

D4231

། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།།[་]@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ན་ཡ་བིནྡུ་ཊཱི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་བ། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྐྱེ་བའི་གདུང་བ་རྒྱུན་རབ་འབྱུང་རྒྱུ་ཅན། །འགྲོ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་འདོད་ཆགས་ལས། །སོགས་པའི་དགྲ་ལྡན་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་། །ཡིད་ཀྱི་མུན་པ་སྤྱོད་པར་མཛད་པ་རྒྱལ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས པས་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་བརྗོད་དོ།།རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་ལུས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྒྲ་དང་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སྒྲའི་དགོས་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་དཔྱད་དོ། །ཅི་སྟེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་དགོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དགོད་པའི་རྩོམ་ པ་ཡང་མི་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བྱ་རོག་གི་སོ་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་བརྟག་པའི་རྩོམ་པ་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། །འདི་དག་གི་དོན་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དེ་བས་ན་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་བརྩམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ནི་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་དགོས་པ་དེ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་དགོས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་བརྗོད་པ་ན་ཡང་འབྲེལ་པ་དང་། དགོས་ པ་དང་།བརྗོད་པར་བྱ་བ་རྣམས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུའི་དོན་ལ་ཕན་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ན་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྒྲ་བཀོད་པ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་བསྟན་པ་ནི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དགོས་པའི་ཐབས་སུ་ སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་བསྟན་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ངག་གཅིག་པོ་འདིས་ནི་འབྲེལ་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། དགོས་པ་རྣམས་དངོས་སུ་སྨྲ་བར་མི་ནུས་ཀྱི། གཅིག་སྨྲ་བ་ན་གསུམ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཚིག་གོ། །བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགོས་པའི་ཚིག་གོ།

我来为您翻译这段藏文：
印度堪布吉那弥札和主译师班德耶谢德等人翻译、校对并最终确定。
梵文为：Nyāyabinduṭīkā
藏文为：རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་བ།
汉译为：《理滴广释》
礼敬圣文殊师利童子！
生死轮回之苦永无休止，
欲胜世间贪欲等诸敌，
如来言教能除意暗冥，
胜利属于修行此法者。
"真实知识"等词阐明了此论的所诉说的目的。论典的体系分为两部分：文字和意义。其中文字的目的仅在于阐明所要表达的内容，除此之外别无他用，因此不必详加分析。如果所要表达的内容没有意义，那么为了表达它而作文字的努力也将毫无意义，就像有智之人不会去研究乌鸦的牙齿一样，因为那是毫无意义的。
因此，为了说明此论值得撰著，故此阐明了它所要表达的目的。这些内容的含义是：由于真实知识是成就一切人生目标的先决条件，所以为了阐明这一点而撰写此论。
在此，通过阐明论典所要表达的真实知识的目的是作为成就一切人生目标的因，从而说明了其目的。在阐述这一内容时，也同时说明了关联性、目的和所诉说的内容。也就是说，当说明此论将阐述有益于人生目标的真实知识时，真实知识就是这些文字安排所要表达的内容，而阐明它就是目的。
此论被说为是达到目的的方法，因此通过阐明所要表达的目的，也间接说明了关联性等内容。单靠一句话是无法直接表达关联性、所诉说的内容和目的这三者的，而是在说明其中之一时，通过引申义来表达其他三者。其中，"彼"字是表达内容的词，"阐明"是目的的词。

།སྨྲ་བ་པོ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མཛད་པར་རྩོལ་བའི་དགོས་པ་དང་། ཉན་པ་རྣམས་ཉན་པའི་དགོས་པ་ཡང་འདིར་བསམ་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི་དགོས་པ་བརྟགས་ནས་འཇུག་གོ། །དེ་བས་ན་སློབ དཔོན་གྱིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་བྱས།ཉན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་ཉན་ཅེས་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ལ་བསྟན་པ་ནི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་པོར་བདག་ཉིད་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བྱས་ལ། སློབ་མ་རྣམས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྦྱར་བ་ བདག་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འདོད་ནས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉན་པས་ན་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མཛད་པ་དང་།ཉན་པ་གཉིས་ཀྱི་དགོས་པ་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་སྟོན་པའི་ཚིག་ནི་མེད་དེ་ཤུགས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་རྩོམ་པ་ནི་ འདི་ཉིད་ཐབས་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང་དགོས་པ་གཉིས་ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ།།རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉན་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། རྩོམ་པའི་ཕྱོགས་སུ་དེ་དག་བསྟན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་མ་ཐོས་པར་ནི་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ངེས་པར་མི་འགྱུར་བ་བདེན་མོད་ཀྱི། བསྟན་ན་ཚད་མ་མེད་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་ལ། ཐེ་ཚོམ་ལས་ཀྱང་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པ་ནི་འཇུག པའི་ཡན་ལག་ཡིན་ལ།དོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པ་ཡང་ལྡོག་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བརྗོད་པར་རིགས་སོ། །འཆད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་ནི་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་གཞན་དུ་སྲིད་ཀྱི། བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་རྩོམ་པ་ལ་ ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལོག་པར་སྟོན་པའི་དགོས་པ་མ་མཐོང་ལ་འཇུག་པ་ཡང་མེད་དེ།དེ་བས་ན་དེ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་བྱ་བར་རིགས་སོ།

应当思考论作者撰著论典的目的以及听闻者听闻的目的。如是，一切具有思维能力者的行动，都是在考虑目的之后而行动的。因此，当人们对"大师为何撰写此论？听闻者为何要听闻？"产生疑问时，对此的阐明就是目的。
大师撰写此论是为了使自己成为引导他人通达真实知识的导师，学生们也是因为希望通达大师所造论典的内容而听闻此论。因此，撰著和听闻这两者的目的都是为了通达。
虽然没有明确表示关联性的词语，但可以通过引申义来理解。也就是说，具有思维能力者为了阐明真实知识而撰写此论，这表明此论本身就是方法，除此之外别无他法，由此说明论典与目的之间具有方法与方法所生的关联性。
虽然在听闻论典之前已经阐明了所要表达的内容等，但由于缺乏量（正确认识的方法），具有思维能力者难道不会无法领会吗？那么在开始撰著时阐明这些又有什么用呢？诚然，在未听闻论典之前，即使说明了也不会确定。但是阐明之后，对于缺乏量的所诉内容等会产生怀疑，而从怀疑也会趋入深入探究。
对于具有思维能力者来说，对义理的怀疑是趋入的要素，对无意义之事的怀疑则是退却的要素。因此，论典作者理应阐明关联性等内容。诠释者的言语在其他场合可能出于慈悲等目的，但论典作者在撰著论典时，既看不到错误阐明所诉内容等的目的，也不会这样行动。因此，对这些内容理应产生思考。

།མ་བསྟན་ན་ནི་རྟོག་པ་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་བྱ་རོག་གི་སོ་བརྟག་པ་བཞིན་དགོས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་སྲིད་པར་འགྱུར་བའམ། ཀླུ་འཇོག་པོའི་སྤྱི་ བོ་ན་རིམས་ནད་སེལ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་གྱི་མན་ངག་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པའམ།མ་བག་མར་ལེན་པའི་རིམ་པའི་མན་ངག་བཞིན་དུ་དགོས་པའི་འདོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའམ། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་བས་དགོས་པའི་ཐབས་སླ་བ་ཡོད་པའམ། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཐབས་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་སྲིད་པར་ འགྱུར་ཏེ།དོན་མེད་པར་སྲིད་སྙམ་པ་དེ་དག་ལས་དོན་མེད་པར་སྲིད་སྙམ་པ་གཅིག་ཡོད་ན་ཡང་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་ན་ནི་དོན་མེད་པར་སྲིད་སྙམ་པ་དང་མི་མཐུན་པར་སྲིད་སྙམ་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ། དེས་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཇུག་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཇུག་པར་འགྱུར་བས་ན། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་དོན་ཡོད་པར་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །མི་སླུ་བར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་སྔོན་ཉེ་ བར་བསྟན་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ཡང་བསྟན་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་ན་མི་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་བསྟན་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་ བར་བྱེད་པས་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དོན་ལ་སྐྱེས་བུ་འཇུག་པར་བྱེད་པས་ན་དོན་དང་ཕྲད་པ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡང་འཇུག་པའི་ཡུལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། སྐྱེས་བུ་རྣམས་བཙན་ཐབས་སུ་ཤེས་པས་གཞུག་པར་ནི་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་དོན་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ ལ།རྟོགས་པའི་དོན་ལ་སྐྱེས་བུ་བཅུག་པར་གྱུར་པ་ནི་དོན་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཚད་མའི་བྱ་བ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ནམ་བཅད་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་གང་གིས་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་དོན་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་བཅུག་པར་གྱུར་ཅིང་དོན་ དང་ཕྲད་པར་གྱུར་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ།དོན་དེ་ཁོ་ན་ལ་ནི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ལྷག་པ་ཅི་བྱར་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་བཅད་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།




我来为您翻译这段藏文文献：
如果不加以说明，思维者们可能会认为本论著所要阐述的内容如同观察乌鸦牙齿一样毫无意义，或者如同龙王头顶上能治疗瘟疫的珍宝饰品的口诀一样无法实现，或者如同迎娶新娘的仪轨口诀一样并非所需要追求的目标，或者认为比本论著更容易达到目的的方法存在，或者认为本论著根本不是正确的方法。
如果在这些可能的无意义想法中，即便只有一个成立，具有思维能力的人们就不会趋入。但是如果说明所要阐述的内容等，就会产生与无意义想法相违背的可能性认识，由此具有思维能力的人们就会趋入。
因此，为了使具有思维能力的人们趋入，为了使他们认识到这是具有意义的组成部分，应当阐明关联等内容，这是确定的。
不欺诳的认识就是正确的认识。在世间，对于前面所示内容能够令人契合的，称为不欺诳。同样，如果认识能够使人契合所示内容，也称为不欺诳。而契合本身就是使人趋入所示内容的契合，并非其他。也就是说，认识并非通过产生而使人与对象契合，而是通过使人趋入对象而成为与对象的契合。
趋入的引导也是通过指示趋入的对象而实现的，认识无法强迫众生趋入。因此，唯有对象的了解才是量的果，而对于已了解的对象使人趋入，就是与对象契合。如此，因为能够了解对象，量的作用就圆满了。
因此，对未经判定对象的认识才是量。因为正是通过最初了解对象的那个认识，使人趋入并与对象契合，对于该对象，其他认识也没有什么可增添的了。所以，对已判定对象的认识不是量。其中，凡是被认知为所见的对象，那就是通过现量本身所趋入的对象。

།གང་གི་ཕྱིར་དོན་གང་ ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་དེའི་མངོན་དུ་བྱས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་མ་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རྟགས་མཐོང་བ་ལས་ངེས་པ་འཇུག་པའི་ཡུལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མངོན་ སུམ་ཡང་སྣང་བཞིན་པའི་དོན་ངེས་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རྟགས་དང་འབྲེལ་པའི་ངེས་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ནི་ངེས་པའི་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་ལ་ངེས་ན་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པར་ནུས་པའི་དོན་སྟོན་པ་ནི་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་ཡང་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལས་ཡིན་ན་ཚད་མ་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པས་བསྟན་པའི་དོན་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་བཞིན་དུ་ཁ་ཅིག་ཤིན་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕྲད་པར་བྱ་མི་ནུས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཡིད་གཉིས་ཀྱི་དོན་བཞིན་ནི་ཡིད་གཉིས་ནི་དོན་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དངོས པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་གའི་དོན་དང་ལྡན་པའི་འགྲོ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་དེ་བས་ན་དེ་དང་འདྲ་བ་ཕྲད་པར་མི་ནུས་སོ།།རྟགས་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ངེས་པར་མ་མཐོང་བར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ཏུ་མ་ངེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ། ། དེ་བས་ན་ཕྲད་པར་མི་ནུས་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ངེས་པའི་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ཤེས་པ་གཞན་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཤེས་པ་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེས་བཙལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་བཅོས ལས་ཀྱང་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་དངོས་པོ་བསྟན་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཉིད་དེས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་དོན་ཐོབ་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་དོན་ཐོབ་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལ་ཡུལ་ ཐ་དད་པ་དང་།དུས་ཐ་དད་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ནི་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ལས་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་དེ་འདི་ལྟར་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ལས་ཡིན་ལ། ཡུལ་དང་། དུས་དང་། རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཞན་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ ནི་རྣམ་པ་གཞན་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་དུང་དཀར་པོ་ལ་སེར་པོར་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ།

为您翻译这段藏文：
因为对某一对象，分别念能够随后思维现量的作用，所以能显示其现前性的就是现量。因此，被认知为未见的就是由现量所显示的。而比量则是通过见到因相而显示确定趋入的对象。
如此，现量是显示显现中的对象之确定，比量是显示与因相相关的确定。因此，这两者都是显示确定的对象，在确定时就是量。其他的识则不是，因为能获得的对象的显示才是获得，而量也是从获得而来，除二量之外的其他识所显示的对象，有些如同阳焰中的水一样完全颠倒，由于它不存在，所以无法契合。
有些则如同怀疑的对象，怀疑对于事物是存在还是不存在都不确定，而具有存在与不存在两种属性的事物也是不存在的，因此无法与之相契合。没有因相而起分别，不见确定而趋入的一切所显示的对象，都只是对存在与不存在不确定的，这也是无法获得的。
因此，由于显示无法契合、完全颠倒以及非实有不确定的对象，其他识不是量。追求作用的人们也应当寻求能获得有作用的原因之认识，所寻求的正是论典中应当考察的。因此，显示有作用的事物的是正确的认识。
某物正是由此显示而应当获得，这获得本身就是获得对象，了解就是获得对象的本性，这已经说过了。关于这点，地点的差异、时间的差异、形相的差异，是从显示而来的另一事物，也就是说，另一事物是由具有相违法而来，地点、时间和形相的差异也是具有相违法。因此，执取具有其他形相的事物，对于具有其他形相的事物来说是量，例如对白螺执为黄色一样。

།རྣམ་པ་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ནི། རྣམ་པ་གཞན་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པར་འཛིན་པ་ཡང་ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྒོའི་བུ་གའི་ གསེབ་ཀྱི་ཡུལ་ན་ནོར་བུའི་འོད་གནས་པ་ལ་ནོར་བུར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཁང་པའི་ཕུག་ན་ནོར་བུ་གནས་པ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།དུས་གཞན་དང་ལྡན་པ་འཛིན་པ་ཡང་། དུས་གཞན་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་ཕྱེད་ཡིན་པ་ལ་ཉི་མའི་གུང་གི་ངོ་བོར་འཛིན་པའི་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་ པ་ནི་ནམ་ཕྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་ཚང་མ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།ཡུལ་ངེས་པ་དང་རྣམ་པ་ངེས་པ་དེ་ནི་ཕྲད་པར་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་དུས་གང་ཡིན་པ་གོ་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དང་ཕྲད་པར་མི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གང་གི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དུས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ནི་ཕྲད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་མི་སྨྲ་སྟེ། མཐོང་ བའི་དུས་ཀྱང་གཞན་ཕྲད་པའི་དུས་ཀྱང་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཀྱང་དུས་གང་དུ་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་དང་ཕྲད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པ་མེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུན་གྱིས་ཞུགས་པ་ལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །གང་གི་སྔོན་དུ་ཤེས་པ་འགྲོ་བ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འབྲས་ བུ་བས་རྒྱུ་སྔ་བ་ལ་སྔོན་དུ་སང་བ་ཞེས་བྱའོ།།རྒྱུའི་སྒྲ་སྨོས་ན་ནི་སྐྱེས་བུའི་དོན་འགྲུབ་པའི་དངོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྔོན་དུ་སོང་བའི་སྒྲ་ནི་སྔ་བ་ཙམ་ལ་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། དོན་བྱེད་པར་སྣང་བ་དང་། དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ལ་རབ་ ཏུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདིར་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་ན་སྔར་མཐོང་བ་དྲན་ནོ། །དྲན་པ་ལས་མངོན་པར་འདོད་དོ། །མངོན་པར་འདོད་པ་ལས་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ན་ཕྲད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།།དོན་བྱེད་པར་སྣང་བ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་ཕྲད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་གང་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་ཉིད་ནི་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ ཤེས་པ་ཡོད་ན་ནི་སྐྱེས་བུ་དོན་གྲུབ་ཟིན་པས་དེས་ན་དེ་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཡིད་གཉིས་མེད་དེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བརྟག་པར་བྱ་བར་འོས་པ་དངོས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་སྒྲ་གཞན་ནས་སྔོན་དུ་སོང་བ་སྨོས་སོ།

执取具有其他形相的事物，对于具有其他形相的事物来说不是量。执取处于其他处所的，对于处于其他处所的也不是量。例如，对于门缝处的宝石光芒，执为宝石的认识，对于处在屋内深处的宝石来说不是量。
执取具有其他时间的，对于具有其他时间的事物也不是量。例如，在半夜时分，梦中的认识执为正午的本性，对于半夜的本性来说不是量。
处所确定和形相确定的是能够契合的，但对于已经确定了的某一时间，难道不是无法与那个时间契合吗？我们并不说在确定时间的那个时候就是应当契合的，因为见到的时间是一个，契合的时间是另一个。然而，应当与在某时确定的那个事物契合，由于无差别地执著，应当视相续为一体。
凡是以认识为先导的，称之为"先行"，即果之因在先的称为先行。若说"因"字，则知是成办士夫目的的直接因。"先行"一词仅指在先而已。
正确的认识有二：显现有作用的，以及令趋入能起作用的。其中，令趋入的是这里应当考察的，而这也仅仅是先行，并非事物之因。因为有正确的认识时，忆念先前所见，从忆念生起欲求，从欲求趋入，趋入时即得契合。因此，不是现量之因。
显现有作用虽然是现量契合之因，但那不是应当考察的。具有思维者所追求的，具有思维且怀疑的，才是应当考察的。若有显现有作用的认识，则士夫的目的已经成就，因此追求者对此无有怀疑，所以这不是应当考察的。因此，为了显示应当考察的、非直接因的正确认识，在别处说"先行"而非"因"字。

།སྐྱེས་བུའི་དོན་ནི་ དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།འདོད་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོར་བར་བྱ་བའམ་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དོར་བར་བྱ་བའི་དོན་ནི་དོར་བར་འདོད་ལ། བླང་བར་བྱ་བ་ཡང་བླང་བར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོར་བར་བྱ་བ་དང་བླང་བར་བྱ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཕུང་པོ་གཞན་ནི་མེད་དེ། བཏང་སྙོམས་སུ་བྱ་བ་ ཡང་བླང་བར་མི་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོར་བར་བྱ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་འགྲུབ་པ་ནི་དོར་བ་དང་ལེན་པ་དང་། རྒྱུ་ལ་རག་ལས་ནས་འགྲུབ་པ་ནི་སྐྱེ་བ་ལ་བརྗོད་ལ། ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ་འགྲུབ་པ་ནི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་སྟེ། དོར་བར་བྱ་བ་ལ་ནི་དོར་བར་བྱ་བར་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པའོ། །བླང་བར་བྱ་བ་ཡང་བླང་བར་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པའོ། ། དེ་བས་ན་དོར་བར་བྱ་བ་དང་། བླང་བར་བྱ་བ་གཉིས་ལ་འདོར་བ་དང་ལེན་པའི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་ནི་འགྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་ལ་སྐྱེས་བུ་དོན་འགྲུབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་འདིར་རྫས་མ་ལུས་པ་ལ་འཇུག་གི། རྣམ་པ་མ་ལུས་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཡང་དག པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུས་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ནི་མ་ཡིན་ལ་སྐྱེས་བུའི་དོན་འདི་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་གང་ཇི་ཙམ་གྲུབ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་སྒྲུབ་པ་འདིའི་རྒྱུ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ལོག་པའི་ཤེས་པ་ལས་བྱ་རོག་དང་ཏ་ལ་ཙམ་དུ་ཡང་དོན་འགྲུབ་པ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་ ཅི་སྟེ་བསྟན་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་དེ་ལས་དོན་འགྲུབ་པ་ཡིན་ལ།བསྟན་པ་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །བསྟན་ཀྱང་མ་ཕྲད་པ་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟར་དོན་འགྲུབ་པའི་རྒྱུར་འགྱུར། དེ་བས་ན་ལོག་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ལས་ནི་དོན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ།གང་ལས་དོན་འགྲུབ་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་འབད་དེ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་སྐྱེས་བུའི་དོན་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། ཇི་ཙམ་དུ་སྐྱེས་བུའི་དོན་འགྲུབ་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ རྒྱུ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་སྙེད་སྨྲས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།ཡིན་པས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་འདིར་དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ལ། གང་དང་དེ་ཡང་རྟག་ཏུ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་བསྟན་ནོ།

士夫的目的是所追求的对象，即所欲求的意思。是应当舍弃的或应当获取的。应当舍弃的对象是欲求舍弃的，应当获取的也是欲求获取的。除了应当舍弃和应当获取之外，没有其他类别，因为应当保持舍离的也是不应获取的，所以属于应当舍弃的范畴。
其成就依赖于舍弃和获取的因缘而成就的称为生起，依赖于认识而成就的称为随成，即对于应当舍弃的随成为应当舍弃，对于应当获取的随成为应当获取。因此，对于应当舍弃和应当获取二者，随成舍弃和获取的特征称为成就。
这既是一切，也是士夫目的的成就。这里"一切"一词是指无余的实体，而非无余的形相。因此，并非意指由正确认识的因可成就两种形相，也并非意指这不是士夫的目的，而是说凡是所成就的一切无余，其因即是正确的认识。
从错误的认识连乌鸦和棕榈树那么微小的目的都不能成就。这是因为，如果能与所显示的对象契合，则由此能成就目的，而能与所显示相契合的唯有正确的认识。虽然已显示但未契合的是错误的认识，既不能获得，又怎能成为成就目的之因？因此，从任何错误的认识都不能成就目的，而从何处能成就目的，唯有正确的认识。因此，应当努力阐明正确的认识本身。
由于正确的认识是士夫目的成就之因，所以前面所说的一切"凡是士夫目的的成就唯一是以正确认识为因"，都是通过"正确的认识是一切士夫目的成就的先行"这一说法来阐明的。这里"由于是"一词的含义是"因此"，与"凡是"和"也"经常相关联。所以这个意思是：由于正确的认识是士夫一切目的成就的先行，因此对此加以阐明。

།ཅི་སྟེ་སྒྲའི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་གཙོ་བོར་མ་གྱུར་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོར་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དེ་ཉིད་དང་སྦྱར བར་བྱའོ།།བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་བའི་སྒོ་ནས་སོ་སོར་བསྟན་པ་ནི་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ལོག་པར་རྟོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གྲངས་དང་། མཚན་ཉིད་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་དང་། འབྲས་བུའི་ཡུལ་ལོ། །དེ་ལ་གྲངས་ལས་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་ བའི་ཕྱིར།རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་བྱེ་བྲག་གཉིས་ཡོད་པས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་གསལ་བ་ནི་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲངས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་གསལ་བའི་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བའི་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ནི་གསལ་བ་སོ་སོ་ ལ་ངེས་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་ནུས་ཀྱི།གསལ་བའི་དབྱེ་བ་མ་བསྟན་ན་ནི་གསལ་བ་མཐའ་དག་ལ་ཁྱབ་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པོ་མི་སླུ་བ་དེ་རྟེན་སོ་སོ་ལས་ཡོད་པར་སྨྲ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བསྟན་པས་ནི། མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ ཡན་ལག་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མ་བསྟན་པར་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབྱེ་བ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཡན་ལག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཐོག་མར་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པ་དེ་གཉིས་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་དོན་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་སྒྲ་བཤད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་གྱི། འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་འདིས་ནི་དོན་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་མཚོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་གང་ཅུང་ཟད་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཁོ་ན་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་སྨྲས་ཀྱི། ཡིད་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་འགྲོ་བས་ན་བ་ལང་ ཞེས་བྱ་བ་ལ།བ་ལང་གི་སྒྲས་འགྲོ་བའི་བྱ་བ་བཤད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འགྲོ་བའི་བྱ་བས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དོན་གཅིག་ལ་འདུས་པའི་བ་ལང་ཉིད་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་བྱེད་ལ། དེ་ལྟར་ན་འགྲོ་ཡང་རུང་མི་འགྲོ་ཡང་རུང་། བ་ལང་ནི་བ་ལང་གི་སྒྲར་གྲུབ་པ་བཞིན་ནོ།

即使在语言运用中正确认识并非主要，但由于在此论中是所要阐述的内容，因此是主要的。因此，应当与"彼"字相连。由于是所应阐明的，通过遣除错误认识而分别阐明，即是"阐明"的意思。
此处错误认识有四种：数量、定义、行境和果境。其中为了遣除数量上的错误认识，故说"二种"。由于此中有二种差别，故为二种。正确认识的差别为二，通过显示数量也显示了差别的分类。
显示差别的分类能够显示各个差别确定的正确认识的定义，若不显示差别的分类，则无法说明遍及一切差别的正确认识的唯一定义——不欺诳性存在于各个所依中。因此，显示数量的分类仅是显示定义的支分，因为若不显示差别的数量分类，就无法显示定义的分类。如是，由于是显示定义的支分，故首先显示数量的分类。
那么这二种是什么呢？说"现量"，依靠感官的对象即是现量。依靠感官是词源解释的理由，而非使用的理由。依靠感官本身表示将对象直接显现的含义，这才是词语使用的理由。因此，凡是能将对象直接显现的认识即称为现量。
若仅以依靠感官作为使用的理由，则唯有感官认识是现量，而意等则不应是现量。譬如"由于行走故称为牛"，虽然牛字解释为行走的动作，但以行走动作所表示的统一义的牛性才是词语使用的理由。如是，无论是否行走，牛都成立为牛的词义，此处也是如此。

།འདིས་དཔོགས་པས་ན་དཔག་ པ་སྟེ།བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒྲས་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་བསྟན་ཏེ། རྟགས་བཟུང་ཞིང་འབྲེལ་པ་དྲན་པའི་རྗེས་ལ་དཔོགས་པ་ལ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བཟུང་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འབྲེལ་པར་དྲན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་ པ་ནི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།།དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་ལ་དཔག་པ་ནི་གཉིས་ཀ་ཡང་མཐུ་མཚུངས་པར་སྡུད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་དོན་མེད་པའི་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པས་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་ བཅད་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པས་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ།།དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདུན་པའི་དོན་དང་སྦྱར་ནས་དམིགས་ཀྱིས་དགར་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཚིག་གི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྟེ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་གཉིས་ལ་ཞེས་ཚོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ནི་ཞེས་ ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ཚོགས་པ་ལས་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱི་རིགས་ཀྱིས་ཕྱོགས་གཅིག་པོ་ཐ་དད་དུ་བྱེད་པ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་དགར་བའོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་དང་ངེད་ཅག་ལ་དོན་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཤེས་ པ་གྲགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བལྟའོ།།རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་གཞན་ཅི་ཞིག་ལུས་ཏེ། གང་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་བརྗོད་ཅེས་དེ་སྙམ་དུ་ནི་བསམ་པར་མི་ བྱ་སྟེ།འདི་ལྟར་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པར་བྱེད་ཅིང་དོན་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །རྟོག་པ་དང་ བྲལ་ཏེ་མི་ལྡན་པ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ།རྟོག་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ནུས་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་ལ་བྱའོ། །དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི་ དབྱིབས་སུ་བཀོད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཁ་དོག་གི་བདག་ཉིད་དེ།དེ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱའོ།

由此推度故称为比量。"随后推度"一词表示具有分别特征的量，即在把握因相并忆念关联之后进行推度即是随后推度。把握宗法后，忆念所立与能立的关联，比量的运作是后时生起的意思。
"和"字是将现量和比量二者等同地结合，如同现量因为不离开对象而生起，通过与对象接触而成为量，同样，比量也因为不离开对象而生起，通过与所确定的对象接触而成为量。
"其中"是与第七格意义相连而作特别区分。因此词义是：其中，即在现量和比量这二者中，表示总体。"现量是"表示一方面，从总体中以现量的类别将一方面区分出来即是特别区分。
对于现量，在陈述之后，证成离分别及无错乱性，即应当观察：你我所共许的对境直接显现的认识，即是离分别及无错乱的。若离分别及无错乱性不成立，现量知的本质还能剩下什么可以用现量词来表述？不应作如是想：首先陈述现量词的所诠。
如是，随顺感官的生灭且对境直接显现的认识，是一切所共许的现量词所诠，陈述此后证成离分别及无错乱性。离分别即不具有，是离开分别的本质之意。无错乱性是指对能成立实体本质无颠倒的本质。
能作用的实体本质是具有形状差别的色法自性，对此无错乱者即称为无错乱。

།མཚན་ཉིད་དེ་གཉི་ག་ཡང་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་སྨོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་བསལ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི།དེ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་མ་སྨོས་ན་ནི་ལྗོན་ཤིང་འགྲོ་བར་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཞུགས་པའི་ལྗོན་ཤིང་ཙམ་དང་ཡང་ཕྲད་པར་མི་སླུ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་ སུམ་ཡང་ཡིན་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར།མ་འཁྲུལ་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ལ། ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ལྗོན་ཤིང་འགྲོ་བར་མཐོང་ བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།།ཅི་སྟེ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཤིང་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལས་ཤིང་དང་ཕྲད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྲོ་བའི་ཤིང་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཡིན་ལ། ཕྲད་པའི་ཤིང་ནི་ཡུལ་གཅིག་ན་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ལྗོན་ཤིང་གི་ཡུལ་འགྲོ་ བར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་ཡུལ་དེ་དང་ནི་མ་ཕྲད་པ་ཡིན་ལ།ཡུལ་གང་དང་ཕྲད་པ་དེ་ནི་མ་མཐོང་བས། དེ་ལས་དོན་གང་ཡང་ཕྲད་པ་མེད་ཀྱི། ཤེས་པ་གཞན་ཞིག་ཁོ་ན་ལས་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་མ་འཁྲུལ་བ་སྨོས་པ་ནི་ལོག་པར་རྟོགས་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་འཁྲུལ་པ་སྨོས་ པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གསལ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི།རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བ་སྨོས་པ་ནི་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་སྣང་བ་དོན་མེད་པ་ལ་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ནི་གཟུང་བའི་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། ། མ་འཁྲུལ་པ་ནི་འདིར་མི་སླུ་བ་ཡིན་པར་གཟུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བ་ཡིན་པར་གྲུབ་ཟིན་པ་ལ་ཡང་མི་སླུ་བ་སྨོས་པ་ནི་དགོས་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དག་གི་དོན་ནི་མི་སླུ་བའི ཤེས་པ་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ།མི་སླུ་བ་ལན་གཉིས་སྨོས་པ་འདི་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་དངོས་པོ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།

这两个特征都是为了遣除错误认识，而非为了遣除比量。如是，虽然说"离分别"本身就已遣除了比量，但若不说"无错乱"，则见树木移动等离分别的认识也将成为现量。因为它离开分别，且对所缘的单纯树木不欺诳，将成为正确认识，又因为离分别而成为现量。为了遣除这种理解，故说"无错乱"。
如是，因为它是错乱的，所以不是现量；又因为不是由三相因所生，所以也不是比量。也不存在其他量，因此说明见树木移动等是错误认识。
若问：如果是错误认识，它如何与树接触？答：它并未与树接触。它是遍计种种处所运动的树，而所接触的树是定于一处的。因此，树木显现为运动的境，与该境并未接触；而已接触的境却未见到。由此，与任何对境都无接触，唯有通过另一认识才能与树等对境接触。如是，说"无错乱"是为了遣除错误认识。
同样，虽然说"无错乱"也能遣除比量，但说"离分别"是为了遣除错误分别。比量是错乱的，因为趋入于对无实义的自显现执著为实义。现量对所取境是无颠倒的。
此处"无错乱"不应理解为"不欺诳"。如是，唯正确认识是现量，其他则不是。对于已成立为正确认识故不欺诳者，再说不欺诳实属无用。如是，若说"不欺诳的认识是现量"，则说它"离分别且不欺诳"，这样两次提到不欺诳毫无意义。因此，应知对所取的能作用实体无颠倒者即是无错乱。

།རྟོག་པ་ ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་འདིར་གཟུང་བར་བྱ་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲོས་ཏེ། འདིས་རྗོད་པར་བྱེད་པས་ན་བརྗོད་པ་སྟེ་སྨྲ་བར་བྱེད་པའི་སྒྲའོ། །བརྗོད་པ་དང་འདྲེ་བ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་ཚོགས་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ གཅིག་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཚོགས་པར་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་གཉིས་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ།།མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེ་བར་རུང་བའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་སྣང་བ་ཤེས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་ནི་བརྗོད་པ་ དང་འདྲེས་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བརྡ་ལ་བློ་བྱང་བ་རྣམས་ཀྱིས་བུམ་པའི་དོན་ལ་རྟོག་པ་ན་བུམ་པའི་སྒྲ་དང་འདྲེས་པའི་དོན་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་མ་འདྲེས་པར་ཡང་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བྱིས་པ་བརྡ་ལ་བློ་མ་བྱང་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟོག་ པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལ་རྟོག་པ་ནི་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པའོ་ཞེས་སྨོས་ན་ནི་བརྡ་ལ་བློ་མ་བྱང་བའི་རྟོག་པ་བསྡུས་པར་འགྱུར་བས་རུང་བ་སྨོས་པས་དེ་ཡང་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེར་སྐྱེས་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་ནི་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བར་སྣང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་གཉི་ག་ཡང་རུང་བ་སྨོས་པས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པ་མེད་ན་ཇི་ལྟ་རུང་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྣང་བ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་ངེས་པ་མེད་པ་ཡང་སྣང་བ་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བའི་དོན གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ན་སྣང་བ་ངེས་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གཟུགས་ཀྱིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ན་སྣང་བ་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྣང་བ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ངེས་པ་མེད་པ་ ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་ལས་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡིན་པར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། དོན་ཉེ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་ནུ་མ་མཐོང་བ་ན་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔོན་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་མི་འཛིན་པ་དེ་སྲིད་དུ་དུ་བ་བཏང་ནས་ནུ་མཁར་འཇུག་པར་མི་བྱེད་དོ། །སྔོན་མཐོང་བ་དང་ཕྱིས་མཐོང་བ་ གཉིས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་ཉེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།སྔོན་མཐོང་བ་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问：此处应当如何理解分别？答：说"与言说"，此中言说即能诠的语言声音。与言说相混合，是指能诠的相与所诠的相在一个认识中聚合为所取相。因此，当一个认识中具有所诠与能诠两种相的聚合时，称为所诠与能诠的混合。
凡是认识中具有可与显现言说相混合的所诠显现，即称为如是。其中某些认识是与言说混合而显现，例如已熟习名言者观想瓶的对境时，显现与"瓶"声相混合的义。某些则虽未与显现言说混合，但显现为可与显现言说相混合，例如未熟习名言的婴儿的分别。
若说"分别是与言说混合"，则不能涵摄未熟习名言者的分别，故说"可混合"以涵摄之。即使未显现为与言说混合，分别由其本性即显现为可与言说相混合。凡是与言说混合者亦称为可混合，因此"可混合"一词涵摄二者。
若问：无言说混合时，如何了知其可混合性？答：因为显现无确定故。显现无确定是因为无确定显现之因故。所取境生识时能生确定显现，如色生眼识时生确定显现。分别识非从境生。因此，由于无确定显现之因，故无确定显现。
若问：何以证知分别不从境生？答：因为不依近境故。婴儿若未见乳房而不执著为先前所见者，则不会放弃哭泣而趋向乳房。将先前所见与后见合一的识非近境者，因为先前所见非近故。

ཡུལ་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་ཅན་ནི་དོན་ལ་མི་ལྟོས་ལ། མི་ལྟོས་ན་སྣང་བ་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ངེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདྲ་བ་ནི་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ནི་ཉེ་བ་ཙམ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ།དོན་ཀྱང་སྣང་བ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་སྨྲ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་ཁས་བླངས་ཀྱང་དེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ པར་བརྗོད་དོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་སྣང་ བ་མ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྒྲའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། སྒྲའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ནི་སྨྲ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་སྣང་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་མེད་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་སྨྲ་བར་བྱེད་པར་དངོས་པོ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྡའི་དུས་ན་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་བཟུང་ན་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ཡང་བཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །བརྡའི་དུས་ན་ཡོད་པའི་མཐོང བའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ཉིད་ནི་ད་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དཔེར་ན་བརྡའི་ཚེ་ན་ཡོད་པའི་མཐོང་བ་ད་ལྟར་འགགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ཡང་ད་ལྟར་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོན་གྱི་དུས་ན་མཐོང་བ་ཉིད་མི་འཛིན་པས་ན་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་སྨྲ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཚུལ་འདིས་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ཡང་སྒྲ་དང་དོན་མཐའ་དག་སྣང་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། བརྡའི་དུས་ཀྱི་མཐོང་བ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།

非近境者不依于对境，由不依故，无确定显现之因，故无确定显现，如是者可与言说相混合。感官识仅取近境故依于对境，且对境为确定显现之因故有确定显现，因此不可与显现言说相混合。
正因如此，虽承许自相为所诠与能诠之事，然说其为无分别。即使唯自相是所诠与能诠，与显现言说相混合的对境识仍是分别。感官识由对境门显现故，不显现为可与显现言说相混合，故为无分别。
若问：耳识执取声音自相，而声音自相有些是所诠，有些是能诠，岂不应显现为可与显现言说相混合？若尔则应成有分别。答：无此过失。虽有自相所诠能诠之事，然若执取施设名言时所见之自相，则应执取所诠能诠。施设名言时所见境之事物，今已不存在。如施设时之见今已灭，其境之义亦今已无。因此，耳识不执取往昔所见，故不执取所诠能诠之事。
依此理，瑜伽行者之智虽显现一切声义，然由不执取施设名言时之见，故为无分别。

།དེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། སྟོང་པར་གྱུར་ཅིང་མ་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འོག་མ་དང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ།རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པས་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི། སོ་སོར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚན་ཉིད་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།རབ་རིབ་ནི་མིག་ལ་གནོད་པ་སྟེ། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་འདི་ནི་དབང་པོ་ལ་ཡོད་པའོ། །མྱུར་དུ་བསྐོར་བ་ནི་མགལ་མེ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། མགལ་མེ་ལ་སོགས་པ་དལ་བུས་བསྐོར་ན་འཁོར་ལོས་འཁྲུལ་པ་མི་འབྱུང་བས་དེའི་ཕྱིར་མྱུར་དུ་ཞེས་སྨོས་པས་འཁྲུལ་པ་ལ་ བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་སོ།།རྒྱུ་དེ་ནི་ཡུལ་ལ་ཡོད་པའོ། །གྲུས་འགྲོ་བ་ནི་གྲུར་ཞུགས་པ་སྟེ། གྲུས་འགྲོ་བ་ནི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བར་འཁྲུལ་པ་འབྱུང་བས་ཞུགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྟེན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །འཁྲུགས་པ་ནི་རླུང་དང་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་ལ་ སོགས་པ་སྟེ།རླུང་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པར་གྱུར་བ་ན་ཀ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འབར་བ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེའོ། །འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་འདི་ནི་ནང་ལ་ཡོད་པ་ལ། །འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དབང་པོ་ལ་ཡོད་པ་དང་། ཡུལ་ལ་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་རྟེན་ལ་ཡོད་པ་དང་། ནང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་དབང་པོ་ ཉིད་སྒྱུར་བར་བྱེད་དེ།དབང་པོ་མ་བསྒྱུར་བར་དབང་པོ་འཁྲུལ་པར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུགས་པ་ལ་མཐར་ཐུག་པ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་ལིང་ཏོག་དང་། མིག་སེར་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོ་ལ་གནས་པ་ཡིན་པར་གཟུང་ངོ་། །མྱུར་དུ་ བསྐོར་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡུལ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།མགལ་མེ་ཡན་མན་དུ་བསྐོར་བ་བྱས་ན་མེའི་ཁ་དོག་ཅན་གྱི་འབིགས་པར་སྣང་བའི་འཁྲུལ་པ་འབྱུང་ངོ་། །གླང་པོ་ཆེ་བཞོན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྟེན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གནད་མི་བཟད་པར་བསྣུན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ནང་གི་རྟེན་ ལ་གནས་པ་གཟུང་ངོ་།།དེ་དག་གིས་འཁྲུལ་པ་གང་དུ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།། །།དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་བསྟན་ནས་གང་དག་དབང་པོ་ཁོ་ན་ལྟ་བ་པོ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་པ་དང་། རང་རིག་པ་དང་། རྣལ་ འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ཁས་མི་ལེན་པ་དེ་དག་གི་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟོན་པས།དེ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།

所谓"彼离"是指离分别，即离分别自性，成为空性且无错乱的智慧即是现量，应与下文相连。离分别及无错乱是互相观待而为现量之相，非各自独立，为显示此义，故说"彼离且无错乱者即是现量"，表明二相互待方为现量之有境。
眼翳是眼根之损害，此乃根位之错乱因。迅速旋转是火轮等，因火轮等缓慢旋转时不生轮相错乱，故说"迅速"以示错乱差别。此因存在于境。乘船是指乘坐船只，因乘船时生起树等运动之错乱，故说"乘坐"。此错乱因住于外在所依。扰乱是指风、胆、痰等，由风等引起错乱时，于柱等生起燃烧之错乱。此错乱因存在于内。
错乱因有存在于根、存在于境、存在于外在所依、存在于内等，彼等皆能转变根本身，因为若不转变根，根不应理成错乱。扰乱究竟等即称为彼等。所说"等"字，应知翳障、黄眼等是住于根。迅速旋转等是住于境，如上下旋转火把时生起似火色穿透之错乱。骑象等是住于外在所依。难忍打击等应知是住于内在所依之错乱因。
未生任何如是错乱相之智慧即是现量。如是显示相后，为遣除唯根为见者之分别、诤难意现量相、不许自证及瑜伽行者智等诸邪分别，故说"彼有四种"以显现量分类。

།དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་ མངོན་སུམ་ལ་གཞན་དག་སྐྱོན་བརྗོད་པ་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ།དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དེའི་དེ་མ་ཐག་པ་ནི་འདི་ལ་བར་མེད་པས་དེ་མ་ཐག་པའོ། །བར་ཡང་བར་ཆད་དང་ཁྱད་པར་ལ་བརྗོད་དེ། དེ་བས་ན་བར་བཀག་པས་ན་དབང་པའོ་རྣམ་ པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་བྱུང་བ་རིགས་འདྲ་བའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པར་འབྱུང་བ་གཟུང་སྟེ།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གཏོགས་པའི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་སྐད་ཅིག་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་ པ་དེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕན་ཚུན་ཕན་པ་བྱེད་པ་དང་། བྱ་བ་གཅིག་ལ་བྱེད་པའོ། །འདིར་ནི་སྐད་ཅིག་གི་དངོས་པོ་ལ་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་བྱ་བ་གཅིག་ལ་བྱེད་པ་ཉིད་ལྷན་ཅིག་ བྱེད་པར་བཟུང་སྟེ།ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟར་དེ་གཉིས་ནི་དེ་ལ་གཉི་ག་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་འདྲ་བའི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དམིགས་པའི་སྐྱོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིད་པ་དེ་ བསལ་བའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་སྨོས་སོ།།མཚུངས་པ་མི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཚུངས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་བར་མ་ཆོད་པས་དེ་མ་ཐག་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེའང་ཡིན་ལ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་པའི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཏེ་དེས་བསྐྱེད་པའོ། །འདིས་ནི་རྒྱུ་གཅིག་ཏུ་གཏོགས་པ་ཁོ་ནའི་དབང་པོའི་ ཤེས་པ་དང་།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་རྒྱུད་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལས་ཡིད་ ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གཞན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བཟུང་ཟིན་པ་འཛིན་པས་ཚད་མར་མི་རུང་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ་དབང་པོའི་ཤེས་པས་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་གཞན་མི་འཛིན་པའི་ ཕྱིར་ལོང་བ་དང་འོན་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།

与根相连的认识称为根识，即依于根者即是现量。为遣除他人对意现量的诤难，故说明意现量的定义：根识自体之境的无间，此中无间即无间隔。间隔又说为障碍与差别，因此遮遣间隔，应知是从根识境的所依生起的同类第二刹那，如是摄取同一相续中根识境的后刹那。
彼与根识同作者，凡具根识同作者者即称为彼。同作者有二种：互相有益及作一事。此中因刹那法不应成立差别，故取作一事为同作者，即境与识二者共同作用于一意识。如是彼二者于彼皆是同作者。
如是根识，为遣除瑜伽行者所执识以所缘过失的方式，故说等无间缘。等无间者，以相似性及无间断故为等无间。彼亦是因故为缘，即等无间缘，由彼所生。此说明唯属一因的根识与意识二者，成为所生与能生之事时，意识即说为现量。因此遣除瑜伽行者智随他相续。
当意识之境异于根识之境时，遣除"取已取故不应为量"之过失。当取根识境所依生起之刹那时，因不取根识未取之异境，故遣除盲聋等无有过失之诤难。

།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མིག་གི་བྱ་བ་འདས་པའི་ཚེ་མངོན་སུམ་དུ་འདོད་དོ། །མིག་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཚེ་གཟུགས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་མིག་ལ་བརྟེན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་གང་ཡང་མིག་ལ་བརྟེན་པ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ།།ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དེ་ནི་གྲུབ་པའམ་མ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཡོད་དུ་བཅུག་ན་ཡང་ཉེས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། རང་རིག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་བ། སེམས་ནི་དོན་ཙམ་འཛིན་པའོ། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བྱེ་བྲག་གི་གནས་སྐབས་འཛིན་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཡིན་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་ཡིན གྱི་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་གང་དག་བདག་ཉིད་རིག་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །ངོ་བོ་གང་གིས་བདག་ཉིད་རིག་པའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ རིག་པའི་མངོན་སུམ་མོ།།འདིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ན་དུས་གཅིག་ཏུ་ནང་གི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །གཟུང་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། འདི་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སིམ་ པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་མྱོང་བ་ནི་ངེས་པ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་འདི་ནི་སིམ་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་བདེ་བའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །རང་བཞིན་གང་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ན། སྔོན་ པོ་ལ་ནི་བདེ་བའི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་སྔོན་པོ་མྱོང་བའི་ཚེ་བདེ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྔོན་པོའི་དོན་ལས་གཞན་ཁོ་ནའི་བདེ་བ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཡོད་དོ། །ཤེས་པའི་ངོ་བོ་རིག་པ་དེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་ བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་།མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་བའི་མངོན་སུམ་བཤད་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པར་དང་ཡང་དག་པའི་དོན་ནི་བདེན་པ་ལ། བདེན་པ་ཡང་ཚད་མས་མཐོང་བའི་དོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལྟ་བུའོ། །ཡང་དག་པའི་ དོན་བསྒོམ་པ་ནི་ཡང་ནས་ཡང་དུ་སེམས་ལ་བསླན་པའོ།

当眼的作用已过时，意识即被认为是现量。当具有眼的作用时，所有色的认识皆唯依于眼，若非如此，则任何识都不应理成为依于眼。
此意现量是依成立或不成立之边而成为共许。并无成立此的量。为显示即使承许有如是者亦无任何过失，故说此相。
为显示自证故说：心唯取境。心所法如乐等则取差别状态。一切皆是彼，亦是心与心所。为遣除"唯乐等明显领受故是自证，而非心的其他状态"之疑，故说"一切"，即心的任何状态皆无不自证而成现量者。以何体性自证之体性，即是自证现量。
此中，当显现色等时，同时领受内在乐等之相。亦不能说所取相青等本身即是以安适等自性而领受，因为青等以安适等体性而领受是不确定的。若此即是安适自性，则应决定"此青等是乐的自性"。若某自性为分别所随觉现量之作用即现证义者即是现量，然于青中无随觉乐的自性。
因此，当领受青时，是领受异于非乐之青境的唯乐。彼亦是识，故有识之领受。识体之了知亦由自身现证且无分别、无错乱，故是现量。
为说瑜伽行者现量故说：于正确义即谛，谛亦是以量所见义，如四圣谛。修习正确义即反复熏习于心。

།སྒོམ་པའི་རབ་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་དོན་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་རྩོམ་པའོ། །རབ་ཀྱི་མཐའ་ནི་གང་གི་ཚེ་གསལ་བའི་སྣང་བ་ཅུང་ཟད་མ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་མ་རྫོགས་པར་དེ་སྲིད་ དུ་དེ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ་གང་གི་ཚེ་རྫོགས་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་རྫོགས་པའི་གནས་སྐབས་ལས་སྔ་རོལ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གསལ་བའི་སྣང་བ་ནི་རབ་ཀྱི་མཐའ་ཞེས་བྱའོ། །མཐའ་དེ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་བཞིན་དུ་བསྒོམ་ པར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདིར་གསལ་བའི་རྣམ་པ་བརྩམ་པའི་གནས་སྐབས་ནི་སྒོམ་པའི་རབ་ཡིན་ལ། འདི་ལྟར་ལྷང་ཚེར་གྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་དོན་མཐོང་བ་དེ་ ནི་རབ་ཀྱི་མཐའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ཞིང་།ལག་མཐིལ་དུ་ཤེལ་སྒོང་བཞག་པ་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པའི་དོན་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་ལ། གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ནི་བརྡའི་ཚེ་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་འཛིན་པས་སྒྲ་དང་འདྲེར་རུང་བ་འཛིན་པ་ཡིན་ལ།བརྡའི་ཚེ་ན་མཐོང་བ་ཡང་བརྡའི་ཚེ་ན་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྟོན་གྱི་ཤེས་པ་ཞིག་པ་ནི་ད་ལྟར་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་གྱི་ཤེས་པ་ཞིག་པའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་ད་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། ཚད་མས་དག་པའི་དོན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མངོན་སུམ་གཞན་བཞིན་དུ་རྣལ་ འབྱོར་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།།རྣལ་འབྱོར་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེ་དག་ལ་ཡོད་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་སྟེ། དེའི་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །འོ་འི་སྒྲ་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚིག་སྟེ། མངོན་སུམ་ནི་འདི་དག་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་ནི་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་། མ་འཁྲུལ་ བ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་བསྟན་ནས་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར།དེའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མངོན་སུམ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེའི་ཡུལ་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །དངོས་པོ་ལ་ནི་ཐུན་ མོང་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དང་སྤྱི་ཡང་ཡོད་ལ།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

修习之初是开始显现所修对境的明显了知。修习之极是当明显显现尚未圆满时，因为只要明显显现未圆满，则彼仍在增进，当圆满时则无增进。因此，圆满状态之前阶段的明显显现称为修习之极。从彼极而生，如同亲临般执取所修对境相极为明显的智，即是瑜伽行者的现量。
因此，此中开始明显相的阶段是修习之初，如同闪现般有间断。当见到所修对境时是修习极位阶段，如同掌中置水晶球般见到所修对境者，即是瑜伽行者现量。彼是明显显现，由于明显显现故亦无分别。
分别识是于立名时以所见执取事物，故执取可与声结合者，而立名时所见即是立名时所生识之境。如是，过去的识已灭故现在不存在，同样，过去已灭识之境的事物现在亦不存在。故分别由于执取非近前的无体性事物，是不明显显现。因此，由于明显显现故无分别，由于执取以量清净的对境故无欺。因此如同其他现量，瑜伽现量亦是现量。
瑜伽即三昧。具彼者是瑜伽行者，其智是现量。"噢"字是圆满词，表示现量仅此等而已。如是已说明现量离分别且具无错乱的差别后，为遣除对境的错解故说"彼之"，即四种现量之境所应了知是自相，唯独自身不共即是自相。事物有不共性及共相，其中不共者是现量所取。

།ཚད་མའི་ཡུལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གང་ཞིག་རྣམ་པར་བསྐྱེད་པ་སྟེ་གཟུང་བར་བྱ་བ་དང་། གང་ཞིག་ཞེན་པའི་བྱ་བ་སྟེ་ཐོབ་པར་བྱའོ། །གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡང་གཞན་ལ་ཞེན་ པར་བྱ་བ་ཡང་གཞན་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ངེས་པའི་ཞེན་པའི་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཡང་རྒྱུན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་ནི་ཐོབ་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རང་གི་སྣང་བ་དོན་མེད་པ་ལ་ཡང་རང་གི་སྣང་བ་དོན་དུ་ཞེན་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་འཛིན་པ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་འཛིན་ཏེ། དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདི་འཇུག་པའི་ཡུལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། གཟུང་བར་བྱ་བ་ནི་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་ཚད་མའི་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་སྟོན་པས་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། །ཤེས་པའི་ཡུལ་གང་ཞིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དོན་གྱི་སྒྲས་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ གྲངས་ཡིན་ནོ།།དོན་དེ་ཤེས་པའི་ཡུལ་གང་ཉེ་བ་ན་གནས་པ་དང་། མི་ཉེ་བ་ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པ། ཉེ་བ་དང་མི་ཉེ་བ་དེ་དག་ལས་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་གསལ་བ་དང་མི་འགལ་བ་དག་ཏུ་ཐ་དད་པའོ། །ཤེས་པའི་ཡུལ་ཞིག་ཉེ་བས་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་གསལ་བར་སྣང་ བར་བྱེད་ལ།ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་ན་རིང་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ནི་མི་གསལ་བར་བྱེད་དེ་དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རིང་བ་ལས་ནི་མི་གསལ་བར་སྣང་ངོ་། །ཉེ་བ་ལས་ནི་གསལ་ཏེ་དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཁོ་ན་རང་གི་མཚན་ ཉིད་ཡིན།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་གྱི་མེ་ལ་ཡང་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དོན་དམ་པ་དང་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་སྟེ་སྒྲོ་མ་བཏགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེས་ཡོད་པས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དོན་ གང་ཉེ་བ་དང་མི་ཉེ་བ་དག་ལས་སྣང་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ལ།མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཁོ་ ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན་དོན་ཏེ། དོར་བར་བྱ་བ་དང་། བླང་བར་བྱ་བའོ།



这是一段关于认识论和逻辑学的藏文经典翻译，我来为您翻译成中文：
量的对象有两种：一是所生起的即所取境，二是所执著的即所得境。所取境与所执著境是不同的。
比如，现量的所取境是单一刹那，而由现量力所生的决定执著作用则是相续。现量的所得境也是相续，因为刹那是不能获得的。
同样，比量也是由于对无义的自现执著为义而趣入，所以是执取无义。又在执取增益义时执为自相，因此比量的趣入境是自相，而所取境是无义。
因此，此处显示量的所取境对象时，说明现量的对象是自相。若问知识的对象中何者是应当了知为自相的？所说"义"，"义"字是"境"的异名。
该义作为知识的对象，无论是处于近处还是远处，从近与不近这些方面，对于识的显现、所取相貌的明晰与否有所差别。知识对象若近则使识相明显显现，若不近而处于远处则使其不明显，这就是自相。一切事物从远处则显现不明显，从近处则明显，这即是自相。
若问：为何唯独现量的对象是自相？如此分别心的对象之火也是唯以所见的本性而决定的。对此说"胜义有"，即胜义和非虚假，是无增益的自性，由此而有故为胜义有。因为凡是从近处与远处使显现明显的义，即是胜义有，而现量的对象也正是如此，所以唯此是自相。
又问：为何这才是胜义有？因为事物的特征唯是能作用，所说"义"是所追求的，即所舍与所取。

།དོར་བར་བྱ་བ་ནི་དོར་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། བླང་བར་བྱ་བ་ཡང་བླང་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དོན་དགོས་པའི་བྱེད་པ་ནི་འགྲུབ་བའོ། །དེ་ལ་ནུས་པ་ནི་མཐུ་སྟེ། དེ་ཉིད་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་དོན་བྱེད་ནུས་པའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དོན་ཉིད་དེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལ་ནི་དོན་དམ པར་ཡོད་པ་ཞེས་བརྗོད་ལ།ཉེ་བ་དང་མི་ཉེ་བ་ལས་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་བྱེད་ཀྱང་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལས་འགྲུབ་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ལ་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་མཐོང་བ་ཉིད་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་དོན་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་མཐོང་བ་ལས་ནི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་མཐོང་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གང་ཞིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྣམ་ པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པས་ངེས་པའི་དོན་ནི་ཉེ་བ་དག་ལས་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་མི་བྱེད་དོ།།འདི་ལྟར་སྒྲོ་བཏགས་པར་བྱ་བའི་མེ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཡོད་པ་དང་། །སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཉེ་བ་དང་རིང་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲོ་བཏགས་པ་དེ་ཉེ་བ་དང་རིང་བ་ལས་ནི་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །དེ་ བས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་གཞན་ཞེས་བཤད་དོ།།སྤྱི་ཉིད་དུ་མཚོན་པས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཐུན་མོང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ནི་མེ་མཐའ་དག་གི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་རྗེས་སུ་ དཔག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།གཟུང་བར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་འདོད་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་བཤད་པའི་གཞུང་འདི་བཟླས་པར་བྱ་དགོས་པས་དེ་བས་ན་ཚེགས་ཆུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་སྐབས་ འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་བསྟན་ཏོ།།ཡུལ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་ནས་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་བསྟན་མ་ཐག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཚད་ མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཞེ་ན།བཤད་པ་དོན་རྟོགས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ།

我来为您翻译这段文本：
所舍者应当成办舍弃，所取者也应当成办获取。义的作用即是成就。其中，能力即是力量，这正是任何事物的相即自性，这就是相即能作用。其事物即是义本身，因此事物正是胜义有的异名。
其义是这样的：因为能作用被称为胜义有，从近处与远处使知的显现有差别者也是能作用，所以它是胜义有。
作用唯从现量的对象中成就，虽然对分别心的对象显现也有决定，但那并非是见到，因为从中无作用，而从见则有作用。因此，唯此是自相，而分别心的对象则不是。虽然决定为自相，但若非见到且非自相者，即是共相。
分别知所决定的义不会因近处而使知的显现有差别。如此，所增益的火是经增益而有，经增益而处于近处或远处。该增益从近处或远处并无知的显现差别。因此说"异于自相"。
因为以共显示故为共相，即是共同体性的异名。增益的体性是一切火的共相，这也是比量的所取境，为显示此义故说"这是比量的对象"，即是所取的体性。
欲说明共相是比量的相，故需重述说明自相体性的此论，因此为了省力，在现量此处说明比量的对象。
为了遣除对境的错解后遣除对果的错解，故说"即彼现量知"，即前述的现量知正是量果。如何是量果？所说即是通达义的了解。

།མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་གང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ནི་དོན་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དངོས་པོ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ། ཕྲད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྲད་པར་ནུས་པ་ཡང་དོན་མེད་ ན་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་འབའ་ཞིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཡང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ཕྲད་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་ལས་སྐྱེས་བུ་ཟིན་ཀྱང་ཤེས་པ་འདིའི་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་བ་གང་བྱས་ན་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པའི་ལས་སུ་བྱ་བ་ འབའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ལ།གང་རྗེས་སུ་བསྒྲུབས་པས་ཤེས་པ་བྲད་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །ཕྲད་པར་བྱེད་པའི་ཕྲད་བྱེད་ཀྱི་བྱ་བ་ཡང་འཇུག་པའི་ཡུལ་རབ་ཏུ་སྔོན་པོ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དོན་རབ་ཏུ་སྔོན་པོའི་ངོ་བོ་ཡང་དོན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ གྱི་མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ནི་དོན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་འོ་ན་ཚད་མ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཤེས་པ་འདིའི་དོན་དང་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་མཚུངས་པ་གང་ཡིན་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་གང་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་ཡུལ་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་སྔོན་པོའི་དོན་ལས་སྐྱེས་པ་ན་སྔོན་པོ་འདྲ་བ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འདྲ་བ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དང་སྣང་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་འདྲ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་ཤེས་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་གཅིག་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་འདྲ་བ་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་དབང་པོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་ལ་བྱའོ། །དེའི་དབང་གིས་ཏེ་འདྲ་བའི་མཐུས་དོན་རྟོགས་ པ་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་འགྲུབ་པ་སྟེ་འགྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་ཏེ།མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་དོན་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ནི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔོན་པོར་སྣང་བ་དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོར་རྟོགས་པར་ངེས་པ་ ཡིན་ནོ།།མིག་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་དེའི་དབང་གིས་ནི་ཤེས་པ་དེ་སྔོན་པོ་མྱོང་བ་ཡིན་པར་གཞག་པར་མི་ནུས་ཀྱི། །སྔོན་པོ་འདྲ་བ་མྱོང་བས་ན་སྔོན་པོ་རིག་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ།

凡现量知中存在本性者，即是了知义的体性。其事物即是彼自身，因此如是。此中所显：能触及的知即是量。
能触及也不仅仅是从无义则不生这一点，因为种子等虽是无则不生，但非是对芽等的触及者。因此，虽从所取义而被补特伽罗所获得，但此知若作何必要之事，唯有与义触及的作用，而由随成就而成为触及知者，此即是量果。
能触及的触及作用唯是趣入境之深青，如前已说。深青义的体性即是了知义自性的现量，因此彼即是量果。
若问：若知因是了知义的体性故为量果，那么量是什么？
答：此知与义相似者，即相等者是量。于此，识从何境生，即与彼境相似，如从青境所生则与青相似。如是相似也称为行相和显现。
难道离知之外无有相似？若如是，则知即是量，彼即是果。若一事物不应成为所成和能成，那么如何相似即是量？
故说"彼根"，"彼"指相似。由彼力，即由相似力而了知义的通达得以成就，以此为因，即现量知了知义的体性是由相似力成就，即是了知，此为异名。因为识显现为青，所以决定了知为青。
不能仅由眼等生起知的力量而安立彼知为经验青，而是由经验青的相似而安立为了知青。

།གང་གིས་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་འགལ་བར་འགྱུར་བ་འདིར་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ངོ་བོ་འགས་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་འགས་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་འགལ་བ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་ ཤེས་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་ནི་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ།རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ངོ་བོ་ཡང་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟར་རུང་ཞེ་ན། བཤད་པ་གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་འདྲ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་ངེས་པར་ བྱེད་པའི་ཤེས་པས་སྔོན་པོ་འཛིན་པར་འཇོག་སྟེ།དེ་བས་ན་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་འདྲ་བ་ནི་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་པ་དེ་ལ་སྔོན་པོ་མྱོང་བར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པའི་མི་འདྲ་བ་ལས་བཟློག་ནས་ འདྲ་བའི་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུའོ།།སྔོན་པོར་མ་རྟོགས་པ་ལས་བཟློག་སྟེ་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོག་པ་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི། མངོན་སུམ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ ཉིད་སྔོན་པོར་རྟོགས་པར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་མི་ནུས་སོ།།ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པས་རྣམ་པར་མ་བཞག་པ་ནི་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོའི་ཤེས་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མེད་པ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་ གཞག་པ་ནི་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེན་པར་མ་བྱས་པར་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཡང་ཚད་མའི་འབྲས་དུ་དོན་རྟོགས་ པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེན་པ་བསྐྱེད་པས་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ཤེས་པ་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་གཞག་ན་ནི་འདྲ་བ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ སྟེ་དེ་ལྟ་ན་མངོན་སུམ་ཞེན་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་གྱི།ཉི་ཚེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བའི་ཞེན་པས་ནི་དོན་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་ཞེན་པར་བྱེད་ཀྱི། རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་ནོ།

虽然在此由生成者与被生成者的因缘，不是所成与能成的事物会在一事物上相违，但却是从安立与能安立的角度而言。因此，一事物以某体性为量，以某体性为量果，并无相违。
如是，彼知的相似是能安立的因，而所安立是经验青的体性。若问安立与能安立的体性如何于一知中可能？
答：因为彼识经验相似后由决定知安立为执青，因此将成为经验的相似是能安立因，而由决定知于彼知安立为经验青是所安立。因此，遮遣知的不相似而为相似的能安立因。遮遣未了知青而为了知青的体性即是安立。
能安立者是由现量而生的分别知，现量自身因为是无分别的，故不能安立自身为了知青。若未被决定知所安立，即使存在了知青体性的知，也如同不存在一般。因此，由决定知安立识为了知青的体性，即成为了知青的自性存在。
因此，执著即是现量之量。若无执著，则识不被安立为了知青的自性。如是，量果即了知义的体性未成立。因此，由于无有最胜能成，知不成为量。若由生起执著，依相似力安立知为了知青的体性，则因相似是能安立因故，量得以成立。
若问：如是则现量具执著即是量，而单独者非耶？
答：非也。因为由现量力所生的执著是执为见义，而非执为分别。

།མཐོང་བ་ཡང་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་ བ་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ན་བདག་ཉིད་རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱི། མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱེད་པ་ཡིན་པར་ནི་མྱོང་བ་ཉིད་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རང་གི་བྱེད་པ་བཏང་སྟེ་ མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལས་དོན་གང་ལ་མངོན་སུམ་དུ་སོང་བའི་ཞེན་པ་ཡོད་པ་དེར་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་འབའ་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།མངོན་སུམ་གྱི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་བཤད་ནས། རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྣམ་པ་ གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་བྱེ་བྲག་གཉིས་སོ།།འོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་གློ་བུར་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་བསྟན་ཅེ་ན། བཤད་པ། གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་སྒྲའི་བདག་ཉིད་དོ། །རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། དེ་གཉིས་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པས་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་གཉིས་སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་ངེས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་གསལ་བའི་དབྱེ་བ་ཡིན་ལ། གསལ་བའི་དབྱེ་བ་བསྟན་ནས་ནི་གསལ་བ་སོ སོ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་ནུས་ཀྱི།།གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཆེད་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་མེད་པར་ནི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་མི་ནུས་པར་རྟོགས་ནས་ཐོག་མར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ གཉིས་པོ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན།རང་གི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རང་གི་ཡིན་ཏེ་གང་གིས་རང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་རང་གི་དོན་ཏོ། །གཞན་གྱི་དོན་ནི་གཞན་གྱི་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་གཞན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཏོ། །རང་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་ པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་རང་གི་དོན་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན།རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གསུམ་པོ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་གསུམ་པའོ། །མཚོན་པར་བྱེད་ཅིང་འདིས་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ན་ རྟགས་སོ།།ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་དེ་ལས་སྐྱེས་བུའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་པ་འདི་ནི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་པའོ། །ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་ཤིང་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལ་དམིགས་པ་ཡང་ཡོད་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་ཏེ། འདི་ནི་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།

见亦是将对境作为现量，此即是现量之作用。是分别，如是，当分别隐蔽对境时，自身作为分别而非见，从经验本身可确定分别自性是分别的作用。因此，舍弃自身作用而显示现量作用，于任何对境有现量趣入的执著处，唯现量独自是量。
此为现量品第一。
如是解说现量后，为显示比量故说"比量有二种"，即二种差别。若问：于应说比量定义时，何故突然显示分类？
答：他比量是语言自性，自比量是知识自性。彼二极为不同，故无单一定义。因此，为确定显示彼二各自定义故说分类。分类是明显的区分，显示明显区分后，能说明各别明显的定义，而非其他。因此，唯为显示定义故说分类。了知若无显示分类则不能说明定义，故首先说分类。
若问：此二种是什么？
答：所谓"自义"，即自己的，凡能令自己通达者即是自义。他义即是他人的，凡能令他人通达者即是他义。在自义与他义二种比量中，自义知识的特征如何？所谓"于所比度由具三相因"，凡具有将要解说的三相者即是三相。由于标示并显示义故为因。"由具三相因所生之士夫知"，此是从因的角度作差别。由具三相因所生且缘于具三相因，故说"于所比度"作差别，此是从境的角度作差别。

།ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་ཤིང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་དམིགས་པ་ཤེས་པ་དེ་ནི་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་ནས། འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་བའི ཕྱིར་སྨྲས་པ།ཚད་མའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་སྟེ། མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་སྔོན་པོ་དང་འདྲ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ན་སྔོན་པོར་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་སྔོན་པོ་དང་འདྲ་བ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ།སྔོན་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་སྔོན་པོ་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་ན་སྔོན་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་དངོས་པོར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བས་ན་དེ་སྔོན་པོ་དང་འདྲ་ བ་ནི་འདིའི་ཚད་མ་ཡིན་ལ།སྔོན་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདིར་ནི་གྲངས་དང་མཚན་ཉིད་དང་འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ ལོག་པར་རྟོགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ལེའུར་བསལ་ནས།བསྟན་པའི་ཞར་ལ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བབ་ནས་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཚུལ་གསུམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟགས་ཀྱི་ཚུལ་གསུམ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་བརྗོད་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ གི་ལྷག་མའོ།།ཚུལ་གསུམ་ཡང་གང་ཞེ་ན། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་དེ་ལ་རྟགས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་ཚུལ་གཅིག་ཡིན་ནོ། །འདིར་ངེས་པའི་སྒྲ་སྨོས་པ་མ་བྱས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཐ་མར་བྱས་པ་ལ་གོང་དུ་ཐལ་བའི་ཚུལ་དེ་གཉིས་ཀྱང་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་ ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མྱུ་གུ་ལ་ས་བོན་བཞིན་དུ་རུང་བཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་རྟགས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ཏེ། མ་མཐོང་བའི་དུ་བ་ལས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྒྲོན་མ་བཞིན་དུ་རང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།མཐོང་ཡང་འབྲེལ་བ་མ་ངེས་པ་ལས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རྟགས་ཀྱིས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ངེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

由具三相因所生且缘于所比度的知识，即是自比量。除去对定义的错误理解后，为除去对果的错误理解而说：量果是何，其安立为何，此中于所比度亦如现量，应如现量而了知。如现量经验蓝色相似性时安立为蓝色，因此，安立之因即蓝色相似性是量，安立为通达蓝色之体性即是量果。如是，比量亦当生起蓝色行相时，安立为通达蓝色之事，因此其蓝色相似性是此之量，而分别蓝色之体性是量果。蓝色分别之自性，由相似性而成就，而非其他。
如是此中，对数量、定义、果及行境的错误理解已在现量品中除去。随说中至具三相因时，为显示彼故说"即具三相"等。因之三相为何，其说明即是此，此为余语。
若问：三相又是何？答：将要解说之定义，于所比度中确定有因即是一相。此处虽未说"确定"之语，然于最后所作，上述遍及之二相亦当观待。因为如同种子对芽，仅由可能性不能作为了知隐蔽标志之因由，因为从未见之烟不能了知故。如同灯对瓶等，就生起自境识而言亦非显明隐蔽，因为虽见而关系不定则不能了知故。因此，标志了知隐蔽义之作用，唯是确定无隐蔽义则不生起，而非任何其他。

།དེ་བས་ན་རྟགས་ནི་ བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་།ལྡོག་པ་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགོས་པས་ཚུལ་ཀུན་ངེས་པའི་སྒྲ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཚིག་གིས་ནི་མིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་པ་བསལ་ བ་ཡིན་ནོ།།ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གིས་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་པ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལྗོན་ཤིང་ནི་སྲོག་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། ཉལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ལྗོན་ཤིང་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པ་ལ་ལོ་མ་འཁུམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཉལ་བ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་པ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཤིང་ཐམས་ཅད་ནི་མཚན་མོ་ལོ་མ་འཁུམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་འགའ་ཙམ་ཁོ་ནར་ཟད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡོད་པའི་ཚིག་གི་རྗེས་ལ་ཉིད་སྨོས་པས་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་སྨྲས་ན་ ནི་མཉན་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།རེས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་གྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་མཚན་ཉིད་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ཉིད་ལ་ཡོད་པར་ངེས་པ་ནི་ཚུལ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཡང་ཡོད་པ་སྨོས་པས་འགལ་བ་ བསལ་བ་ཡིན་ཏེ།།དེ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཉིད་སྨོས་པས་ཐུན་མོང་གི་མ་ངེས་པ་ཉིད་བསལ་ཏེ། དེ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་སྨོས་པ་ལས་སྔར་ངེས་པར་གཟུང་བ་སྨོས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ ཡང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་ཁྱབ་པ་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་དག་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།ཕྱིས་ངེས་པས་གཟུང་བ་བྱས་ན་ནི་དོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཞིག་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་གཏན་ ཚིགས་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།ངེས་པའི་ཚིག་གིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་ངེས་པ་ཉིད་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ལྟར་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སྨྲ་བ་ཉིད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མཚན་ཉིད་དེ་ལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་ཚུལ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ་།དེ་ལ་མེད་པ་སྨོས་པས་ནི་འགལ་བ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། འགལ་བ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

因此，由于标志是作用之本性，故必须确定随行、返遮及宗法性，因此一切相皆须观待"确定"之语。其中，以"有"字遮除"因为是眼所取"等不成立。以"性"字遮除一分不成立，如以树木为宗，说"树木有命，因为睡眠故"，以叶子收缩为相的睡眠于一分不成立，因为并非一切树木皆依夜间叶子收缩，仅有少数而已。在"有"字之后说"性"字，是明示不共法。若说"唯于所比度有"，则唯可闻性成为因。说"定"字则遮除一切怀疑不成立。
同品将解说其定义。确定彼有即是第二相。此中亦以"有"字遮除相违，因为彼于同品非有。以"性"字遮除共不定性，因为彼不仅于同品有，而是于二者皆有。在"有"字之前说"确定"，是表明虽有但于同品不遍的勤勇所生等亦是因。若后说确定，则成此义：凡于同品有性者即是因，则勤勇所生非为因矣。以"确定"字遮除随行怀疑不定性，如说"因为说故，某是一切智"，于同品一切智者之说性有怀疑。
将解说异品，于彼定义确定无性即是第三相。其中以"无"字遮除相违，因为相违于异品有。

།ཉིད་སྨོས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཐུན་མོང་དུ ཡོད་པ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ།རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་གློག་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ངེས་པར་བྱེད་པས་འདི་བསལ་ཏོ། །མེད་པའི་སྒྲའི་སྔ་ རོལ་དུ་ངེས་པར་གཟུང་བ་བྱས་ན་ནི་དོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལྟར་ན་དེ་སྔར་མ་བྱས་སོ། ། ངེས་པས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བསྟན་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་གཉི་ག་གདུང་བར་བྱས་ཤེ་ན། བཤད་པ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ་ལྡོག པ་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་རབ་ཏུ་སྦྱར་བར་བྱའི།།གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་གཟུང་བར་བྱས་སོ། །སྦྱོར་བ་འདི་གཉི་ག་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཙམ་ཉེ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ འདིར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྔོ་བསངས་ཡིན་ཏེ། སྣང་བའི་བུ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དེའི་བུ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་དང་ ལྡན་པ་དག་ཁོ་ནར་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ནར་གདོན་མི་ཟ་བར་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ན་ཡང་གཉིས་ལས་གཅིག་ཁོ་ན་སྦྱར་བར་བྱའི། །གཉི་ག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ་ལྡོག་པའི་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་བསླབ་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་གཟུང་བ་ཡིན་ ནོ།།ཚུལ་དེ་སུམ་བསྟན་པའི་ཞར་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་དང་། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་བསྟན་པས་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་དགོས་སོ། །དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་བྱ་བ་ནི་འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པ་འདིར་ཆོས་ཅན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཚེ་ནི་སྤྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཁྱབ་པ་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ནི་ཆོས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར།འདིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།

以"性"字遮除异品一分共有，如在证成勤勇所生性时，无常性于异品之一分如闪电等是有，而于虚空等则无。因此以"确定"遮除此过。若于"无"字之前说"确定"，则成此义：凡于异品确定无者即是因，如是则勤勇所生于同品亦无。是故非为因，故未如是作。以"确定"遮除对异品返遮之怀疑。
若说"唯于同品有"，岂不已含"于异品无"之义？何故二者俱说？答：为显示"唯应用具随行或返遮确定者，非余"故取二者。若二种关系皆不定，则将成此义：仅于同品有、异品无即是因。如是则"因为是其子故，彼是深蓝色，如光明之子"中，其子性将成为因。是故唯应用具随行与返遮确定、能了知能立与所立关联者。
既必须唯用具确定者，则应用二者之一，非二者俱用。故为教示"唯应用具随行或返遮确定者"而取二者。于说明三相之余，已说所比度、同品、异品，故应说彼等之定义。
其中，何为所比度？说"此中所比度"等。在确立因相之此中，有法即是所比度。于他处了解所立时，总相是所比度；于确定遍时，法是所比度，故说"此中"。

།ཤེས་པར་འདོད་པ་སྟེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འདོད་པའི་བྱེ་བྲག་གི་ཆོས་ཆོས་ཅན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཞེ་ན། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་དོན་མཚུངས་པའོ། །མཚུངས་པ་འདྲ་བའི་དོན་ཉེ་ བར་བཏགས་ནས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་མཚུངས་པའི་སྒྲས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་མཚུངས་པའི་ཕྱོགས་ཏེ། མཚུངས་པ་ལ་མཐུན་པའི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ། ཕྱོགས་དང་ མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱི་སྤྱིའི་གང་ཡིན་སྙམ་པ་ལ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ནི་གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སོ། །བྱེ་བྲག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཏེ་སྤྱི་ ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འདིར་སྤྱི་བསྒྲུབ་བྱར་བསྟན་ཏོ།།དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་ལ། སྤྱི་ཡང་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱིས་ཕྱོགས་དང་མཚུངས་པ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཞེ་ན། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་གང་ཞེ་ན། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དེ་ལས་གཞན་པ་དང་། དེ་དང་འགལ་བ་དང་། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དེ་མེད་པའོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གཞན་པ་དང་། དེ་དང་འགལ་བ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་ཕྱོགས ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་པའི་ནི་མི་ཤེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་ནུས་སོ།།དེ་བས་ན་གཞན་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཉིད་དུ་རྟོག་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ན་གཞན་པ་དང་འགལ་བ་གཉིས་ནི་མཐུན་ཕྱོགས་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་སོ། །དེ་བས་ན་མེད་པའི་དངོས་པོ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པའི་ངོ་ བོར་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ།གཞན་པ་དང་འགལ་བ་གཉིས་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་ན་མེད་པའི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གསུམ་ཆར་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་གསུམ་པོ་ཡང་རྟགས་གསུམ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་ཟིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །ཡང་གི་ སྒྲས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གཞན་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་གྱིས་སྔར་ཚུལ་གསུམ་དང་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་དེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་གསུམ་ཉིད་ནི་བཤད་ཟིན་པས་ཚུལ་གསུམ་པའི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཀྱང་གསུམ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་ པའི་རྟགས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ།།དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན་སྨྲས་པ། །དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་ཚུལ་གསུམ་པའི་མི་དམིགས་པ་དང་། ཡོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་ཚུལ་གསུམ་པའི་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའོ།

所欲了知，即于某有法中存在所欲通达的特殊法，称之为此。
何为同品？同品即义相同。相同是比喻相似之义，假立而说为同品，此亦以"相同"字而作差别。同品即相同品，于相同处说为同品。
问：以何为品与同品相同？答：以所立法之总相。因为所立是未成立，而法依他故称所立法。非证成别相，而是总相，故此中说总相为所立。此既是所立法亦是总相，意即以所立法之总相与品相同者为同品。
何为异品？说"同品"等。非同品者即是异品。何为非同品？即异于同品、与同品相违、无同品。对于异于同品及与同品相违，若不了知品之自性，则无法通达。因此，由分别为异性及相违性之力，了知异及相违二者本性为无同品。故无之事物直接了知为无同品之体性，而异及相违二者则由推理力了知为无之体性。是故三者皆为异品。
三相唯具三相，如前所说之理。"亦"字为摄其他所说。他人前已说三相及具三相之因。三相已说故，具三相之不现。具三相之因唯三种，意即具三相之因有三种。彼等为何？答：于证成遮遣时具三相之不现，于证成存在时具三相之自性及果性。

།དེ་ལ་མི་དམིགས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་དོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པ་འདི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ཡིན་གྱི། འདི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕྱོགས་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་བྱེ་བྲག་སྟེ་རྟོགས་པ་ པོའི་མངོན་སུམ་ལ་བྱའོ།།དེ་ལྟ་བུ་ཡང་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །བུམ་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དམིགས་པ་ནི་ཤེས་པའོ། །དེའི་ མཚན་ཉིད་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཚོགས་པ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་དེང་དམིགས་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པའོ། །དེར་འགྱུར་བའི་དོན་ནི་སྐྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཚོགས་པར་འདུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མི་དམིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ བྱ་བ་འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་གང་ཞིག་གང་ལ་མེད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དེར་སྣང་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཉིད་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེར་སྣད་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་འདི་ན་ཡོད་ན་ནི་ལྟ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བརྟག་ཏུ་རུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེར་མེད་ཀྱང་སྣང་ བར་སྒྲོ་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་བརྟག་ཏུ་རུང་བ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་རང་ལ་དམིགས་པ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཚོགས་པར་གྱུར་པའོ།། །གང་གི་ཚེ་ཚོགས་པར་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བའི་དངོས་པོ་གཞན་དམིགས་པ་སྟེ། དབང་པོ་གཅིག་གི་ཤེས་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་མིག་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་དངོས་པོ་གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟོས་པ་ན་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་གཉིས་ཡོད་པ་ན་གཅིག་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱར་རུང་བ་ཉིད་གཉི་ག་ཡང་ཁྱད་པར མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་ཅིག་ཤོས་སྣང་བ་ན་མཐོང་བའི་ཚོགས་པ་ཚད་མ་ཅིག་ཤོས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་ནི་མཐོང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ནི་སྣང་བར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། དེ་མི་དམིགས་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ བུམ་པས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་དེ་ཉིད་དང་།དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པར་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་གཅིག་ལེ་འདྲེ་བའི་དངོས་པོ་ངེས་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པར་ངེས་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་ དངོས་པོ་དང་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

为了说明不现，故说"譬如"等。"譬如"是为示例之义，意即如此不现之理，其他亦复如是，非唯此一例。
品是一分。差别即为特殊，指能知者之现量。因非一切皆如是，故说"某处"，即能知现量之某处为有法。"无瓶"为所立。现是了知。其相为生因和合，即今现之相。彼义成为生因和合，因为现相即显现之义。
"由此不现"是因。若问：某物于某处无，如何显现于彼？答：虽无而说显现于彼，是假立显现性故。若此处有，必定可见，凡如是可推度者，虽于彼处无，亦可假立为显现。
何者可如是推度？答：凡自身现见因和合者。何时知为和合？答：当一识中相杂之他事可见时。即一根识所取境，眼等所欲趣向之二事互相观待时，名为一识相杂。
二者俱有时，非必定了知其一，因二者皆可知性无差别故。是故一识相杂中，见一显现时，若另一量具亦有，必定可见，如是推度即是假立显现。其不现即是显现不现。
因此，无瓶之地处本身及缘彼之识，是决定显现不现之因，故名显现不现。乃至未决定一识相杂之事物，则无显现不现之决定。是故于事物及认识亦说为不现。

།མཐོང་བ་ལོག་པ་ཙམ་ནི་རང་ཉིད་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྣང་བ་ནི་བུམ་པས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་དང་དེའི་ཤེས་པ་ཚིག་གི་ཤུགས་ཉིད་ཀྱིས་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་ སྨྲ་བར་ལྟའོ།།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་བུམ་པ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ལ་བྱའོ། །ཤེས་པའི་རྐྱེན་གཞན་ཚང་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་ ཞེས་བྱ་བ་ནི།བུམ་པ་ཡང་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྣང་བའི་བུམ་པ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྐྱེན་གཞན་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཚོགས་པ་ནི་འདུས་པའོ། །རང་བཞིན་ཉིད་དེ་གཞན་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ པས་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེས་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་འདི་དང་། རྐྱེན་གཞན་ཚོགས་པ་འདི་གཉིས་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་ཅིག་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་ བཞིན་གང་ཡོད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་དམིགས་པའི་རྐྱེན་སྣང་དུ་རུང་བའི་བུམ་པ་ལས་གཞན་དེ་དག་ཡོད་དེ་བདོག་ན་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་རྟོགས་པར་ བྱེད་པ་གཅིག་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ལྟ་བ་པོ་གཅིག་ལྟ་བ་ལ་ཞུགས་པ་ན་སྣང་ན་ནི་གཉི་ག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །མི་སྣང་བ་ཡིན་ན་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བསྐལ་བས་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ལ། རྐྱེན་གཞན་ནི་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །རྐྱེན་ གང་གིས་ལྟ་བ་པོ་དེས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་གང་ལྟ་བའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་དེ་དག་ཉེ་བ་ཡིན་ནོ། །ལྟ་བར་མ་ཞུགས་པ་ན་རུང་བའི་ཡུལ་ན་འདུག་ཀྱང་བལྟ་བར་བྱ་མི་ནུས་པ་ནི་རྐྱེན་གཞན་དང་བྲལ་བ་ཅན་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ནི་ ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་དང་དུས་རིང་པོ་དང་འདུག་པེ་ནི་གཉི་ག་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འགའ་ཞིག་མཐོང་ན་ནི་རྐྱེན་གཞན་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །མ་མཐོང་ན་ནི་མཐོང་བར་ནུས་པའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་རྐྱེན་གཞན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ ལ།གཞན་ནི་གཉི་ག་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དམིགས་པའི་དཔེ་བཀོད་ནས། རང་བཞིན་གྱི་དཔེ་དགོད་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།

我将为您直译这段藏文：
仅仅见的反面因自身不确定，故不能令人了解。因此，应知无瓶之地处及其认识，由语言力即是显现不现之体性。
若问：何为成为现之相？故说"成为现之相"，即指成为瓶之现相。"具足其他认识缘"者，瓶是生识之因，眼等其他亦是，除显现瓶外之其他因即是其他缘，彼等和合即聚集。自性即与他者差别，故具差别者即具有差别之义。
因此，应知此瓶等具差别之自性，及其他缘和合二者，成为现之相。若问何为具差别之自性？故说"若有何自性"等。除现缘所显现之瓶外，若有彼等，则何种自性唯成现前，即是具差别之自性。
其义如是：此现前之相是依一能知者。如是，当一观者入于观察时，若显现则具二者。若不显现，则因处所、时间、体性隔绝而离具差别之自性，而其他缘则具和合。
彼观者由何缘得见，即成为邻近。是故，彼为见何义而趣入，彼等即为邻近。未入观察时，虽住于可见境，不能观察者即离其他缘，而具具差别之自性。
远处及远时即离二者。如是，若见某者则非离其他缘，而与具差别之自性相似。若未见，则住于能见境者离其他缘，其余则离二者。
陈述不现之喻后，为陈述自性之喻，故说"自性"等，应结合为"自性因"。

།གཏན་ཚིགས་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། རང་བཞིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་འབའ་ཞིག་ནི་རང་ཡོད་པ་ཙམ་མོ། །དེ་ཡོད་པ་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། གང་ཞིག་གཏན་ཚིགས་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་ལས་རྒྱུ་གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་ཡོད་པ་ཙམ་ན་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེའི་གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ཤིང་ ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ།།ཤིང་ཤ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཤིང་གི་ཐ་སྙད་དུ་བྱར་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་ཤ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཤིང་ཤ་པ་མང་དུ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ན་གང་གི་ཚེ་ཤིང་ཤ་པའི་ཐ་སྙད་མི་ཤེས་པའི་གླེན་ པ་ཞིག་ལ་ཁ་ཅིག་གིས་ཤིང་ཤ་པ་རིང་པོ་ཞིག་བསྟན་ཏེ།འདི་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་གླེན་པ་དེ་ནི་ཤིང་ཤ་པ་རིང་པོ་ཉིད་ཤིང་ཤ་པ་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་ཤིང་ཤ་པ་ཐུང་ངུ་གང་ཡིན་པ་མཐོང་བ་ནི་འདི་ཤིང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་སོ། །གླེན་པ་དེ་ཤིང་ཤ་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ མཚན་གྱིས་ཤིང་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ལ་གཞུག་པར་བྱེད་པ་རིང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱིས་འདིར་ཤིང་གི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཤིང་ཤ་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡིན་ཏེ། ཤིང་ཤ་པར་གཏོགས་པའི་ཡལ་ག་དང་ལྡན་པ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འབྲས་བུའི་ དཔེ་དགོད་པའི་ཕྱིར།མེ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་གྲགས་པས་རང་བཞིན་ལྟར་འབྲས་ བུའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་བསྟན་ཏོ།།ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་གཅིག་ཁོ་ནར་མ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་ན་ནི། དེ་ལྟ་ན་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་རྟགས་གཅིག་པུའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡང་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་གསུམ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་གཉིས་ནི་ ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་པོ་དེ་རྣམས་ལའོ། །གཏན་ཚིགས་གཉིས་ནི་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་པ་སྟེ། ཡོད་པ་སྒྲུབ་ཅིང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་ནི་དགག་པ་གོ་བར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་སོ།

若问：何种因是所立之自性？故说"自性之"。唯有自身存在即是自存而已。当其存在时成为存在之体性，即依因自身存在而存在，而非依因存在之其他因而存在，此即是唯自存即存在之所立。彼所立之因即是彼所立之自性，而非他者。
"譬如"者是举例。"此"者是有法。"树"者是所立。"因是尸舍巴树"者是因。其义是：此可施设为树，因是尸舍巴树。
其中，在尸舍巴树众多之处，当某人向不知尸舍巴树名称之愚者指示一高大尸舍巴树，说"此是树"时，彼愚者了知高大尸舍巴树非尸舍巴名言之因，此时见到矮小尸舍巴树则了知"此非树"。彼愚者以尸舍巴树性为因而施设树名，非以高大等其他因于此施设树名，而是唯以尸舍巴树性为因。具有属于尸舍巴树之枝条是其他因，此为语义。
为举果之喻，故说"有火"，是所立。"彼处"者是有法。"因有烟"者是因。因果事物于世间以现量及不现量为因相而著称，故不如自性而说明果相。
因具三相故岂非唯一因耶？若分异类则如是，则以自性因一类之分类亦无边际故，不应唯三。对此说"此中二"。"此中"者，谓此三因中。二因是成立事物，即证成并令了知有。一是令了知遮遣之因。

།དགག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པ་དང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བསྒྲུབ་ པར་བལྟ་བར་བྱའོ།།དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཡན་ལག་ཡིན་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མཁོ་བའི་གཏན་ཚིགས་ནི་གཙོ་བོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་ དད་པར་དབྱེ་བ་ཡིན་གྱི།རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་ཁ་ཅིག་ནི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ། ཁ་ཅིག་ནི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་གཅིག་གིས་སྤངས་ཏེ་གནས་པས་གཏན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་ པ་ཡང་ཁ་ཅིག་ནི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ།ཁ་ཅིག་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་གཅིག་གིས་གཅིག་སྤངས་ཏེ་གནས་པས་གཏན་ཚིགས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་དག་ཀྱང་ ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི།རང་གི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གསུམ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་གསུམ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་གཉི་ག་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་འབྲེལ་བ་ཉིད་ནི་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་རྒྱུ་དང་རང་གི་ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉི་ག་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་འབྲེལ་པར་བྱེ་བྲག་མེད་པས་ཚིག་གཅིག་གིས་གཉི་ག་བསྡུས་སོ། །ན་ཞེས་བྱ བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་གསུམ་ཆར་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་གོ་བར་ བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན།དེས་མ་འབྲེལ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་དེས་མ་འབྲེལ་པ་ནི་དེས་མ་བྲལ་བའོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་འབྲེལ་པ་དེ་ནི་དེར་མི་འཁྲུལ་པར་ངེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པའི་ཡུལ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ནི་དེར་མི་འཁྲུལ་པའོ།།དེའི་ངེས་པ་ནི་དེར་མི་འཁྲུལ་པར་ངེས་པ་སྟེ། དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་ལ་རང་བཞིན་མ་འབྲེལ་པ་དེ་ནི་མ་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་དག་མེད་ན་མི་ འབྱུང་བ་ངེས་པ་མི་འཁྲུལ་པ་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

"遮遣"者，应视为成立无及无之名言。其义如是：因是能成立所立，故为所立支分，所立是主要。因此，因依所立需要而区分，因主要所立有差别故而有差别，非由自体性。
所立有些与因相异，有些既异且不异。异与不异由互相排除而住，故完全相异。有者有些与因相异，有些不异。异与不异由互相排除而住，故因相异。因此，由于所立互不相顺，故因亦相异，非由自体性。
对于何故唯三者是因，何故其他非因之疑问，为显示何故三者是因而其他非因此二者，故说"自性相关"。自性相关即相关之自性之义。因与自体二所立与果及自性相关无别，故以一语摄二。
"故"者，谓"由于"之义。由于有自性相关，能立义能令了知所立义，故三者皆是能令了知，而其他非能令了知。
若问：何故唯有自性相关是能令了知事，而其他非耶？故说"若彼不相关"。"彼"者指自性，与自性不相关即与彼不相离。若某与某无自性相关，则于彼无不错乱决定。于相关境不错乱即于彼不错乱。彼决定即于彼不错乱决定，因无彼故。义即：若某与某无自性相关，则于无相关境无必然不错乱，即无彼等若无则不生之决定、不错乱决定。

།གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་ངེས་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། རུང་བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་རྟགས་སྒྲོན་མ་བཞིན་དུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ ནོ།།དེ་བས་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་དོན་གྱིས་དོན་གོ་བར་བྱེད་ཀྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །གཞན་ལ་རག་ལས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་ གཞན་ལ་རག་ལས་པ་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནམ།འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་གཉིས་གང་ཞིག་གང་ལ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་རྟགས་འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་རྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། རྟགས་ནི་གཞན་ལ་རག་ལུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་གཞན་ལ་རག་ལུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལ་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།འབྲེལ་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་ཆོས་གང་གི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་དེ་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དེ་དང་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་དེ་ནི་འབྲེལ་པའི་ ཡུལ་ཡིན་གྱི།འབྲེལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ངེས་པའི་ཡུལ་ཁོ་ན་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྟགས་རང་བཞིན་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་སུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དེའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ། དེ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེར་རང་བཞིན་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

所知与能知事物是基于不错乱的决定，而非仅从适宜性方面如灯照明般认为是了知隐蔽对象的理由，而是确定为不错乱性。因此，若有自性相关则有无则不生之决定，由此有所知与能知事物。故若有自性相关则义能令知义，若非如此则不然，此为定论。
不依他者，岂非依他相关耶？此中所立与能立二者，何者与何相关？故说"于所立义因相关彼亦"。彼亦于所立义有因之自性相关，因是依他故为相关，于所立义不依他故为相关境而非相关，此为语义。
其义如是：虽无彼体性差别，凡是相关者即是能知，凡是相关境者即是所知。若某法确定为某法之自性，则与彼相关，如无常性对于从作用所生性。若某与彼他性，则是相关境而非相关，如对"从作用所生性"而言的"无常性"。
所知与能知事物依赖于决定，从作用所生性亦决定为自性，故彼与无常性相关。因此，唯决定境是所知与能知事物，其他则非。
若问：何故因与自性相关？故说"实际上"。所立义之体性即是彼体，故由此因。由于能立是所立之自性，故说彼处有自性相关，此为其义。

།ཅི་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས གཅིག་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དངོས་སུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་གཉིས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ལ་ལྟོས་ན་ནི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ ནི་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་ནི་ངེས་པ་ལ་གནས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ལྟོས་པ་ཁོ་ནར་རིགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་གྱི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བྱུང་བའི་རྟགས་དེ་ཉིད་ལས་ ཀྱང་ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྟགས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཀྱིས་རང་བཞིན་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་དེའི་ རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།དེའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའོ། །འདི་དེ་ལས་བྱུང་བ་འདི་ཡིན་པས་དེ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་དང་གང་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའོ། ། འདི་དེ་ལས་བྱུང་བ་དེ་འདི་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དང་འདི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཡང་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ནི་རྒྱུ མཚན་གཞན་ལས་ཀྱང་རང་བཞིན་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་ལ་ནི་རག་ལས་པའི་རང་བཞིན་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་གཉིས་ཁོ་ནས་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ ཡིན་ནོ།

若能立是所立之自性，则由于所立与能立无差别，将导致宗义一分成为因，对此问难，故说"实际上"。这二者从胜义有的方式而言并非差别。然而，就常有分别境所假立之体性而言，所立与能立是有差别的，因为依赖于决定即是所知与能知之故。
因此，这二者的差别唯应依据安立于决定中的自性，而非依据事物的差别。不仅是从某一体性，也是从所立所生之因本身，因为从彼所生之因与所立义有自性相关。
若问：为何以二种理由有自性相关之因，而非由其他？故说"非彼自性与"。凡具彼自性者即是彼自性，不具彼自性者即非彼自性。此从彼生故是从彼所生，非如是者即非从彼所生。若某物既非某物之自性亦非从彼所生，则是非彼自性。
此非从彼所生，彼非能生，此与彼无相关之自性，故为无相关之自性。若与非彼自性及非能生者有某种相关自性，则从其他理由也将成为自性相关，然而相关自性即是自性相关，于其他则无任何依他之自性。因此，唯由彼体性与从彼所生二者方成自性相关。

།དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཁོ་ནས་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡིན་དུ་ཟད་མོད། འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གཉིས་ཁོ་ན་ཇི་ལྟར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དེ་གཉིས་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་། དེ་ལས་བྱུང་བར་གནས་ལ། གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དེ་གཉིས་ཁོ་ནས་དངོས་པོ་ཡོད་པར་གྲུབ་པོ། ། འོན་ཏེ་དགག་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་འདོད་པར་མི་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དགག་པའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཅི་སྐད་སྨོས་པ་ཁོ་ན་ལས་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ལས་གཞན་མ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་ཡིན་ཞེ་ན་སྨྲས པ།དེར་དགག་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་མི་སྲིད་དོ། །དེ་མི་སྲིད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ལས་དགག་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དེ་འབའ་ཞིག་ལས་ཅིའི་ཕྱིར་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་དེ་མི་སྣང་བའི་མི་དམིགས་པ་སྲིད་ པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་མི་དམིགས་པའི་གཞན་ལས་དགག་པ་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཡོད་ཀྱང་དེ་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གང་ལ་ཞེ་ན། ཡུལ་དང་དུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིར་རྐྱེན་གཞན་ཚོགས་པ་ དང་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་རིག་གྱུར་པའི་དོན་བསྟན་ལ།གཉིས་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་གཅིག་ཀྱང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པའི་དོན་བསྟན་ཏོ། །ཡུལ་འདིར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྐྱེན་གཞན་དང་བྲལ་བ་ཅན་ བསྟན་ཏོ།།གཉིས་ལས་དུས་དང་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པ་བསྟན་ཏོ། །ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་དང་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། དེ་དག་ལ་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་དེ་སྲིད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། ། གང་ལས་ངེས་པ་མེད་ཅེ་ན། དེ་དག་ལ་སྒྲུབ་པ་པོ་རང་གི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལོག་ཀྱང་དེ་རྒྱུས་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་སྲིད་དོ། །དེ་བས ན་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཁོ་ནས་དགག་པ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

虽然仅由彼体性与从彼所生而成自性相关，但若问：为何唯有果与自性二者能成为能知？故说"由于彼体性与从彼所生二者唯是自性与果故"。此处"由"字意为"因此"，因为唯于自性与果中安立为彼体性与从彼所生，且所知与能知之事也以此为因，因此唯由果与自性二者成立事物存在。
若问：为何不许通过不显现之不可得也能成立否定？答：否定言说之成立唯从如前所说之显现不可得而成，因此未说其他。若问：为何仅此而已？答：若彼处有所否定之事物，则显现不可得不应理。由于不应理，故由此成立否定。
若问：为何唯由此而已？故说"否则"。"由于事物存在时亦有不显现之不可得故"即是"否则"之词义。因此，不能从其他不可得成立否定。
若问："事物存在亦有彼可能"此说何处？故说"处与时"等。此中由其他缘聚集及自性殊胜故，说明应可得之义，二者缺一则说明不具可得相之义。"于此处不具可得相者"说明离其他缘者。"二者中时与自性隔绝"说明自性隔绝。应配释为"处、时、自性与彼等隔绝"，因为于彼等无法确定无事物。承许事物存在时有此可能。
若问：从何无确定？即使立者自身现量已离，以此为因亦无法确定无事物。因为于不具可得相者，自身现量离开之相的不显现不可得是可能的。因此，唯由如前所说而成立否定。

།འོན་ཏེ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་འདི་གང་གི་དུས་ན་ཚད་མ་ཡིན། ཅིའི་ངོ་བོ་ཡིན། ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེ་ན། མི་རྨོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་པོའི་མངོན་སུམ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལོག་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་སྟེ། དེའི་ རང་བཞིན་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་བས་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མི་དམིགས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་སྣང་བ་ན་མཐོང་བའི་ཚོགས་པ་ཚང་བ་ཅན་དུ་ཤེས་པས་བལྟ་བར་བྱ་བ་ ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།།དེ་བས་ན་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་སྣང་བའི་དོན་དང་། ཤེས་པ་དེ་ནི་མངོན་ལོག་པ། །ཞེས་བྱ་སྟེ། སྣང་བའི་དོན་དང་བློ་དེ་ལས་མཐོང་བའི་ཚོགས་པ་ཚང་བ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱ་བར་ལོག་པར་ཁོང་ དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དོན་དང་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་བུམ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའི། །ལོག་པ་ཙམ་ནི་འདིར་མེད་པ་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ། ལོག་པ་ཙམ་ལས་སྣང་བ་ལོག་པར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་སྣང་བ་ལོག་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ བདེན་མོད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་འབའ་ཞིག་སྣང་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྟེ་ཡོད་ན་ནི་སྣང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྣང་བར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ།དེ་ལས་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ངེས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཀྱང་སྣང་བ་མེད་པ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཅི་སྟེ་དེར་སྣང་དུ་རུང་བ་ཡོད་ན་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྣང་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ན། ཐ་དད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་སྣང་བ་མི་དམིགས་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དོན་གཞན་ཤེས པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བར་སྣང་བ་ན་དེའི་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ལོག་པར་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ལོག་པར་བསྟན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ།།ཅི་སྟེ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ལ་བུམ་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་སྒོ་འདོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་ མི་རྨོངས་པར་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བ་ལ་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་བུམ་པ་མེད་ཀྱང་སྒྲོ་བཏགས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ།།འདིས་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་བུམ་པ་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གྲུབ་ཟིན་པ་དེས་ན་བུམ་པ་མེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ གྱི།འོན་ཀྱང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ།

若问：此显现不可得何时为量？何为体性？作何事？故说"不迷乱"。立者现量即瓶等义。其离开即不可得，意为无其自性之体。因此，无自性本身非所立，因为已成立自性不可得故。
即使无瓶等，当于一识中显现混杂时，由于应以具足见聚之智观察为应见性，故说"现量"。因此，于一识中显现混杂之义及彼智即现离，即通过显现义与彼智从具足见聚性门中应观察为现量性而反向理解。
因此，唯于义与识说"现量无瓶"，而不说仅离即为此处无，因为仅从离开无法确定显现离开故。岂非从显现不可得确定显现离开？虽然如此，若仅于一识中显现混杂，若有瓶等则必定唯成显现，如是思维显现，由此确定显现不可得。由显现不可得确定之力亦确定无显现，因为若有应显现者则不成立显现不可得故。
因此，若由显现不可得之力了知无显现，则非差别而以显现不可得言说。因此，当其他义于一识中显现混杂时，其识为确定现量离开之因，故应视为说明现量离开。即使无，如于成为现量之一识混杂上增益瓶为现量性，如是应视为于忆念不迷乱之一识混杂上，虽无过去、现在之自性瓶亦增益。
此说明显现不可得以现量离开瓶之体性，彼亦已成就，因此无瓶非所立，然为无之言说。

།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་མཐོང་བས་དྲན་པ་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འདུ་བྱེད་མ་རྨོངས་པ་སྟེ། ཉམས་པ་མེད་པར་ཡོད་པ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །སྒྲུབ་པ་པོའི་མངོན་སུམ་འདས་པ་དེ་དང་སྒྲུབ་པའི་མངོན་སུམ་ད་ལྟར་ཞེས་བྱ་བར་ སྦྱར་རོ།།མ་རྨོངས་པར་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་སྨོས་པ་ནི་ད་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདས་པའི་བུམ་པས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་མཐོང་བ་ལ་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་རྨོངས་པ་ཡོད་པས་བུམ་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་རྨོངས་པ་དང་། བུམ་པ་མཐོང་བ་ལ་རྨོངས་པར་འགྱུར། ད་ལྟར་ གྱི་ལ་ནི་བུམ་པས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་མཐོང་བ་ནས་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་ལ་རྨོངས་པ་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་བུམ་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་རྨོངས་པ་མ་ཡིན་ལ། བུམ་པ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མ་རྨོངས་པའི་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་སྨོས་པ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དགག་བྱ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།ད་ལྟར་གྱི་དོན་ལ་ནི་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་འཁྲུལ་པས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དང་གི་སྒྲ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་དང་བྲལ་བ་ད་ལྟར་དང་། བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པ་འདས་པ་བསྡུ་བ་ཅི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བྱས་སོ། །དེ་ལ་དོན་འདི་ཡིན་ ཏེ།འདས་པའི་མི་དམིགས་པ་གསལ་བར་དྲན་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔོན་འདི་ན་བུམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པར་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མེད་དེ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཤེས་པར་ནུས་ཀྱི། འདི་ན་བུམ་པ་ཕྱིས་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ ཏེ།མི་དམིགས་པས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། མ་འོངས་པའི་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མི་དམིགས་པའི་དུས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བཤད་ནས་བྱེད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །མེད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་ལྟ་ བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་དང་།དོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་བ་དང་འོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་ལུས་ཀྱི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དེ། བུམ་པ་མེད་པར་ཤེས་ན་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །མེད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་རྣམ་པ་དེ་གསུམ་ཆར་ཡང་འཇུག་པར་བྱེད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ མཐོང་བ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་བུམ་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་འགྱུར་ལ། མེད་པར་ངེས་པ་ཡང་འདི་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཕྱོགས་ཉི་ཚེ་དམིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ན་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མེད་པར་ངེས་པ་ ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་ནོ།

对于瓶等，由见而生起忆念的自性行为不迷乱，即无损坏而存在者，称为如是。应配合"立者过去现量"与"立者现在现量"。
所说不迷乱忆念行为，非特指现在，如是：于见到过去瓶所空之处时，因有迷乱忆念行为，故于不见瓶处迷乱，及于见瓶处成迷乱。于现在则从见到瓶所空之处起，于忆念行为无迷乱。因此，于不见瓶处亦非迷乱，于瓶亦非。
因此，所说不迷乱忆念行为，非特指现在所遮，因为于现在义中由忆念行为错乱故无。因此于"过去与现在"中使用"与"及"的"词，即如何理解无差别现在与有差别过去之摄集，如是而作。
其中义为此：明确忆念过去不可得，现在则为量。如是则能知"先前此处无瓶，因为未被见到故"以及"无，因为不可得故"。但不能知"此处瓶后不会有，因为不可得将成故"，因为对未来不可得存疑故。如是说明不可得时间差别后，显示作用。
无之言说即无的认识、具如是相的声音，及无疑虑行走往来相之身体无之言说。若知无瓶，则无疑虑而趣入行走往来。无之言说即趣入、成立此三种，见到显现不可得即为能立。
即使由唯不可得而生起"瓶无"之知，此亦即为决定无，然因唯见现量分故，如是"此处无瓶"如是决定无，是随顺现量所作。

།དེ་བས་ན་ཕྱོགས་ཉི་ཚེ་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པ་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་མེད་པར་ངེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་དུ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཤུགས་ཉིད་ལས་མངོན་སུམ་ ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་པར་དོགས་པའི་ཕྱིར་ན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་མི་ནུས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེ་བས་ན་མི་དམིགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་ལ་མི་དམིགས་པ་དེ་བས་ན་མེད་དོ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྣང་བ་མི་ དམིགས་པ་ནི་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ཀྱི།མ་བྱས་པ་ལ་ནི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་མེད་པར་ངེས་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་བྱས་པ་ལ་མི་དམིགས་པས་འཇུག་པར་བྱས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་དམིགས་པ་ནི་ མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་ཁོ་ན་ལ་མི་དམིགས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་དུས་ཀྱི་མི་དམིགས་པའི་ལས་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་འོངས་ པའི་མི་དམིགས་པ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ།མ་གྲུབ་པ་དེ་ལས་ནི་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་མི་དམིགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མི་དམིགས་པ་འདིའི་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་ཡོད་ པས་ན་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་གོ།།རྣམ་པར་དབྱེ་བ་གང་ལས་ཤེ་ན། སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་སྦྱར་བ་སྟེ་སྒྲའི་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་བྱེད་པ་ལ་བརྗོད་དོ། །སྒྲ་ཡང་ཁ་ཅིག་ནི་དངོས་སུ། ཁ་ཅིག་ནི་དོན་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྗོད་པར་བྱེད་ཁ་ཅིག་ནི་དོན་གཞན་འགོག་པའི་སྒོ་ནས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །ཀུན་ ཀྱང་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་ནི་སྒྲ་མ་སྨོས་ཀྱང་རིག་པར་བྱའོ།།རྗོད་པར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་མི་དམིགས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་དབྱེའི།། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ནི་དབྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དགག་པར་བྱ་བའི་ རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་དམིགས་པ་ནི་དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དུ་བ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བཤད་ པར་བྱའོ།།དགག་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་དམིགས་པའོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ། །འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ།

因此，随顺仅取一分现量作用的决定无，是由现量所作。又如前所说方式，由显现不可得的决定作用力，虽即由现量本身决定为无，然因对所见者亦有存在怀疑，故仅仅是不能作无之言说而已。因此，不可得即因于显现不可得，故作"无"之言说。
因此，显现不可得是趣入已作无之了知，而非趣入未作者。故虽决定无是由不可得所生，然由现量所作中不可得趣入，此为所显。如是则不可得是趣入无之言说。
何故唯于过去与现在作不可得了解？说"由彼故"者，因为如所说时间之不可得事，决定为无事故。未来不可得自身亦是怀疑本性，由彼未成就则非决定为无事，然是过去与现在。
今为显示不可得差别，故说"彼"，此不可得有十一种相，故为十一种。由何差别？由结合差别，结合即配合，说为声音能诠作用。声音有些直接表诠，有些由他义门表诠，有些由遮遣他义门表诠。虽未说声，当知一切皆是显现不可得。
由能诠差别分别不可得，于自性则无差别，此为其义。为显差别，故说"自性"等。所遮自性即不可得，如"此处"为有法，"无烟"为所立，"由具可见相而不可得故"为因。此因亦如前所说。所遮果即不可得，"如"为举例，"此处"为有法。

།དུ་བ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཐོགས་པར་ཡོད་པས་གང་དག་ཡིན་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དེ་དག་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། ། དུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པས་ན་འབྲས་བུ་མ་མཐོང་བ་ལས་ནི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་དག་ཁོ་ན་མེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མར་གྱུར་པ་གང་ཡིན པ་སྟེ།གཞན་རྣམས་ལ་ནི་གེགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པའི་ཡང་གང་དུ་རྒྱུ་མི་སྣང་བ་དེར་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་སྣང་བ་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁང་པའི་ཡང་ཐོག་ན་གནས་པ་ན་ཁང་པ་དག་རམ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་དག་རའི་ངོས་ བཞིའི་རྩིག་པ་མཐའ་དག་མཐོང་ཞིང་རྩིག་པ་མཐའ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ནམ་མཁའི་ཕྱོགས་དུ་བ་དང་བྲལ་བ་མཐོང་ངོ་།།དེ་ལ་དུ་བ་མེད་པར་ངེས་པ་ལས་ནི་མེ་ཡུལ་གང་ན་གནས་པས་ཡུལ་དེར་ངུ་བ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་མེ་དེ་མེད་པར་རྟོགས་ པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ།ཁང་པ་དག་རའི་ཕྱོགས་ན་ཡོད་པའི་མེས་ཀྱང་དུ་བ་ཡུལ་དེར་སྐྱེ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཕྱོགས་དེ་ན་མེ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཁྱིམ་གྱི་དག་རའི་ཕྱོགས་རྩིག་པས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་དེ་རྩིག་པའི་མཐའ་ཐུག་པར་གནས་པ་སྣང་ བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་བས་དབེན་པའི་ནམ་མཁའི་ཡུལ་དང་བཅས་ཏེ་ཆོས་ཅན་དུ་བྱེད་དེ།དེ་བས་ན་སྣང་བའི་ནམ་མཁའི་ཆ་ཤེས་ཅན་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའམ། མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་མེ་མེད་པར་ཤེས་པའི་ཤུགས་འོངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚིག་ཏུ་བསྟན་པ་ནི་སྣང་ བའི་ཕྱོགས་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་འབའ་ཞིག་ལ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་སྤྱི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་མ་ཟད་ཀྱི་གཞན་དུ་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སྒྲ་གཅིག་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཇི་ ལྟར་འདིར་ཆོས་ཅན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་ཆ་ཤས་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་ཕྱི་མ་རྣམས་ལ་ཡང་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དགག་པར་བྱ་བ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་དམིགས་པའོ། །དཔེར་ན་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ།།འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ཤིང་ཤ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་ཤ་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་བྱེད་པའི་ཤིང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།

产生烟的无碍能力有所障碍，凡是无碍者皆无，此为所立。"因为无烟"是因。因必定不具果，故由未见果，唯证明有障碍能力为无，而非其他。无碍能力即指最后刹那，因为其他诸者有障碍故。
果不可得亦应用于因不显现处，若因显现则唯由显现不可得而了知。于此，虽立于房顶见院落，然见四壁皆全，与诸壁同时显现之无烟虚空方位可见。
由此，从决定无烟，应了知处于某处而于彼处将生烟之无碍火力之火为无。由院落处之火亦于彼处生烟，故应了知彼处无火。
以墙围绕的院落处，墙至边际处，具显现自性，无烟虚空境及有法。故显现虚空分有现量或非现量为有法，此由了知无火之力而来。说"此"为现量语，是就显现方位而言。
此处不仅显现与不显现总有法，于他处亦然。如证成声为刹那性，一声为现量，余为隐蔽，此处亦复如是。如此处有法为了知所立之基，显示显现与不显现分，后诸结合亦应自行了知。
所遮所遍于能遍法即不可得。"如"为举例。"此"为有法。"无尸赤巴"即证成尸赤巴事物为无。"因无差别树故"为因。

།མི་དམིགས་པ་འདི་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་ཤིང་ཤ་པ་ ཉིད་སྣང་བ་མེད་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ།དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པའི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་གི་ཚེ་ཡུལ་ཀ་མཐོན་པོ་ན་ལྟ་འོག་དཀྲིགས་ཏེ་འདུག་པ་དེ་དག་ལས་གཅིག་ནི་ཤིང་སྟུག་པོ་དང་ལྡན་ལ། ཅིག་ ཤོས་གཞན་ནི་ཕོ་རྫ་སྟུག་པོ་ཤིང་མེད་པར་བྲག་རྫོང་དུ་འདུག་གོ།།ལྟ་བ་པོས་ཀྱང་དེ་ནས་འདུག་པའི་ཤིང་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་ནི་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་གང་ཡིན་པ་ལྟ་བ་པོ་དེ་ལ་ཤིང་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ། ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤིང་མེད་པའི་ གཡའ་བྲག་དེ་ལ་ཤིང་མེད་པར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པར་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཤིང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་འདི་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ།།དགག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དང་འགལ་བ་དམིགས་པ་དགོད་པ་ལ། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་ཆོས་ཅན་ནོ།།གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གྲང་བའི་རེག་པ་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མི་དམིགས་པ་འདི་ཡང་གང་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་མི་སྣང་བ་དེར་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ནི། སྣང་བ་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་སྦྱོར་བར་བྱ་བའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་མེའི་ཁ་དོག་གི་བྱེ་བྲག་སྣང་བ་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་རིང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་དེར་འདིར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དགག་པར་བྱ་བ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ། །འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ ཅན་ནོ།།གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲང་བའི་རེག་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་ཡོད་ཅིང་སྣང་བ་དེ་ཡོད་ན་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། གང་ན་འགལ་བའི་མེ་ མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་ན་ནི་འགལ་བ་མི་དམིགས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།གཉི་ག་ཡང་མི་སྣང་བ་ཉིད་ལ་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཁང་མིག་གཞན་གྲང་བ་ཁྱབ་པར་ཡོད་པ་སེལ་བར་ནུས་པའི་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཚེ་ཁང་མིག་གི་ནང་ ནས་དུད་པའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་བར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ན།ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་མེ་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གྲང་བའི་རེག་པ་ལོག་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ།

这不可得亦用于所遍树木自身不显现，对于成为所知对境的所遍，则由显现不可得而了知。其时，于高山之处观察下方，其中一处具密林，另一处则为无树之岩洞密石。
观察者虽见彼处之树，然未了知尸赤巴等差别，于此观察者，树为现量，而尸赤巴性非现量。对于无树之岩石，由了知无树显现不可得，于如是境，因无能遍之树，尸赤巴性亦无，为证此无而作结合。
安立所遮自性相违可得：
"此"为有法。
"无冷触"即证成遮冷触为所立。
"因有火故"为因。
此不可得亦应用于冷触不显现处，若显现则应用显现不可得故。
是故，见到火之色相差别时，因冷触远离而不显现，此处应如是运用。
所遮相违者，其果可得即为能知。"如"为举例。"此处"为有法。"无冷触"即证成冷触事物为无。"因有烟故"为因。若有冷触且显现处，则由显现不可得而了知；若有相违之火为现量处，则由相违不可得而了知。二者皆于不显现性上运用相违果不可得。
其时，当见从房间内出现大量烟时，由推度特殊之火存在，而推度冷触远离。

།འདིར་ནི་སྐར་ཁུང་གི་ཕྱོགས་སྣང་བ་དང་བཅས་ཏེ། ཁང་མིག་གི་ཕྱོགས་ཀུན་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་ རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ།།དགག་པར་བྱ་བ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གཞན་དམིགས་པ་སྟེ་དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་དགོད་པ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བའོ། །ངེས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ ཉིད་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འཇིག་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དངོས་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་གོ། །ཡང་གི་སྒྲའི་དོན་ནི་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བ་ཡང་འཇིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་མེད་ན་མ་སྐྱེས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ རྒྱུ་ལས་མ་གཏོགས་པ་རྒྱུ་ཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུ་གཞན་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་འཇིག་པ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་སྣམ་བུ་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བ་ནི་བཙོ་བླག་མཁན་ལ་ སོགས་པ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་བཞིན་དུའོ།།ངེས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཡིན་ལ། འཇིག་པ་ཡང་འཇིག་པའི་ངོ་བོའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་པ་ཡང་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ ལྟོས་པ་ཉིད་དམིགས་པས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་འགོག་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ངེས་པར་འགྲུབ་པ་ཉིད་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ལ། ངེས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་བྱའོ། །རྟག་པ་ཉིད་དང་། རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་འགལ་ ལོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པ་གཉིས་ལས་གཅིག་གང་ཡིན་པ་སྣང་བ་དེ་ལ་གཉིས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དགག་པར་བྱ་དགོས་སོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དགག་པ་ཡང་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ལ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་དགག་པ་ནི་འདི་ལྟར་ བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་སྣང་བ་རྟག་པ་ཡིན་ན་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡང་མཐོང་བ་མེད་དོ། །དེས་ན་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དགག་པར་བྱ་བ་རྟག་པ་ཉིད་སྣང་བ་བདག་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་དགག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འདྲེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ དངོས་པོ་མི་སྣང་བ་ཡང་གལ་ཏེ་བུམ་པ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་འགོག་པར་བྱེད་ན་ནི།གལ་ཏེ་སྣང་བ་འདི་འདྲེའི་བདག་ཉིད་ན་འདྲེ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་སྣང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདྲེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཁས་བླངས་ནས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

这里，有窗户方向具光明，房间诸方为有法，应随顺了知所立而如前观察。
所遮相违者遍及其他可得之法性，如是为举例。决定即必然生起。"无决定生起"即证成遮除决定生起性为所立。
坏灭为有法。"从事物所生亦"为有法之差别。"亦"字之义为：若已生已起亦无决定成为坏灭体性，则未生者更何须说。除生因外，锤等其他因为他因。
于此，坏灭是依待的，"因其依待"为因。"依待他因"为无决定生起性之周遍，如毛毯变色依待染工等他因故无决定生起。
无决定生起与决定生起性相违，坏灭亦承许坏灭体性自身之坏灭依待他因。因此，由相违周遍之依待他因性可得而遮遣决定生起性。
此决定成立性即为常，以无决定生起性故非坏灭性。常性与非常二者互相排除而住故相违。如是，于互相排除而住二者中，若一显现，则应遮除第二者之体性。遮除其体性亦应于显现性中成立，因为遮除其体性如是而作：若显现是常，则不见常之自性，故非常。如是，承许所遮常性为显现体性而作遮遣。
不显现之鬼等事物，若欲遮遣其为瓶显现之体性，则应如是：若此显现是鬼之体性，则应显现为鬼性，然实不显现，故非鬼。应如是承许显现体性而作。

།དེས་ན་བུམ་པ་ལ་ སོགས་པ་སྣང་བའི་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོའམ།དངོས་པོ་མེད་པའམ། སྣང་བའམ་མི་སྣང་བའི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་འགོག་པ་ནི་སྣང་བ་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་བུམ་པ་སྣང་བ་ཁས་བླངས་ནས་འགོག་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ དུ་ཕན་ཚུན་སྤངས་པ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཞན་སྣང་བ་ལ་འགོག་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་སྦྱོར་བའི་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ། །དགག་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དམིགས་པ་སྟེ། དཔེར་ ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་དགོད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གྲང་བ་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་གྲང་བའི་རྒྱུ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ན་གྲང་བའི་རྒྱུ་མི་སྣང་བ་དང་། གྲང་བའི་རེག་པ་ཡང་ མི་སྣང་བ་དེར་གཏན་ཚིགས་འདི་སྦྱོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།གྲང་བའི་རེག་པའམ་དེའི་རྒྱུ་སྣང་བ་ལ་ནི་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པའམ། སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གང་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་ ཡོད་ཀྱང་རྒྱང་རིང་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་པོ་ལ་མི་སྣང་ལ།མེ་ནི་གསལ་བའི་ཁ་དོག་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱང་རིང་པོ་ཡང་སྣང་བ་དེར་འདི་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །དགག་པར་བྱ་བ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དམིགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ། ། འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །བ་མོའི་རེག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ན་དགག་པར་བྱ་བ་བ་མོའི་རེག་པ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་གྲང་བའི་རེག་པ་མི་སྣང་བ་དེར་གཏན་ཚིགས་འདི་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དེ གཉིས་སྣང་བ་ཉིད་ལ་ནི་འདི་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་དམ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་སྦྱོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་འདི་ནི་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྒྱང་རིང་པོ་ན་འདུག་ལ། བ་མོའི་རེག་པ་གྲང་བའི་བྱེ་བྲག་དང་གྲང་བ་ཙམ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། མེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བྱེ་ བྲག་གིས་རྒྱང་རིང་པོ་ན་འདུག་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ཏོ།།དེ་བས་ན་ནི་མེ་ལ་ནི་གྲང་བ་ཙམ་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་ནི་གྲང་བའི་བྱེ་བྲག་བ་མོའི་རེག་པ་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གྲང་བའི་བྱེ་བྲག་ནི་གྲང་བའི་སྤྱིས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུལ་གྱི་བྱེ་བྲག་དེ་ལ་རྗེས་ སུ་དཔག་པ་འདི་སྦྱོར་བར་བྱའོ།

以下是完整的直译：
因此，对瓶等显现事物，遮遮其为事物或无事物、显现或不显现之体性时，皆以承许显现性为前提。如是，如同承许瓶显现而从不可得显现而遮遮，同样，一切互相排除之法对他显现的遮遮也唯由不可得显现而成。如此，此类推理方式摄于自性不可得中。
所遮之果与其相违者可得，如是为举例。"此处"为有法。"无碍生起寒冷之寒因皆无"为所立。"因有火故"为因。于寒因不显现及寒触不显现处，应作此因之安立，若于寒触或其因显现处，则以果不可得或显现不可得而令知解。因此，彼亦是证成无事物。
是故，于某方虽有寒触，因远故对观察者不显现，而火因具明显色故远亦可见之处，应作此安立。所遮之周遍者与其相违者可得，如是为举例。"此处"为有法。"无暖触"为所立。"因有火故"为因。
于所遮暖触及周遍之寒触不显现处，应作此因安立，若于二者显现处，则应如是安立自性或周遍显现不可得。如是，此无性证成是对远处之观察者而言，暖触作为寒之差别及寒之总相是隐蔽的，而火虽远却因色之差别而成现见。
因此，于火决定无寒总相，由此决定无寒差别暖触，因寒差别为寒总相所周遍故。于彼境差别，应作此比量安立。

།དགག་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ། །འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དུ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །མེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ན་འབྲས་བུ་ ཡོད་ཀྱང་སྣང་བ་མི་འབྱུང་བ་དེར་ནི་འདིར་སྦྱོར་བ་བྱའོ།།འབྲས་བུ་སྣང་བ་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་འདི་ལང་མཚོ་ཆེན་པོ་མི་གཡོ་བ་དགུན་རླངས་པ་མང་དུ་འཐུལ་བ་ལ་ནམ་མཁའ་འོ་ཟི་ཙམ་དུ་གྱུར་བ་ན་དེ་ན་དུ་བ་ཡོད་ཀྱང་ མི་སྣང་བས་རྒྱུ་མི་དམིགས་པས་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཆུ་དེའི་སྟེང་ན་མེ་འབར་བ་ཡིན་ན་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་དམིགས་པར་འགྱུར་ལ། འབར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་ཚིག་པ་ལ་ཡོད་ན་དེར་ཡང་ཚིག་པ་ཡོད་ན་ཤིང་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ འམ་གཞིའི་ངོ་བོ་དེ་རྣམ་པར་འགྱུར་བས་ན་དེར་སྦྱོར་བ་འདི་བྱའོ།།དགག་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དམིགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་དགོད་པའོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །སྤུ་ལངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤུ་ལངས་པའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ ལྷགས་པས་ཉེན་པའི་སོ་ཐམ་ཐམ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའོ།།དེ་ལས་གཞན་པའི་འཇིགས་པ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་ཡུལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་སྟེ། དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །མེ་གཞན་ལས་གདུང་ བ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་གྲང་བ་ཟློག་པར་ནུས་པ་ཡིན་པས་ན་གདུང་བར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་སྟེ།གདུང་བར་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་བཞིན་དུ་གྲང་བཟློག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་སྨོས་སོ། །གདུང་བའི་བྱེ་བྲག་གང་ཡིན་པ་ཉེ་བ་དེ་ལ་ དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ། དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་ཡོད་ཀྱང་མི་སྣང་བ་དང་། སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་ཀྱང་མི་སྣང་བའི་དེར་འདིའི་སྦྱོར་བ་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་སྣང་བ་ཉིད་ལ་ནི་སྣང་བ་མི་ དམིགས་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།གྲང་བའི་རེག་པ་སྣང་བ་ཉིད་ལ་ཡང་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་བསྒྲུབ་པ་འདི་ཡང་གདུང་བར་བྱེད་པའི་གཟུགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་ཀྱང་མཐོང་བ་ཡིན་ལ། གྲང་བའི་རེག་པ་དང་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་ པའི་བྱེ་བྲག་ནི་མ་མཐོང་བ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་དང་འགལ་བ་མི་དམིགས་པས་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་འདིའི་སྦྱོར་བ་བྱའོ།

所遮之因不可得，如是为举例。"此处"为有法。"无烟"为所立。"因无火故"为因。于有果而不生显现处，应作此安立。于果显现处，则以显现不可得而令知解。因此，此无事物证成，应用于如大海不动、冬季多雾弥漫、天空朦胧之时，虽有烟而不显现，以因不可得而遮遮。
若其水面有火燃烧，则应见其色之差别，然非燃烧。若于木燃处有燃烧，则彼处亦有燃烧，木成现见。故火以自性或基之性变异，应作此安立。
所遮之因与其相违者可得，如是为举例。"此处"为有法。"竖毛"即毛发竖立。"等"即寒风所逼而牙齿打颤等。与彼有别之恐惧、信心等差别即境等差别，"彼无"为所立。由他火所生暖之差别能遮寒，故为暖之差别。虽有某些暖，如灯火般不能遮寒，为遮除彼故说差别。对彼近处之暖差别如是称谓。彼之事即彼性，"故"为因。
于有寒触而不显现及有竖毛差别而不显现处，应作此安立。于竖毛差别显现处，则安立显现不可得；于寒触显现处，则安立因不可得。因此，此无事物证成，于远处亦见暖之色差别，而不见寒触及竖毛差别，以彼等之因相违不可得而证知无事物，应于彼作此安立。

།དགག་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འགལ་བ་དེའི་འབྲས་བུ་དེ་དམིགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པའོ། །ཕྱོགས་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པའི་འབྲེལ་པའོ།།སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ལྡན་པ་ནི་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་དང་འབྲེལ་བའི་མི་ནི་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པའི་མི་སྟེ། དེ་དེ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ།།དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ན་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་གྲང་བའི་རེག་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ན་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། མེ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ན་ནི་རྒྱུ་དང་འགལ་བ་དམིགས་པའི་ སྦྱོར་བ་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།འདི་གསུམ་ཆར་ཡང་མི་སྣང་བ་འདི་ལ་སྦྱོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྒྱང་རིང་པོ་ན་འདུག་ལ། གྲང་བའི་རེག་པས་ཉེན་པའི་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་ལ། གང་ ན་དུ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དེར་འདི་ཚང་མ་ཡིན་ནོ།།དུ་བ་ཡང་ཡུལ་དེ་ན་ཡོད་པའི་གྲང་བ་ཟློག་པར་ནུས་པའི་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་ནུས་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདིར་གཟུང་བར་བྱའི། དུ་བ་ཙམ་གྱིས་མེ་ཙམ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་ཀྱང་གྲང་བའི་རེག་པ་སེལ་བ་དང་། སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་ སོགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཤེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པས་དུ་བ་ཙམ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ།།ཅི་སྟེ་གཅིག་ནི་དགག་པར་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་བསྟན་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་བཅུ་གཅིག་ཏུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ ཞེས་སྨོས་ཏེ།དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པ་འདས་མ་ཐག་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་གང་ཡང་རུང་བ་གཟུང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་ན་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གསུམ་མམ། བཞི་ཞིག་གཟུང་ བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་བཅུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།།དེ་ལ་བཅུས་ཀྱང་དཔེ་བཀོད་པ་ཙམ་གཟུར་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ལ། ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ། དཔེ་སྦྱར་བར་བྱ་བ་དང་འདྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །བཅུ་སྨོས་པ་མེད་པར་ཐམས་ཅད་སྨོས་པ་ བྱས་ན་ནི་དཔེ་སྦྱར་བར་བྱས་པ་མཐའ་དག་གོ་བར་འགྱུར་ལ།བཅུ་སྨོས་ཀྱང་དཔེ་སྦྱར་བ་མཐའ་དག་གོ་བར་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་སྨོས་པ་ལྷག་པར་བྱས་ན་ནི་དཔེ་སྦྱར་བ་དང་འདྲ་བ་མཐའ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།

所遮之因的相违果可得，如是为举例。"此方位"等差别具相属关系。具有"竖毛"等差别者，即具有竖毛等差别。与彼相属之人即具有竖毛等差别之人，彼不具有此为所立。"因有烟故"为因。
若竖毛差别成现见则为非显现，若因寒触成现见则为因不可得，若火成现见则应作因相违可得之安立。此三者皆不显现者，应作此安立。因此，此无事物证成，能知者在远处，虽有寒触所逼之竖毛等差别而未现见，于烟成现见处此皆非有。
烟亦应取能推度彼处能遮寒之火者，非仅以烟推度火，不能知遣除寒触及遣除竖毛等，故当视仅烟非为因。
若问：若说一为遮遣证成之因，如何成为十一种无事物因？故说"果不可得等"。"彼等"指刚说之不可得安立。由于应取任一，故说果不可得等。果不可得等亦应取三或四，故说"十"。由十亦应取仅举例，故说"一切"。此说明：与应作譬喻相似者皆是。若不说十而说一切，则应了知所作譬喻一切；说十亦应了知譬喻一切。若增说一切，则应了知与譬喻相似者一切。

།རང་བཞིན་མི་དམིགས་པར་འདུས་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཅི་ལྟར་དེར་འདུས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྦྱོར་བ་ཐ་དད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྦྱོར་བའི་སྒྲའི་བྱེད་པ་ཐ་དད་ཀྱང་འདུས་པ་ཡིན་ནོ། ། འདི་ལྟར་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་ཅེ་ན། དོན་གཞན་ཡོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དགག་པར་བྱ་བའི་དོན་ལས་དོན་གཞན་ཡིན་པར་དམིགས་ཏེ། རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་བྱའོ། །དགག་པ་ནི་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས པའི་སྦྱོར་བ་ལ་བྱའོ།།དོན་ལས་གཞན་ཡོད་པ་དང་དོན་གཞན་དགག་པའི་སྒོ་ནས་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྦྱོར་བ་གཞན་རྣམས་སུ་དོན་གཞན་ཡོད་པ་དང་དགག་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ན་དུ་བ་འདུས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བརྒྱུད་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཟོ་ཆུན་བརྒྱུད་ པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ། སྦྱོར་བ་དེ་དག་དངོས་སུ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པར་རྗོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཞན་ཡོད་པ་དག་དགག་པ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཟོ་ཆུན་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འདི་དག་རང་བཞིན་མི་དམིགས་ པར་འདུས་པ་ཡིན་གྱི།དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཐ་དད་ན་ནི་དེ་དག་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པ་ནི་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ། སྒྲ་ཡང་གཞན་གྱི་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགོས་པ་ལ། སྦྱོར་བ་མཐོང་བ་གོམས་པ་ལས། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལས་བྱུང་བའི་སྦྱོར་བ་མཐོང་བ་དམིགས་ཤིང་། དེ་གོམས་པ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བྱེད་པ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལས་དེ་དག་ཉིད་ཀྱང་སྒྲུབ་པ་པོ་རང་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་རིམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་འགོག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བས་ཞེས བྱ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རང་ཡང་སྦྱོར་བ་གོམས་པའི་ཐབས་འདིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་བས་ན་རྟོགས་པ་པོ་རང་ལ་དགོས་པ་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པ་རྣམས་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་གཞན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་དགོས་ན་ ནི་དེ་དག་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།

自性不可得所摄者，即成为彼之本性，此为"自性不可得之体性"之义。自性不可得之安立与果不可得等岂非有别？云何为彼所摄？故说"虽安立有别"，即虽安立词义有别亦为所摄。
若问如何安立有别？故说"有异义等"。从所遮义中见为异义，此用于自性相违可得等安立。遮遣用于果不可得等安立。由异义存在与异义遮遣门中，安立有差别。若于其他安立中为异义存在与遮遣。
若问：云何摄入？故说"由间接门"，即如水磨之传递之义。此说明：彼等安立非直接诠说显现不可得，而是诠说于显现不可得无错乱性之异义存在等遮遣。如是以水磨传递方式，此等摄入自性不可得中，而非直接。
若问：若因安立有别而如是差异，则应说彼等为他义比量之安立差别仅为语言差别，语言亦为他义比量，故说"由见安立串习"等。由见论中所说安立并数数修习，由此因缘，证成者自身亦如所说次第了知遮遣分别，此为"故"之义。
此义为：由于自身亦以此串习安立方便而了知，故为令自身了知者，示现差别安立等为自义比量。若为令他通达，则应说彼等即是他义比量。

།སྣང་བ་འགོག་ན་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་སྣང་བ་ཁོ་ན་འགོག་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་དེ་དག་རྣམ་པ་མི་ དམིགས་པས་འགོག་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་སྦྱོར་བ་དེ་དག་སྣང་བ་དམིགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་ཤེ་ན།མེད་པ་དང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པ་མི་དམིགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པ་དང་དེའི་ཐ་སྙད་ནི་མེད་པ་དང་ཐ་སྙད་དེ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལ་ནི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ལྷག་མ་རྣམས་ལ་ནི་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་གཉིས་བསྒྲུབ་པའི་མི་དམིགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་གི་སྒྲ་ནི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དགག་པ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ གྱུར་པ་ཁོ་ན་སྣང་བ་འགོག་པ་དེ་བས་ན་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ།།སྣང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདིར་ཡང་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རྒྱུའི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འགལ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ མི་དམིགས་པ་དང་།རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པས་དགག་པ་བཤད་པ་དེ་བས་ན་སྣང་བ་ཁོ་ན་དགག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་རང་བཞིན་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པས་དགག་པ་བཤད་མོད་ཀྱི། །འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཁོ་ན་ དགག་པ་ཡིན་ཞེ་ན།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ན་དག་ལས་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པར་ཡང་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདིར་ཡང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུའི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་གྱུར་པ་དང་། འབྲས་བུ་ དང་།རྒྱུར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གདོན་མི་ཟ་བར་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། དམིགས་པའི་སྔོན་དུ་སོང་བའི་མི་དམིགས་པ་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དམིགས་པའི་མི་དམིགས་པ་གཉིས་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྣང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རང་བཞིན་འགལ་བ་ལ་ སོགས་པ་དམིགས་པ་དང་།རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པས་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་བྱེད་པ་ནི་སྣང་བ་ཁོ་ན་ལ་བྱས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྒོལ་བ་མང་པོར་སྔར་ཐལ་བའི་ལན་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཡང་ཡང་གི་སྒྲ་ནི་རྒྱུའི་དོན་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ ཕྱིར་ལན་འདི་དང་འདི་དག་ཡོད་པ་དེ་བས་ན་རྒོལ་བ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་གི་དོན་ཏེ།ཅིའི་ཕྱིར་དགག་པར་བྱ་བའི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པར་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན། གཞན་དག་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།

若遮遣显现，则应成为自性不可得之安立，然而果不可得等岂非仅遮遣因等不显现？若如是，则彼等非由不可得相而遮遣，云何彼等安立摄入显现可得中？
故说"于一切无及无之名言成立之不可得"等。无及其名言，即无与名言，于自性不可得中应成立名言。于其余诸者中应成立无。于彼二者成立之一切不可得中，"复"字表因义，由于于一切不可得中所说诸遮遣，唯是具可得相之显现遮遣，故摄入显现不可得中。
若问：何故唯是显现？故说"自性"等。此中"复"字表因义，由于自性相违等不可得，及因等不可得所说遮遣，故唯是显现遮遣之义。
虽说由自性相违等可得及因等不可得而遮遣，然何故唯是显现遮遣？故说"应知唯从具可得相中有可得与不可得"。此中"复"字表因义，由于凡是相违、所遍、能遍、果、因等者，必定是可得，应知不可得是以可得为前提而了知。若有可得与不可得二者，即唯是显现。
是故，由自性相违等可得及因等不可得，具可得与不可得之相违等遮遣，应视为唯于显现而作。"复"字表因义，用以总结前述诸过失之答复，由于有此等答复，故诘难不应理，此为"复"之义。
若问：何故于所遮相违等中应知可得与不可得？故说"于余者"。

།གང་གི་དམིགས་པ་དང་མི་ དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་གཞན་པ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་འགའ་ཞིག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགལ་བ་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་ན་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འགལ་བ་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་མེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་དེས་ན་ དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་འགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ།གཉིས་ཀ་དང་ལྡན་པ་ཡང་སྣང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྣང་བ་ཁོ་ན་དགག་པ་ཡིན་ཏེ། འགལ་བ་དང་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་སྣང་བ་མི་ དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ཏེ།གཅིག་ཡོད་པ་ན་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་ན་ནི་འགལ་བ་ཡིན་པར་ཤེས་སོ། །རྒྱུ་མངོན་པར་འདོད་པ་མེད་ན་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འདོད་པ་མེད་པར་ཤེས་ན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་འདོད་པ་མེད་ན་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་ ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། འདི་ཤིང་མེད་ན་ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་ན་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ཞིང་། དངོས་པོ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་ བ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་འགལ་བ་དང་རྒྱུ་འབྲས་དང་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་དྲན་པར་བྱེད་པ་ནི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ལ། དངོས་པོ་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་དྲན་པར་བྱའོ། །སྣང་བ་མི་ དམིགས་པ་མི་དྲན་ན་ནི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་དྲན་ནོ།།དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ནི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དང་དགག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅིག་ཤོས་མེད་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་དུས་ན་ཡོད་པའི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་དྲན་པར་བྱ་བ་ན་ ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལས་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཅི་སྟེ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་དང་བལྟར་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྔོན་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་དུས་ཀྱི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ད་ལྟར་དྲན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྣང་བ་མི་དམིགས་ པ་ད་ལྟར་མེད་པ་ཡིན་པས་དངོས་པོ་མེད་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།

除具有可得与不可得外，若仅是其他不可得者，则与某者相违、有因果关系及能遍若无，则无不能成立。由是之故，以相违、因果及无不成立之因，唯具可得与不可得者是相违等所遮，而具二者者唯是显现。是故唯显现是所遮。
相违、果、因有及能遍若无，能遍之无唯从显现不可得而来。若知一者有时他者无，则知为相违。若知所欲见因无时所欲见果亦无，则了知为因果。若所欲见能遍无时，则决定为能遍。
于此，应以无事为能遍及了知能遍之因由，譬如若知无树则无尸摄波树，即知为所遍能遍，而了知无事一切处唯从显现不可得而来。
是故，令忆念相违、因果及能遍所遍之事，于相违等及能遍所遍事境中，应忆念作为了知无事之因的显现不可得。若不忆念显现不可得，则亦不忆念相违等。若如是，则不能由相违等之有及遮遣性而了知另一者之无。
于执取相违等之时，必定应忆念有之显现不可得，亦唯从彼了知无事。于此，纵使现在无显现不可得可见，然于昔日执取相违等之时的显现不可得，今所忆念者即是了知无事之因。是故，由现在无显现不可得，故成立无事之显现不可得安立，异于果不可得等安立。

།འགལ་བ་བསྒྲུབ་པ་དང་། རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་དགག་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་འཕངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དུས་གཞན་ན་ཡོད་པ་ངན་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལས་དངོས་པོ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། སྦྱོར་བ་འདི་དག་ཀྱང་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་བཅུ་པོ་རྣམས་བརྒྱུད་པའི་སྒོ་ནས སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ནང་དུ་འདུས་པར་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པར་སྨྲས་པ་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པས་ནི་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེ་ན། བསྐལ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་ གསུམ་གྱིས་བསྐལ་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་བསྐལ་བའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།ཚད་མ་ལས་གཞལ་བྱ་ཡོད་པར་གཞག་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བས་ན་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རིགས་སོ་ཞེ་ན། ཚད་མ་ལོག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་ན་ནི་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པར་ཡང་འགྱུར་ལ། ཚད་མ་ནི་གཞལ་ བྱའི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཚད་མ་གཉིས་ལོག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་དོན་ཏེ་གཞལ་བྱ་ལྡོག་པར་མི་འགྲུབ་པོ། །དེ་ལྟར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི། ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཚད་མ་ཡོད་ པས་གཞལ་བྱ་ཡོད་པར་འགྲུབ་པ་དེ་ནི་རིགས་ཡིན་ཏེ།ཚད་མ་ནི་གཞལ་བྱའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་རྒྱུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཚད་མ་ལས་གཞལ་བྱ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་ གཞག་གོ།།ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་མེད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ་ལེའུ་གཉིས་པའོ།། །།རང་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཉིས་ལས་གཞན་གྱི་དོན་བཤད་པར་འདོད་ནས། གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་ སུ་དཔག་པ་ནི་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་རྗོད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གསུམ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་གསུམ་པའོ། །ཚུལ་གསུམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་རྟགས་ཀྱང་ཡིན་པ་དེ་བརྗོད་པ་སྟེ། འདིས་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ འཆད་པར་བྱེད།སྟོན་པར་བྱེད་པས་བརྗོད་པའོ།

通过成立相违及遮遮因等门中，由于抛出显现不可得，故于他时有之恶劣境中的显现不可得，从而了知无事，此等安立亦摄入显现不可得中。如是，应知此一切皆以间接方式说明十种不可得安立摄入显现不可得中。
显现不可得是成立无事及无之名言的量，若问不显现不可得有何作用？言"超越"者，即由处、时、自性三种超越之境，彼超越境是疑惑之因。
若问何种自性？答：离现量与比量之相，具此自性者，即离体性，非知与所知之体性之义。
若问：岂非由量而安立所量为有？故由无量，应知所量为无。答曰："虽离量"者，因与能遍若离，则果与所遍亦应离，然量非所量之因，亦非能遍。是故，纵使二量离，然不能成立义即所量离。由如是不成立故，不显现不可得是疑惑之因，非决定因。
又由有量成立所量为有是合理的，因量是所量之果，果无因则不生故。因不必定有果，是故由量安立所量为有，然不应由无量而安立所量为无。
自比量品第二竟。
从自比量与他比量二者中，欲说他比量故，言："他比量即宣说具三相因。"具随行、返遍及宗法性三相者即具三相。既是具三相又是因，宣说此即宣说具三相因。

།དེ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་ཚིག་སྟེ། ཚིག་གིས་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་ཆེས་ཡིན་པས་གཞན་དོན་ནོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ ཚིག་གི་བདག་ཉིད་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན།རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ལས་ཚུལ་གསུམ་གྱི་རྟགས་དྲན་པ་སྐྱེའོ། །དྲན་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ནི་བརྒྱུད་ པའི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་ཚིག་ལ་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཏགས་པ་སྒྲོ་བཏགས་པ་བྱས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དག་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒྲས་བསྟན་ཏེ། ངག་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་ གོ།།གང་ཇི་སྙེད་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་ནུས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་བཤད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བཤད་པར་འདོད་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ངོ་བོ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་ལ། རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཚུལ་ གསུམ་པའི་རྟགས་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་རང་ཉིད་རྟོགས་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཡིན་པའམ། གཞན་གྱིས་བསྟན་པས་སོ། །དེ་བས་ན་རྟགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་ཡང་བཤད་དགོས་སོ། །དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་འདིར་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲས་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ སྨོས་ཏེ།གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ནི་གང་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཏེ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ཞེ་ན། སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྒྲའི་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །སྦྱོར་བ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྟེ་དོན་བརྗོད་པའོ། །སྒྲའི་དོན་བརྗོད་པའི་བྱེད་པ་ཐ་ དད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།།རྒྱུ་མཚན་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་བྱེད་པ་གཉིས་པོ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་དང་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལ་ཆོས་མཚུངས་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་ཡིན་ལ། དེའི་དངོས་པོ་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཉིད་དོ།

若问此为何？即言语。以言语宣说具三相因。因是为他故称他义。岂非已说正确认知之体性即是比量？若问为何如是称言语体性为比量？
答："因施设果故"。由宣说具三相因而生三相因之忆念。由忆念而成比量。故具三相因之宣说是以间接方式作为比量之因。如是，于因即言语上施设果即比量，作如是假立，故以比量之名说因。言语是假立为比量，而非实际比量，此为语义。
凡是假立后能以比量之名称说者，皆不应解说。然欲说明比量者，因不应说比量之体性，故须说理由，理由即具三相因。此亦或由自己了悟而成为比量之理由，或由他人显示。故须说因之自体性及能诠声。其中自体性已于自比量中说明，此处说明能诠声。故为显示能诠声必定是所说，故论师以比量之名说之。
为显示他义比量之分类故，说："彼有二种"。他义比量有二种差别，即二种。若问何故有二种？答："相应"，即由声之作用差别。相应即极相应，表达义。由声诠义之作用差别故比量有二种。
为显示彼二种因理能诠之作用，故说："同法性及异法性"。此中有法相同者即同法，其事即同法性。

། འདི་ལ་མི་འདྲ་བའི་ཆོས་ཡོད་པ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ལ། ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དེ། དཔེའི་ཆོས་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་དེ་འདྲ་བར་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བྱས་པ་དེ་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ། ། མི་འདྲ་བར་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བྱས་པ་ནི་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ངག་གང་ལ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ཏེ། གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་སྟེ་དཔེར་ན་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན དུ་སྒྲ་ཡང་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་འདིར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་དཔེ་དང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་གྱི་འདྲ་བ་ཉིད་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།ངག་གང་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ཏེ་དཔེར་ན་གང་རྟག་པ་དེ་ནི་ བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །སྒྲ་ནི་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་བྱས་པས་བྱས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། དཔེའི་ཆོས་ཅན་སྒྲ་དང་ནམ་མཁའ་དག་གི་མི་འདྲ་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྦྱོར་བ་འདི་གཉིས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ ཐ་དད་པ་ཡིན་ན།འོ་ན་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཐ་མི་དད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་གཉིས་དོན་དུ་བྱེ་བྲག་ཅི་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དོན་ནི་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་གང་གི་ཆེད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྦྱོར་བའོ། །དེ་བས་ན་འདི་གཉིས་ཀྱི་དགོས་ པ་ནི་བྱེ་བྲག་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།།ཚུལ་གསུམ་གྱི་རྟགས་བཤད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་འདི་གཉི་ག་ཡང་དེའི་ཆེད་དུ་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདི་གཉིས་ཀྱང་དགོས་པ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ ན་དེ་ལས་ནི་ཐ་དད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།།འོ་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྦྱོར་བའི་བྱེ་བྲག་མ་གཏོགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་བརྗོད་པའི་ཚིག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྗོད་བྱེད་ཉིད་ཐ་དད་པ་ལས་གཞན་དགོས་པས་བྱས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བའི་དོན་ཏོ།།འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་གཞན་ཡིན་ལ། བསྟན་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཚིག་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི། བསྟན་པར་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་དེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྨོས་པ་ནི་འོག་ནས་སྟོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལྡོག་ པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ།ལྡོག་པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་སོ། །དེ་བས་ན་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་དོ།

此中有不同法者即异法，异法之事即异法性。由因相使同喻法及所立法之法者，是为同法。由因相使不同者，是为异法。
其中能立语若有所诠同法性者即具同法性，如"凡所作者皆无常，如瓶。声亦是所作"，此语中以所作性表达喻例与所立法之相同性。
若能立语有所诠异法性者即具异法性，如"凡是常住者非所作，如虚空。声是所作"，此中以所作表达所立与喻例法处声与虚空之不同性。
若问：若此二种相应亦有所诠差别，则如何成为所显示之三相因无差别？答："此二实无任何差别"。实即目的，为显示目的而作比量相应。故此二者之目的毫无差别。因为应说明三相因，故二者皆为此而相应，二种皆应显示三相因。故此二者所显示之目的无差别。如是则彼无丝毫差别。
若问：则所诠亦应无差别？答："除相应差别外"。相应即能诠语。除能诠本身差别外，由目的所作无有差别，此为其义。此说明：所诠亦异，所显示之目的亦异。其中就所诠而言，语句本身有差别，而所显示无差别。说随行时以下显示方式可知返反，由返反亦可知随行。故所显示三相因无差别。

།གང་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་དེར་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྷ་སྦྱིན་ཚོན་པོ་ཉིན་པར་ཟན་མི་ཟའོ་ཞེས་ སྨྲས་པ་དང་།།ལྷ་སྦྱིན་ཚོན་པོ་མཚན་མོ་ཟན་ཟའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་འདི་གཉིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཐ་དད་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་དང་ཆོས་མི་ མཐུན་པ་ཅན་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཅན་དེ་གཉིས་ལའོ།།རེ་ཞིག་ཆོས་མཐུན་པ་ཅན་མི་དམིགས་པའི་དཔེ་དགོད་པའི་ཕྱིར། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་མ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་ བ་འདིས་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་དེ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པའོ།།དེ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། །དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་སྙད་དུ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་འདི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བའི་ཉིད་ལ་སྣང་བ་མི་ དམིགས་པ་ངེས་པར་བསྟན་ཏེ།སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་ངེས་པར་སྟོན་པས་ཡང་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཁྱབ་པ་ནི་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཚད་མའི་ཡུལ་ནི་དཔེ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་སྟོན་ཏོ། །མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། རི་བོང གི་རྭ་ནི་མིག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་ཚད་མའི་སྒོ་ནས་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བར་ཤེས་སོ། །རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པའི་གང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་པར་ཚད་མར་གྲུབ་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ངག་འདིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཁྱབ་པ་ནི་ཚད་མ་ལས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་པ་བསྟན་ནས་ད་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕྱོགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གང་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕྱོགས་ནི་སའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །དེ་ཉིད་གཞན་ལས་བྱེ་ བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ཏེ།ཕྱོགས་གཅིག་གི་བྱེ་བྲག་ཡིན་པས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་ནའོ།

在某处所诠有差别时，并非由此推知所理解之义亦有差别。譬如，说"天授胖子白天不食"与"天授胖子夜晚食"这两句话，虽然所诠有别，但所理解之义却是同一。同样，此处虽所诠之义有别，但所理解之义却是同一。
"其中"是指在具同法性与具异法性二种比量中。首先，为陈述具同法性之不可得之例，故说"凡成为可得之相"等。以"凡成为可得之相者若有所显现而不可得"，此说明显现不可得之随说。
此是无之言说境，意即应说"此无"之言说。此中应成立适合无之言说性。因此，于适合无之言说性中必定显示显现不可得，意即显现不可得唯是适合无之言说。
能立对所立义必定显示，故亦显示遍摄，如说"能遍之遍摄唯存在于彼，所遍亦唯存在于彼"。因为证成遍摄之量境是喻例，为显示此义，故说"譬如"。喻例即异于所立法处，此为其义。
"所见"即确定量。虽然兔角非眼境，但由量门而知适合无之言说。凡是无之言说境者皆如是说，兔角等仅由显现不可得而成立为无之言说量。因此，此语所诠之遍摄应由量而知。
显示遍摄后，今为显示显现不可得之处所法性，故说"于处所差别中"。处所即地之一分。彼即异于他之差别即是差别，因为是一分处所之差别，故说"于一分处"。

།འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པ་པོའི་མངོན་སུམ་ལ་བྱ་སྟེ། ཕྱོགས་གཅིག་དེ་ཡང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ་སྒྲུབ་པ་པོའི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་སྣང་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བུམ་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྒྲོ་བཏགས་ནས་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པར་དེ་ལྟར་ན་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་དེའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།མི་དམིགས་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་མཐུན་པ་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཡོད་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། དེ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པའོ། །ཐམས་ཅད་སྨོས་པ་ནི་ངེས་ པའི་དོན་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཡིན་གྱི། མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། གང་ཡོད་པ་དེ་མི་རྟག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ལས་གཞན་དུ་རྟག་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན་འདིར་ཁྱབ་པ་བསྟན་པའི་ཚིག་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཚད་མའི་ཡུལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དག་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྦྱོར་བའོ། །བྱེ་བྲག་དང་བཅས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སྐྱེ་བར་རང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །གང་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། དེ་ནི་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་མི་རྟག་ པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་བསྟན་ཏོ།།རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་རང་བཞིན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དེའི་བྱེ་བྲག་གིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་བྱས་པའི་སྦྱོར་བའོ། །སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་ལ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ལྡོག་པ་དེ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཚེ་ལྡོག་པ་གཞན་ལས་མི་ ལྟོས་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་དངོས་པོའི་སྐྱེ་བ་ཞེས་ཐ་དད་པར་འདྲ་བར་བསྟན་ཅིང་སྐྱེ་བ་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུ་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་རྟག་པའི་ཐ་དད་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་ བལྟའོ།།གང་བྱས་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱས་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་སྒྲུབ་པ་སྟེ། དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་བྱས་པ་ཉིད་ངེས་པར་བསྟན་ཏོ།

"某者"是指能知者之现量，此一分处亦是成为无之言说所依的能立者之现量，而非其他。
成为可得之相即是显现，如已说明：虽瓶无，但由增益而成为可得之所知。
为显示自性因之具同法性之彼之结合，故说"如是"。意即如同不可得一样，此是自性之具同法性之结合。
以"凡有"说明有之随说后，以"彼一切无常"说明证成无常性。说"一切"是为确定义，即一切皆是无常，无有非无常者。凡是有者唯是无常，除无常外于常中无有，如是必定显示所立无常性中有有性。如是，此是显示遍摄之语。
"譬如瓶等"，此是显示证成遍摄之量境。"纯"即无差别之自性结合。
为显示具差别，故说"凡具生"。凡获得生之自性者即具生。以"凡具生"说明具生性之随说后，以"彼无常"证成无常性。如是，必定显示具生于无常性中。
成为自性之自性体性法，由彼差别而成差别，以此为因之结合。依止无生之反面而说事物之生。当欲不依待其他反面而说彼反面时，即显示事物之生如同差别，由如是差别生而成为具差别之事物亦说为具生。
因此，应知是由成为自性之法常性差别而成为具差别之自性结合。"凡所作彼"是说明所作性之随说后证成无常，因此必定显示所作性于无常性中。

།དེ་བས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཞེས་ བྱ་བར་སྦྱར་རོ།།ཁྱབ་པར་ནི་ཁྱབ་པར་དུ་བྱེད་པའོ། །དེའི་བྱེ་བྲག་གིས་དེ་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལ་རེས་འགའ་ནི་དག་པ་ཁོ་ནའི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །རེས་འགའ་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པའོ། ། རེས་འགའ་ནི་ཐ་དད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བ་དག་པ་ཡིན་ནོ། །རྣ་བ་འཕྱང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྣ་བ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཅན་དུ་གྱུར་པའོ། །བ་ཁྲ་མོ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པའི་བ་ཁྲ་མོའི་བྱེ་བྲག་ཅན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ནི་དག་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཐ་དད པ་མེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ།།བྱས་པ་ཉིད་ནི་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ། །བ་ཁྲ་མོ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལ་ནི་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་བརྗོད་པ་སྟེ། ཁྲ་མོའི་སྒྲ་དང་བའི་སྒྲ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། བྱས་པའི་སྒྲ་ལ་ནི་བྱེ་བྲག་བརྗོད་པའི་སྒྲའི་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། རང་གི་ ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།རྒྱུ་གཞན་གྱི་བྱེད་པའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འགྲུབ་པའི་དོན་དུ་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ ཕྱིར་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པས་བཤད་པ་དེ་བས་ན་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་དོ།།ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་གི་ཚིག་མ་སྦྱར་དུ་ཟིན་ཀྱང་བྱས་པའི་སྒྲ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་གི་ཚིག་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བྱས་པའི་སྒྲ་འདི་ནི་མིང་གི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ཏེ། གང་ གི་ཕྱིར་བྱས་པའི་རྐྱེན་འདི་ནི་མི་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་དུ་བྱེ་བྲག་འདུས་པ་དེར་ནི་བྱེ་བྲག་གི་ཚིག་སྦྱར་བར་མི་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་བྱེ་བྲག་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བྱས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེར་ནི་རེས་འགའ་ནི་རྒྱུའི་སྒྲ་སྦྱོར་བར་ བྱེད་ལ།།རེས་འགའ་ནི་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་དོ། །རང་གི་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ཡང་དཔེར་ན་རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་ལ་རྐྱེན་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུའོ།

因此显示无常性遍摄所作。"由差别之分"与"自性结合"相连。遍摄即能遍摄。意思是由彼差别，即由差别不同而成为具差别之自性结合。
对此，有时表达纯粹义，有时成为由无差别之差别而成差别，有时是差别。例如："提婆达多"是纯粹的；"垂耳者"是由无差别之两耳差别而成为具差别；"有斑牛者"是由差别之斑牛而成为具差别。
如是，"有"是纯粹的，"具生"是无差别之差别，"所作性"是差别之差别。
对于"有斑牛者"之词，虽说差别，但难道不也有"斑"字和"牛"字吗？而对于"所作"之词，似乎没有说明差别之词的结合，对此疑问，为证成自体故说"依待他作之体"，即他因之作用。为证成自体而成就之义上依待他作者，称为彼。"尼"字意为"因为"。因为依待他作而说明，所以说为成为差别之差别的自性。
虽未加差别之词，但"所作"之词本身已含摄差别之词。正因如此，此"所作"之词是名之差别，因为此所作词缀是对人之作用。
于何处含摄差别，彼处不加差别之词。有些处能了知差别，如说"已作"时能了知"由诸因"之义。于彼处，有时加"因"字，有时不加。
加自之词，如同由词缀差别而有差别性，于声中有词缀差别。

།ཇི་ལྟར་བྱས་པའི་སྒྲ་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་ པ་ཉིད་ཅན་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དང་།བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རང་བཞིན་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྐྱེན་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ། རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་དེས་ཐ་དད་ པ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི།རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ་ཅན་རྐྱེན་གྱི་སྒྲའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ་ཉིད་རྐྱེན་དེ་ལས་ནི་སྒྲའི་བྱས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ལས་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།དེ་ནི་རྐྱེན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པའི་སྒྲ་ལ་ནི་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་རྐྱེན་གྱི་བྲེ་བྲག་གི་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ལ་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་སྒྲ་ལ་ཡང་བརྩལ་བའི་སྒྲ་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བསྟན་ཏེ། དག་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ བྱེ་བྲག་ཅན་དང་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་ནོ།།འདི་དེའི་ལྟར་བཤད་པའི་དོན་ནི་འགའ་ཚིག་གིས་འཁྲུལ་པས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སྦྱར་བ་ལ་རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་དག་ཅི་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ལ་སྦྱོར་བར་ བྱ་བ་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་སྦྱོར་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པའོ། །གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སོ། །སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཁོ་ ན་ཙམ་སྟེ།ཙམ་གྱི་སྒྲས་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ལྷག་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གང་གིས་གྲུབ་ཅེ་ན། རང་གི་ཚད་མ་ཇི་ལྟ་བུ་དག་གིས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བའི་ཆོས་གང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་གང་ཡིན་པའི་ཚད་མ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་དབྱེ་ན་རྣམ་པ་མང་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་བསྒྲུབ་པ་ཡང་ཚད་མ་མང་བས་ཚད་དག་གིས་ཞེས་མང་པོའི་ཚིག་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ།།གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སོ།

正如"所作"之词表达差别之差别的自性一样，应当观察由词缀差别而有差别性等，以及刚加功即生等具差别之差别的自性表达，这些也都是表达自性的词之结合。
词缀因等之差别是特征，由彼词缀差别而成为具差别之体性者，即是由词缀差别而具差别之词缀声。其体性即是由词缀差别而有差别性。由词缀差别而有差别性之词缀，是用来成立声之所作性；而由刚加功即生性则是无常性。
对于由词缀差别而有差别之声，说明差别特征是词缀差别之词的结合；对于刚加功即生之声，则加"加功"之词。
如是，已说明自性因之结合有三种：纯粹、具无差别之差别、具差别之差别。解释此义是为了使某些人不会因词语混淆而对自性因之结合产生迷惑。
对于"此等自性因是应用于未成立关联的所立自性，还是已成立的自性"这一疑问，为了说明应用于已成立的自性，故说"彼等一切能立法"。因为是能了知故为能立，因依待他故为法。仅是能立法，"仅"字是为遮除所待余法。与彼相随关联即是随入、随行。凡是与仅能立法相随关联者即称为彼。
若问由何成立？由自量如是等，意思是由何所立法之自性之量，即由彼量而成立。因为自性因若分类有多种，故证成关联也由多量，因此说"诸量"用复数词。因为是所了知故为所立，因依待他故为法，即所立法。

།དེའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲོན་མ་བཞིན་དུ་རུང་བའི་སྒོ་ནས་ནི་གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་ནི་མི་འབྱུང་བར་ངེས་པ་ཁོ་ན་ གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ཐོག་མ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་དང་འབྲེལ་པ་གཏན་ལ་དབབ་པར་བྱེད་པ། ཕྱིས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ནི་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པ་དང་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་སྤྱིར་དྲན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།སྤྱིར་དྲན་པའི་དོན་དེ་ཉིད་ཡང་ཁྱད་པར་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་སྒྲ་ལ་ཡོད་པའི་བྱས་པ་འདི་ཡང་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་སྤྱིར་དྲན་པ་ནི་རྟགས་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་སྒྲ་ལ་ཡོད་པའི་ བྱས་པ་ཉིད་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་དྲན་པའི་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཡིན་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པར་ངེས་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་སྦྱར་བར་བྱའོ།།གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་མོད། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་གསལ་བར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་ནི། དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གང་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་གྱི།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

其义如是：因不是像灯那样从适宜性方面使因得以理解，而是通过无则无性而确定，即若无所立则必定不生起，唯此确定性是因的能了知作用，而非其他任何。
首先由能破量成立所立与因之关联，后来在进行推理时，应当普遍忆念"所作"是无常自性，以及能立与所立无则不生性。将此普遍忆念之义用于特殊，即"此声上的所作性也是无常自性"。
其中，普遍忆念是因知，而忆念声上所作性是无常自性的特殊情况则是比量知。如是，所谓能了知隐蔽义，即是了知无则不生。
因此，说明应当将自性因用于确定唯与彼相随关联的所立法，而非其他。
若问：虽然能立如是应确定与能立相关联，但为何要明确所立与唯能立法相随关联？故说"彼"。因为与唯能立法相随关联之成立，是由于彼为其自性之故，即是由于是能立法之自性故。凡是具有与唯能立法相随关联的所立法，即是彼能立法之体性，而非其他。

།འདི་འདྲ་བ་ཁོ་ན་རང་བཞིན་ཡིན་དུ་ཟད་མོད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིར་ནི་རང་བཞིན་ཁོ་ནའི་ གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན། འོ་ ན་ནི་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དངོས་སུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དོན་དམ་པར་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་གྱི། སྒོ་བཏགས་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ དངོས་པོ་ནི་ངེས་པ་ལ་གནས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ།ངེས་པ་ལ་གནས་པའི་ངོ་བོ་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་སྒོ་བཏགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ་དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་གཞན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་གཞན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཐག་རིང་པོ་ནས་ཡལ་ག་ལ་སོགས་པ་དང་ ལྡན་པའི་དོན་ལ་ཤིང་ཞེས་ནི་ངེས་ལ།ཤིང་ཤ་པ་ཞེས་ནི་མ་ངེས་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་དེ་ཉིད་ཤིང་ཡིན་ལ་ཤ་པ་ཡང་དེ་ཉིད་དེ། དེས་ན་དངོས་པོ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ངེས་པས་ལྡོག་པའི་དབྱེ་བ་ཐ་དད་པར་ཀུན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ངེས་པ་ལ་གནས་པའི་ངོ་བོ་ལ་ལྟོས་ནས། སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཡང་གཞན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་གཞན་ཡིན་ལ།དེས་ན་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ལ། དངོས་སུ་ན་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཁོ་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ཞེ་ ན།དེ་གྲུབ་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་ཞིག་གང་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དེ་ནི་དེ་གྲུབ་པ་ན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་གྲུབ་པ་ན་མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །འདི་ལྟར་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་གཉིས་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་ཡིན་ལ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ། གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཅི་སྟེ་སྔར་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་གཅིག་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་དོན་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ན། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་འགལ་བ་དག་གཅིག་ཏུ་རིགས་སུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་མ་ཡིན་པ་ནི་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽然仅此即是自性而已，但为何要将因应用于所立的自性呢？因为自性也是因，此处正是唯自性因的语境。因此，凡是成为能立自性者即是所立，而自性也唯与能立法相关联，并非其他。
若问：若所立法是能立的自性，那么岂不是宗义的一分成为因了？故说"实际上"。胜义谛中，所立与能立是其本性，而在假立上，所立与能立是相异的。所立与能立的事物是安住于决定的体性，由于决定所安住的体性通过相互返体所作的假立差别而有差异，因此能立是一者，能立与所立又是另一者。
譬如，从远处见到具有枝叶等的对境时，确定为"树"而未确定为"娑罗树"。然而，彼即是树也是娑罗树。因此，虽然在事物上无差别，但由决定返体的差别而显示为不同。因此，就安住于决定的体性而言，能立是一者，所立是另一者，所以宗义的一分不是因，而实际上又是其本性。
若问：为何唯与能立法相随关联者是能立自性，而其他不是？故说"于彼成立"。若某者与某法相随关联，则于彼成立时非不成立。因为若于彼成立时不成立者，不应理为能立自性。如是，成立与不成立二者是事物与无事物二者，而事物与无事物是相互排除而安住。若先前成立与不成立是一，则于同一义上同时成为事物与无事物二者，然而相违的事物与无事物不应理为一体，因为非一即是具有相违法性的本质。

།གཞན་ཡང་ཕྱིས་སྐྱེ་བ་ནི་སྔར་སྐྱེ་བ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཡང་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་གཉིས་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་ཚོགས་པའི་བདག ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་གཅིག་ཡིན།དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི། གཞན་ན་མི་ཡིན་ནོ། །ཕྱིས་གྲུབ་པ་སྔར་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་དུ་ཟད་མོད་ཀྱི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཅིའི་ ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེ་ན།སྔར་སྐྱེས་པས་ཕྱིས་གྲུབ་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་འགྲུབ་པ་ནི་སྔར་གྲུབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཁོ་ན་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སྦྱར་བར་བྱ་བར་གནས་སོ། །འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་སྐབས་ཀྱིས་ན་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་ཞེས་ དུ་བ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས།དེ་ན་མེ་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ཡོད་པ་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཚད་མའི་ཡུལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཚང་བང་ ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ཚང་བང་ལ་སོགས་པར་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ན་ཡང་དུ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉེ་བར་བསྡུས་པའོ། ། འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་འབའ་ཞིག་ལ་མ་ཡིན་གྱི། འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་འདིར་ཡང་ངོ་། །གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་ཁོ་ན་ལ་སྟེ། ངེས་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགོས་སོ། །འདི་བལྟར་རུང བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི།མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་དང་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ཞེས་ བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།གང་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། བལྟར་རུང་བ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བོད་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པའོ།

此外，后生者有异于前生的因，果的差异也必然由不同的因先行。因此，成立与不成立二者是具有不相容法聚的本质之差异，而差异的因也是作因的差异，故怎能为一？因此，唯与能立法相随关联者是所立自性，而其他则不是。
虽然后成立者不是前生的自性，但为何不是所立呢？因为前生对后成立有错乱，由于遍舍性是可能的，故后成立非是前成立的所立。因此，唯与能立法相随关联者是自性，而彼即是所立。
如是，则唯对与能立法相随关联已成立者，应当运用自性因，这是确定的。在果因的运用语境中，应当观察所谓"具有同法性"。说"何处有烟"而陈述烟，"彼处有火"而证成有火。如是应如前理解决定义。由此显示因果存在之理由的周遍。
为显示周遍成立是量的对境，故说"如灶房等"。于灶房等处，由现量与不可得二者确定因果事物的本性若无则不生。此中说"有烟"是摄取所立法处的宗法。"此中亦"者，不仅是自性因，于此果因亦然。"唯已成立"者，即唯于因果关系已决定者，决定是必须的。如前所说"非仅由可见性而使因得以了知，因为非无故"。这是显示具同法性的自性、果及不可得的运用。
为显示具异法性的运用，故说"具异法性"。"凡有"者，即凡成为所缘所知者，是重述可见性存在。

།དེ་ནི་དམིགས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའོ། །དེས་ན་འདིས་ནི་སྣང་བ་ཡོད་པ་ལ་མཐོང་ བའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ།།མེད་པ་ལོག་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པས་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་མེད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ རོ།།གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཡོད་དོ། །དེ་བས་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་མེད་དེ། དེས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པ་ཡིན་ན། དེ་བས་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ངེས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པ་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལ་ངེས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་རང་བཞིན་གྱི་ གཏན་ཚིགས་གསུམ་ཆར་ཡང་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ངེས་པར་ཁྱབ་པར་བསྟན་ཏོ།།སྒྲ་ནི་ཡོད་པའམ། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའམ། བྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་ཀའི་ཡང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པའོ། །འདིར་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཡང་ལོག་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ནི། མེ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིར་ཡང་མེ་མེད་པ་ལ་དུ་བ་མེད་པས་ཁྱབ་པར་ བསྟན་ཏོ།།འདི་ན་ནི་དུ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དུ་བ་མེད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མེ་མེད་པས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ལ་ཡང་ལྡོག་པ་མ་བསྟན་ལ། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ བསྟན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།དོན་གྱིས་ན་ཆོས་མཐུན་པས་ཀྱང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སྦྱོར་བ་བྱས་པ་ལ་ཡང་དོན་གྱིས་ཏེ་ཤུགས་ཀྱིས་ན། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ལྡོག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ནིའི་དོན་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་བས་ན་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་འཆད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ལྡོག་པ་མ་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་གི་ཤུགས་ཉིད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ།

"彼唯成为所缘"者，即证成为所缘。因此，此处显示存在显现者必为见境之周遍。由无性反转决定故，显示能立反转之周遍。因此，若无遍属所立法，则因亦不得存在，因为因之无性周遍于所立之无性故。因亦存在。因此，遍属者无能立则无所立之无性，故所立是决定的。因此，在一切异法关系中，应当显示能立之无性决定，此为正理。
为显示自性因的异法关系，故说"若无无常性"。此中明确说明所立无常性之无即周遍于因之无。因此，显示三种自性因皆决定周遍于无因即无所立。"声是存在者，或具生性，或所作"者，是显示三者之宗法。此中亦说明遍属者无能立，因此由遍属者无能立之反转而了知所立。
果因的异法关系是："若无火"等。此中亦显示无火周遍于无烟。此处说"有烟"是显示遍属者无无烟。因此，由遍属所依无火而了知所立。
若于同法性未显示反转，于异法性未显示随行，则如何说是具三相之因？为答此问故说"就义而言，由同法亦"。即于所说具同法性之关系中，就义即由势力，能了知异法性之反转。"亦"字之义为因此，如是则是说明具三相之因。即使于随行未明说反转，亦由随行语之势力而得领会。

།ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། བློས་རྟོགས་པའི་ལྡོག་པ་དེ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ལ་གཏན་ཚིགས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བློས་ཡིད་ཆེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་ངེས་པར་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་ལས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པར་དོགས་པ་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་རྟོག་པ་ཡང་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པར་རྗོད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ ཚིག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་གྱིས་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྟོགས་སོ།།ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བློས་བཟུང་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དེ་མེད་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ངེས་པར་ནི་ལྡོག་པའི་ཚིག་ལས་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་དོགས་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལས་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ཡོད་ན་ཡང བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པར་རྟོགས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་ལྡོག་པའི་ཚིག་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་ངེས་པར་བརྗོད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཡོད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་ཅེ་ན། རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་མེད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མེད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཅིག་ཤོས་ལོག་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་གཞན་ངེས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་ངེས་པ་ཅན་དུ་ལོག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་གང་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ལ་དེ་ལས་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་བྱ་སྟེ། གང་ཞིག་ གང་དུ་འབྲེལ་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་དེ་ནི་རང་བཞིན་ནམ་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དུ་འབྲེལ་པ་ཉིད་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་རྟགས་འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་དེར་བཤད་ཟིན་ཏོ།

若问如何，则因为若无智慧所了知的反转，于能立则无因之随行的智慧信解故。对于所立，因之决定是从随行语中领会，当无所立时不应怀疑有能立，若非如此，则不能了知于所立是决定性。
了知无所立则无能立即是了知反转，因此从随行语表述所立有能立之势力而了知反转。"如是"者，即如同于随行语一般，就义而言，即使未说异法关系之随行亦可了知。
若问如何，则因为若无智慧所取之随行，则无所立时因之无性不得成立，因为不能领会故。因无性决定周遍所立无性是从反转语中领会，故不应怀疑因有时所立无，若非如此，则不能从因无性决定。
虽了知有因则有所立，亦是了知随行，因此从反转语说明能立无则决定所立无之势力而了知随行。若问：虽然从虚空等无所立则无能立，然而为何有因则有所立？为答此故说"若无自性关系"。因为若无彼自性关系，则由另一所立之反转，其他能立虽具决定性亦不反转。
一切关系之自性关系有二种：凡具有彼之本性相为因者，称为彼；凡从彼有相者，称为彼。所关系境之义，或为自性或为因，因为若非如此则关系不应理故。因此是二种，如是已说明所立义与因之关系。

།ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། གང་གི་ ཕྱིར་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པར་བརྗོད་པས་ནི་ཟློག་པར་བྱེད་པ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟ་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ལོག་པ་ན་ངེས་པར་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པའི་ཚིག་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲེལ་པ་བསྟན་པས་བསྡུས་པ་ཡིན་ལ། གང་ཡང་དེས་བསྡུས་པ་འབྲེལ་པ་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པ་ཡང་ངེས་པ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དཔེ་ལ་ཚད་མས་འབྲེལ་པ་བསྟན་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་གང་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ དག་འབྲེལ་བར་བྱེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རྒྱུའི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ཡང་ལྡོག་པ་རྟོགས་ལ། ལྡོག་པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་དེ་བས་ན་ཚིག་གཅིག་གིས་ཀྱང་མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉི་ག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་བརྗོད་བྱར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་སྟེ། ཐབས་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ཅན་ཏེ་དག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པའི་སྒོ་སྟེ་ཐབས་གང་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ། བས་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་དོན་ཏེ།གང་གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་གིས་ཀྱང་གཉི་ག་རྟོགས་པ་དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་གཅིག་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་གཉི་ག་ངེས་པར་བྱ་བ་མེད་དེ། དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དོན་ཀྱང་རྟོགས་ཟིན་ན་ སྦྱོར་བས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ།རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་གཅིག་པོ་ཞིག་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་ལྡོག་པ་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཡོད་པ་ལ་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཉིད་ལོག་ པའི་རང་བཞིན་བལྟར་རུང་བ་ཡོད་པ་ཉིད་བསྟན་པའོ།།དེ་ནི་དམིགས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཉིད་བརྗོད་པའོ། །དེས་ན་འདིས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པས་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ།

所谓"即"是表示"因为"之义。因为当有自性关系时，即有所遮与能遮，所以当说明所立反转则能立反转时，是在显示二种能遮之关系。若能立与所立有关系，则于所立反转时必定反转。
因为是所关系，所以当所立反转时能立反转之语即是关系显示所摄，而其所摄之关系显示即是随行语。关系亦应显示决定，如是则所说即是随行。因为于喻依量显示关系即是随行，更无他义，所以应知所遮与能遮二者成为关系。如是则随行性亦得了知。
"是故"一词表示因义。因为于随行亦了知反转，由反转亦了知随行，所以仅由一语即显示同品有及异品无二者。因为此是所诠，故为随行门，凡具此方便者即具随行门。如是反转门即具方便。
"故"字表示因义。因为由一即了知二者，所以于能立一语中不必确定随行与反转二种语式。因为为了解义而作语式，义若已解则何需语式，故应仅作随行语式。于不可得亦是从显示反转门而了知随行。
所谓"于有者成为所知所见"是显示所立无之言说适宜性本性可见之有性。所谓"唯成所见"是说明不可得反转本性不可得性。由此显示所立反转周遍能立反转。

།ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཡོད་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་དེ་འདྲ་བ་མི་དམིགས་པ་ ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སྣང་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡིད་ཆེས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྒྲུབ་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སྦྱོར་བ་ གཉི་ག་ལ་ཡང་ཕྱོགས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ངེས་པ་མེད་དོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཅན་ལ་མཐོང་བ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་པས་ནི་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་དོ། །དེ་བས་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་དགོས་པ་མེད་དོ།།དོན་འདི་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་སྟོན་ཏོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཤུགས་ཀྱིས་ཕྱོགས་འདི་ནི་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཤུགས་དེ་ཅི་ཞེ་ན། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ གང་ཡང་མ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པའོ།།དེ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ལ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ན་ཡང་དམིགས་ པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་རྟགས་ཡོད་པར་བསྟན་ཏོ།།ཅི་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ངེས་པའི་ ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤུགས་ཡིན་ནོ།།ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་ཤུགས་ཉིད་ཀྱིས་འདིར་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་བུམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཤུགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ སྨོས་ཏེ།ཡོད་པའམ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་ཁོ་ནར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པའོ། །འདིས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པས་ཁྱབ་པ་ བསྟན་ཏོ།

若虽有能立而所立反转，则不能遍摄能立之无。因此，为使遍摄义得以领悟，应显示有能立必为有所立之遍摄。因此，所说"如是不可得"者，是为证成于"无显现"之信解中的随行。
因为能立应了知为与所立法、彼之本性及从彼所生二者之关系，所以于二种关系中皆无须确定显示宗。由于见及具所立决定之能立于有法时即能了知所立，故显示所立毫无作用。因此显示所立无有必要。
此义即于不可得关系中显示。于同法关系中，以言外之意此宗即成为"无瓶"。若问何为言外之意？"凡具可得相者皆不可得"即是重述不可得。"彼为无之言说境"即是成立无之言说适宜性。如是则显示不可见之不可得必为无之言说适宜性所遍摄。
此中亦以"具可得相"等显示所立有法具有能立。若于所立有法中无所立法，则能立法亦将无有。"因能立法决定于所立法"即是言外之意。如同于同法关系中一般，于异法关系中亦以言外之意而成为"有之言说境非有瓶"。
为显示言外之意而说"有之言说境"。"具有或可得之相"即是"显现"，此为所立之反转。"唯成可得"即是能立之反转。此显示所立反转为能立反转所遍摄。

།འདི་ན་དེ་འདྲ་བའི་བུམ་པ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གཞན་ན་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་དེ་ལྟར་ཕྱོགས་འདི་ན་སྣང་བ་དེ་འདྲ་བའི་བུམ་པ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་པའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ལོག་པ་མེད་པར་བསྟན་ཏོ།།ཅི་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤུགས་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཤུགས་ཀྱིས་འདི་ན་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ བས་ཕྱོགས་མི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བས་ཕྱོགས་མི་བསྟན་ཏོ། །ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདིས་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བའི་ཁོ་ནར་རོ།།བདག་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒོལ་བའོ། །འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨྲས་པ་འགའ་ཞིག་མ་ཡིན་གྱི། འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་མ་བསལ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཕྱོགས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཅི་སྟེ་ཕྱོགས་བསྟན་པར་བྱ་ བ་མ་ཡིན་ན་གོ་ཇི་ལྟར་མི་བསྟན་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་ཅེ་ན།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ཡན་ལག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཁ་ཅིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ པར་ཤེས་ཏེ།དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །རང་གི་ངོ་བོར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་གཞན་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཁོ་ནའི་སྒྲའི་བཤད་པའི་ཕྱིར། རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཁོ་ནའི་སྒྲའི་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བཤད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཅིའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒྲ་དང་འབྲེལ་པར་བཤད་ཅེ་ན། བརྗོད་པ་ཁོ་ནའི་སྒྲ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཚིག་གི་ཕྲད་ཡིན་པས་ཚིག་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཁྱད་པར་ཅན་བརྗོད་པའི་ཚིག་གཞན་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཏུ་བསྟན་ཏོ།

此处所说"如是瓶不可得"者，即如同于他处显现不可得一般，于此处如是显现之瓶不可得。此显示于所立有法中，所立反转之遍摄因无能立反转。若于所立有法中无所立法，则能立法亦将无有，而能立有法实有，此为言外之意。因此，以言外之意可领悟"此处无瓶"，故不显示宗。
如是于果相因及自性因中，亦因可领悟彼义故不显示宗。若问此"宗"之声词应显示何等义？所说"唯自体"者，即唯所立。"自性"者，即能立。"所欲"者，非谓某种言说，而是具有所欲之义。如是，凡为现量等所不违之义，即称为宗。
若问，若宗不应显示，为何说明不应显示之相？因为是能立自支，故非为显示此相，然有人于非所立处知为所立，于所立处知为非所立。因此，为遣除于所立与非所立之错误认知，故显示宗相。
"自体所欲"之解释为"欲为所立"，因为宗唯是所立法，故无他体。因此，自体即是所立性。为解释"唯"字，故说"唯自体"。若问，"唯"字岂非应另行解释，为何与"自体"声词相连而释？答：因"唯"字是显明之语助词，用以显明由他语词所说义之差别，故与表差别之他语词合一而显示。

།སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རུང་བ་ནི་མ ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ལ།མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་འདོད་པ་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར། ཁོ་ནའི་སྒྲ་སྨོས་སོ། །དེའི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་མིག་གིས་གཟུང་བ་ཉིད་སྒྲ་ ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་བསྟན་ཏོ།།དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གིས་བཟུང་བ་ཉིད་ལ་བྱའོ། །འདིར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ལ་བྱའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནར་ནི་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ངེས་པ་མེད་པར་ སྟོན་པའོ།།སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འདོད་པ་ཡིན་གྱི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་བཤད་བྱར་བཀོད་ནས་དེའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒོལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རང་ ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་དྲུག་པའི་དོན་དང་།བདག་ཉིད་ཅེས་གསུམ་པའི་དོན་ལ་འཇུག་གོ། །དེས་ན་འདིར་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་གསུམ་པའི་མཐའ་ཅན་གྱི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཡིན་ལ། ཉེ་བ་ ཡང་རྒོལ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་གང་གི་བདག་ཉིད་གསུམ་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ཉིད་རྒོལ་བས་ཞེས་གསུམ་པའི་དོན་དང་ལྡན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི།རྒོལ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་རྣམ་གྲངས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒོལ་བ་དེ་ཡང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་བསྒྲུབ་པ་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་ པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།རྩོད་པའི་ཚེ་ན་བསྒྲུབ་པ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འདིས་ནི་རྒོལ་བ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ལས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་རྒོལ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་རྒོལ་བའི་འདོད་པ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན། བརྗོད་པ་དེ་ ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།འདིས་རྩོད་པའི་དུས་དེའི་ཚེ་རྒོལ་བ་འདིས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རང་འདོད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་འདིའི་འབྲས་བུ་ནི་རྒོལ་བས་མི་འདོད་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཉིད་བཀག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

所谓"虽然是能立亦不可"者，是指虽欲为能立，但因未成立，故为遣除欲立为所立之义，而说"唯"字。为显示其例，如欲成立声为无常时，因眼所取性于声未成立故若为所立者，此即显示欲为所立。"彼"指眼所取性。"于此"指声。"不唯欲为所立"者，显示无有唯欲为所立之决定。
"唯说为能立故"者，因亦欲为能立，而非唯为所立。此中"自性"一词，为解释"自身"之声词义故，说"能立者"。"自身"之语助词声，可用于第六格义之"自身之"及第三格义之"由自身"。故此处"自身"声词用于表第三格词尾之"自身"义。
"自性"声词为关系词，且近于能立者，故将能立者之自性以第三格义表示，即说"由能立者"，而非"能立者之"为"自身"声词之异名。若问彼能立者为谁？即说"彼时言说能立者"，即于诤论时说能立者。此显示于诸多能立者中，以"自身"声词所说能立者之差别。
若如是则成说"能立者所欲为所立"，若问如何由彼说而成？此显示于诤论之时，此能立者唯以自所欲法为所立，而非他法。此语之果即遮遣能立者所不欲法为所立之义。

།འོན་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་སྲིད་པའི་ཆོས་གཞན་གང་ན་ཡོད་པ་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་ཅེ་ན། བསྟན་བཅོས་དེ་བྱེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྒོལ་བ་དེས་བསྟན་བཅོས་དེ་བྱེད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་ ཆོས་དུ་མ་ཁས་བླངས་པ་ན་ཆོས་གཞན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་གང་གིས་བསྟན་བཅོས་གང་ཞིག་ཁས་བླངས་པ་དེ་ལས་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་དེ་ཐམས་ཅད་དེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པས་ན་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་ཁས་བླངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་རྒོལ་བའི་ འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྟགས་ནི་བསྟན་བཅོས་ལ་མི་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟ་བས་ན་ལྟོས་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ལ་གནས་ཏེ་བཙད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེན་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཡང་གཟུ་ལུམས་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་འགའ་ཞིག་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བས་ན་བསྟན་བཅོས་འགའ་ཞིག་ཁས་བླངས་ནས། སྒྲུབ་པར་སྨྲ་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་སྨོས་སོ། །འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདོད པའི་སྒྲས་བླངས་ནས་འཆད་པའི་དོན་བདག་གང་ལ་འགལ་བའི་རྩོད་པ་རྩོམ་པ་སྟེ།བདག་མེད་དོ་ཞེས་བདག་འགོག་པར་སྨྲ་བ་ནི་བདག་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་པ་དང་འགོག་པ་གཉིས་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྩོད་པའི་རྒྱུ་དེས་སྒྲུབ་པ་བཀོད་པའི་དོན་བདག་དེ་གྲུབ་པ་ སྟེ།ངེས་པར་འདོད་པའི་རྒོལ་བས་ནི་དོན་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །བརྗོད་པར་རོ་ཞེས་མཐར་སྨོས་པའི་འགྱུར་རོའི་སྒྲ་འདིར་འབྲེལ་པ་དག་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སྨྲས་པ་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རིགས་ མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་ཚིག་གིས་མ་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དེའོ། །གང་གི་གཞི་རྟེན་ཡིན་པས་དེའི་རྩོད་པའི་གཞི་ཡིན་ནོ། །དེའི་དངོས་ པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེ་བས་ནའོ།།འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྩོད་པ་བསལ་བར་འདོད་དེ་རྒོལ་བས་སྒྲུབ་པ་བཀོད་པ་དེ་བས་ན་རྩོད་པའི་གཞི་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འགལ་བའི་རྩོད་པ་བསལ་བའི་དོན་དུ་བསྒྲུབ་པ་བཀོད་དེ། གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ ན་ད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་རིགས་ངེས་པ་གཞན་འདི་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའོ།

若问是否为遣除其他可能为所立之法而说此语？则说"由论著作者"。当彼能立者承许彼论著作者所说之所立法处有诸多法时，其他法不可能为所立。如是，若有人误解为凡由某人承许某论著中之一切能立法，皆为彼之所立，则虽承许多法，唯能立者所欲者为所立，余者则非，应如是配释。
事物力所生之因相岂不是不依赖论著？因此，既不依赖，则不应依止论著而观察。答：诚然。然若有人公正地依止某论著而说能立，即使如此，唯其所欲者为所立，为此而说此语。
所谓"所欲"者，取"欲"字而释，谓我与谁兴起相违诤论之义。如说无我以破我者，与说有我者相违。因为成立与破除二者相违故。由彼诤论因而立论之义我成就，即确定欲求之能立者以"欲"字表示彼义为所立。
于末尾所说"表示"之词，此处当说其关联。虽然依义理推度唯说者为所立为合理，然虽未明说，因为已由含义说故，唯为所立。若问何故？则说"彼"等。"彼"指彼义。因为是彼之所依故为彼诤论之所依。彼之事即彼性，故如是。此显示：因为能立者欲除诤论而立论，故凡诤论之所依即是所立。如是，为除相违诤论而立论，若非所立，则更有何其他应定为所立者？

།དཔེར་ན་འདུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་མ་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་སྣང་བའི་དཔེར་བྱེད་དོ། །མིག་ལ་སོགས་ པ་གང་དག་ཡིན་པ་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཆོས་ཅན་ནོ།།འདི་གཞན་གྱི་ཆེད་ཡིན་པས་གཞན་གྱི་དོན་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །འདུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མལ་ཆ་དང་། །སྟན་ལ་ སོགས་པའི་ཡན་ལག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་སྟོན་ཏོ།།མལ་ཆ་དང་སྟན་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཡན་ལག་འདུས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་འདིར་གལ་ཏེ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་ བདག་གི་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་གི་དོན་ཉིད་མི་བརྗོད་མོད་ཀྱི།མ་བརྗོད་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་དོན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བདག་ཡོད་པར་སྨྲས་ལ། དེ་དང་མི་མཐུན་པ་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བདག་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་བས་ན་གྲངས་ ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་སྨྲ་བ་དང་མི་མཐུན་པ་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་རྒྱུར་བྱས་ནས་མཐུན་པར་སྨྲ་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར་དང་།རང་གི་སྒྲ་གཞག་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་བཀོད་དེ་དེ་བས་ན་མ་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་གི་དོན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྩོད་པའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་བུ་ལ་མཁོ་བའི་ཡན་ལག་རྣམས་ནི་འདུས་པ་ཉིད་བདག་གི་དོན་ཉིད་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་པ་ལ་གཞན་གྱི་དོན་ཙམ་དང་ནི་གྲུབ་པ་དེ་བས་ན། གཞན་གྱི་དོན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་སོགས་པ་སྨྲས་པས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཞན གྱི་དོན་བྱེད་པ་གྲུབ་པར་འདོད་དོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པ་ནི་བདག་ཁོ་ན་ཡིན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ་ཞེས་གྲུབ་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་མིག་ལ་སོགས་པ་བདག་གི་དོན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་ཅེས་སྨོས་པ་བྱས་སོ། །འདོད་པ་བསྒྲུབ་ བྱར་བརྗོད་པ་དེས་ན་སྨྲས་པ་ཙམ་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཕྱིར་རྒོལ་གྱི་རྩོད་པའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པར་སྐབས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་སྨྲས་སམ་མ་སྨྲས་ཀྱང་རུང་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མ་བསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པར་བྱའོ། །མཚན་ དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་ཐལ་མ་ཐག་པའོ།

例如"因为是和合故，眼等为他利"这句话，虽未明说推度他利，但显然是所立的例子。眼等所指即耳等，称为"眼等"，即有法。因为这是为他而有，故称"他利"，而"为他利"即是所立。"因为是和合故"是因。"如床座等支分"是显示遍摄处。
凡是床座等者即是床座等，如同作为人受用支分的和合体性，同样在此量论中，虽然不说"眼等为自利"这样的自利，但即使未说，所立实为自利。如是，数论派说有我，与之相违的佛教徒则说无我。因此，数论派以佛教徒所说与己说相违为因，为遣除相顺说并建立自宗而立论，故虽未明说，自利即是所立，因为这是诤论的根本。
床座等作为人所需支分，和合性与自利相随不成立，而仅与他利成立，故说"他利"。此处说"眼等"的"等"字，意在成立识也为他利。因为除识外唯有我，故成立识为他利，由此推力即可成立眼等为自利，思及此而说"为他利"。
由说所欲为所立，故不仅明说者为所立，而且因为是对论者诤论的根本，故应由语境了知能立者所欲立者，无论明说与否皆为所立，此为所显。"未遣除"当解释。"彼等相"指刚说的所立性、所欲等相。

།མཚན་ཉིད་དེ་དག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཕྱོགས་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མ་བསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །སྒྲུབ་པར་འདོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཕྱོགས་ མ་ཡིན་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན།སྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་གྲགས་པ་དང་རང་བཞིན་ཚིག་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་གིས་སེལ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པ་དེ་ནི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་བཞིས་བསལ་བ་དེ་ལའོ། །མངོན་སུམ་ གྱིས་བསལ་བ་ཅི་འདྲ་ཞེ་ན།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་སྒྲའི་དོན་རྣ་བས་གཟུང་དུ་རུང་བ་ནི་ཉན་དུ་རུང་བའོ། །མཉན་དུ་རུང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་མཉན་དུ་མི་རུང་བ་སྟེ། རྣ་བས་གཟུང་བ་ མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅས་པའི་དོན་ཏོ།།སྒྲ་རྣ་བས་གཟུང་བར་མི་རུང་བ་ནི་སྒྲ་རྣ་བས་གཟུང་བར་བྱར་རུང་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པ་དང་འགལ་ལོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསལ་བ་ནི་སྒྲ་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ་སྒྲ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གྲུབ་པ་ བསལ་ཏོ།།གྲགས་པས་བསལ་བ་ནི་རི་བོང་ཅན་ནི་ཟླ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་གྲགས་པས་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། གྲགས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཏེ་དོན་ལ་བརྗོད་དོ། །གྲགས་ པ་སྟེ་རྟོག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དེས་ནི་རི་བོང་ཅན་གྱི་ཟླ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཟུང་ བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་ཡིན་ལ།སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བརྡ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གྲགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཟླ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་ཟླ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་ པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དོ།།གྲགས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བརྡ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི་དམ་བཅས་པའི་དོན་བདག་ཉིད་ ཀྱིས་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲའོ།།དེས་བསལ་བའི་དམ་བཅས་པའི་དོན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

虽然具备那些相，但因为是非宗故，为使理解，故说"未遣除"。虽欲成立却非宗者是何等？欲成立的义为现量、比量、共许及自语，由彼等所遣除的颠倒成立即是非宗。"于彼"即指被现量等四者所遣除者。
何为现量所遣除？如说"例如"，即如此为现量所遣除，其他亦当如是观察。例如声义为耳所取即是可闻，不可闻即不可闻，即非耳所取，此为所立义。声非耳所取与声为耳所取可得的现量成立相违。
比量所遣除如"声是常"，立声为常被比量成立无常所遣除。
共许所遣除如"兔角不可用月的名称表述"，此为所立义。此为共许所遣除，因为共许是分别识的境，说于义。共许即可分别性是分别识的境所说，而可知的自性分别识的境性，由此成立兔角可用月的名称表述。如是，凡是分别识所取者，皆可与声相混合，凡可与声相混合者，皆能被言说表述。因此，由共许自性分别境性所成立的可用月称表述性，即能遮遣不可用月称表述性。
共许也是自性因，因为言说所诠即唯随顺于分别境性。因此，自性因即能诠所立义之声。被其遣除的所立义非所立，如"比量非量"。

།འདིར་དམ་བཅས་པའི་དོན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མས་འགོག་པའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ རང་གི་ཚིག་གི་ངག་འདིས་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་སྦྱོར་བའི་ངག་འདི་ནི་སྨྲ་བ་པོ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་ངའི་ལས་ཁྱོད་ལ་དོན་གང་ལས་རྟོག་པ་སྐྱེད་དེ་དོན་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་མི་བྱེད་ན་སྨྲ་བ་པོ་ངག་བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ ཏེ།བརྗོད་པའི་དོན་བདེན་པར་གཞན་གྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་ནི་བརྗོད་པའི་དོན་མེད་དོ། །གང་ཡང་ངག་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་ངག་འདིའི་དོན་བདེན་པ་ཉིད་སྟོན་པས་ངག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ངག་འདིའི་དོན་བདེན་པར་བསྟན་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་བདག་ཉིད་ ཀྱི་ངག་ཀྱང་གཞན་མི་བདེན་པར་འགྱུར་གྱི།གལ་ཏེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་དོན་མི་བདེན་ན་ནི་གཞན་མི་བདེན་པའི་དོན་ཅན་དུ་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྨྲས་པའི་འབྲས་བུ་ཅི་ཡང་མེད་པས་མི་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ངག་ལས་བྱུང་བ་ངག་གི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་བདེན་ པའི་དོན་ཅན་དུ་བསྟན་པ་ཁོ་ནས་སྨྲས་པ་པོ་དག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྒྲའི་ཕྱིའི་དངོས་པོ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་བསྟན་པ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་བདེན་པའི་དོན་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཕྱིའི་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་བདེན་པའི་དོན་ཅན་དུ་སྟོན་ པས་ནི་འབྲས་བུ་ཤིང་ལས་སྐྱེས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཚད་མར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མེད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་དོན་མེད་པ་ཉིད་ལ་བརྗོད་ཀྱི་གཞན་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་བརྗོད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གི་སྒྲ་དོན་མེད་པར་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དོན་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དོན་གྱི་འབྲས་བུར་བརྟགས་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་དོན་ཡོད་པར་དམ་བཅས་པས་མེད་པ་ལས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདིར་ དེ་ལྟར་རང་གི་ཚིག་གིས་དཔག་པའི་ཡོད་པས་མེད་པ་ལ་གནོད་པས་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དང་ནི་བསལ་བའི་འབྲས་བུ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་བསལ་བ་ལ་དམིགས་ཤིང་དོན་ཡོད་པར་འདོད་དེ་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ནི་དེས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་དམ་ བཅས་པ་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ།།དེ་ནི་དམིགས་ཏེ་འདི་ལྟར་འདིར་གྲགས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ། རང་གི་ཚིག་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྟགས་པར་འདོད་ཀྱི་དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

此处所立义为比量所遮破。"比量非量"此自语言即是遣除。如是，此能诠语显示说者认为声生知具有义，若不显示"我语于你所生起的分别即是真实义"，说者即不成为言说者，因为若所说义不为他人所知为真实，则言说无义。若有人说"一切言说皆为虚妄"，此语亦是显示此语义为真实而成为言说。
若显示此语义为真实，则自语亦成为他语不真实；若此义不真实，则不能显示他义不真实，如是则言说毫无果报，将成不言说。因此，说者唯以显示声生知缘语义为真实义而成为言说。
如是，若无外境声则不生，故应显示声生知为真实义。因此，以显示外境果声生知具真实义，即显示果木生比量声生为量。是故，"比量是量"即显示声生知无所取。非量唯说于无义，非他。
以声言说力亦显示自声非无义而生，如是亦显示有义。因此，以立声生义为义果而破无，故此处即说明"由自语推知有而破无，故与自语相违"之义。
他人则说：遣除果声生知缘于遣除且欲有义，声之运用即以彼非量而破所立。此有所缘，如是此处共许是自性因，而自语欲许为果因之推度，实非如是。

།བསམས་པའི་འབྲས་བུའི་སྒྲ་ནི་དངོས་ཁོ་ནར་འདོད་དེ། དེ་བས་ན་ དེ་འདིར་མི་གཟུང་ངོ་།།གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་མི་འདོད་པ་ནི་དུ་བ་མེད་པ་མི་འཁྲུལ་བར་མི་ཚོལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་བསམ་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་པར་མི་ཚོལ་ཏེ། སྒྲ་སྦྱར་བ་ནི་ཕྱིའི་འབྲས་བུ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྒྲ་བསམ་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཁས་བླངས་སྔོན་དུ་ བཏང་ནས་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་རང་གི་བསམ་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ནི་ཕྱིའི་དངོས་པོ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་སྔོན་དུ་ འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་བཤད་པ་སྔ་མ་ཉིད་སྐྱོན་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མ་བསལ་བ་ཞེས་སྨོས་པས་ཕྱོགས་ལྟ་བུར་མངོན་པས་ན། ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་བ་སྟེ་བཤད་མ་ཐག་པ་བཞི་པོ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གིས་ངག་དག་རྣམ་པར་གཅོད་པར་ བྱེད་པ་དེ་དག་རྣམ་པར་གཅད་པས་ཕྱོགས་ཀྱི་དོན་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཐོབ་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་བསྡུས་ནས་བསྟན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །གྲུབ་པ་ལས་བཟློག་སྟེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འདུག་པའི་རྒྱུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་བལྟ་ བར་བྱ་སྟེ།གྲུབ་པ་ལས་བཟློག་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གྲུབ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མ་གྲུབ་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་མ་གྲུབ་པ་ལས་ ཀྱང་བཟློག་པ་དང་།རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་མི་འདོད་པའི་མ་གྲུབ་པ་ལས་བཟློག་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྨྲས་པ་ཙམ་མ་གྲུབ་པ་ལས་བཟློག་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བསལ་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་གཅད་པ་ལྔ་དང་འབྲས་བུའི་དོན་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་མ་ གྲུབ་པ་དང་།གྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་དང་། སྐབས་ཀྱིས་སྨྲས་པའམ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་བསལ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དོན་ནི་དེ་ཉིད་ནི་ངོ་བོ་ཁོ་ནར་བདག་ཉིད་འདོད་པ་མ་བསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེ་དག་གིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཕྱོགས་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི། དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཉེས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པར་བསྟན་པ་བཤད་པ་ ཡིན་ནོ།

所思之果声唯是实体所许，因此此处不取。复次，如同不欲比量者不求无烟之无谬，如是亦不求声思之无谬，因声之运用是为了了知外果。因此，非先承许声思无则不生而作声之运用。
复次，说声非为了解自己所思，而是为了了知外境实有。因此，声之运用是以承许外境实有无则不生为前提，如是则前说无过。
如是，由说"未遣除"而似为宗法，即宗法似现，即前说四种遣除。彼以宗之相之语遮遣诸语，由彼等遮遣而得何等宗义，为显示此而摄集所遮而说。
"如是"者，即以前说之理。应观察由颠倒违背成立之因而为所立，意即"凡违背成立之义即是宗"。违背成立亦是未成立，因此未成立虽是所立然非一切，而是远离显示为能立之未成立，远离论者自身不欲成立之未成立，如是远离仅说之未成立，如是远离遣除者是能立。
五种遮遣及果义，即未成立、非能立、论者自身欲成立、由境说或未生、未遣除是所立，意即以"体性唯自欲未遣除"等语而说之义。
所说宗者即是此能立。如是，"何"字即是"因此"之义。"宗相无过失"者，即说显示无过失者为无过失。

།ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བཤད་པ་རྫོགས་ཏེ། ཞར་ལ་འོངས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་ནས། གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་བརྗོད་པར་འདོད་དེ། གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ནི་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་སྐབས་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། ། འདི་ལྟར་བསྟན་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་འཆད་པར་འདོད་པས་རྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཅི་སྟེ་དེ་ཉིད་དང་དེ་དང་ཆ་འདྲ་བ་ཡང་བརྗོད་ན་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཤེས་པ་དེ་དང་བྲལ་བའི་བླང་བར་བྱ་བ་བདེ་བླག་ཏུ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བསལ་བར་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ དཔག་པ་ནི་ཚུལ་གསུམ་པ་བརྗོད་པ་སྟེ་ཞེས་སྔར་སྨྲས་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ན་སྟེ། གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚུལ་གསུམ་པའི་ནང་ནས་གཅིག་མ་སྨྲས་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་གི་སྒྲས་ གཉིས་ཀྱང་རུང་སྟེ།བསྒྲུབ་པ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་གྱི་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། ཚུལ་གསུམ་ལས་སྒྲུབ་པ་མ་རྫོགས་པའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་སྨྲས་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། སྨྲས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཡང་ངོ་། །སུའི་ཞེ་ ན།སྨྲས་པ། གོ་བར་བྱེད་པ་སླར་རྒོལ་བ་དང་། གོ་བར་བྱེད་པ་རྒོལ་བ་གཉིས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཚུལ་གང་མ་གྲུབ་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན། གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བའི་མིང་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པའི་ཚུལ་གཅིག་མ་གྲུབ་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ སྨོས་ཏེ།ཆོས་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྲེལ་པ་ནི་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཆོས་ཅན་ལ་ཡོད་པ་ལ་བྱའོ། །དེ་མ་གྲུབ་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཅན་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་འགལ་བར་ རྟོགས་པའམ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་མི་རྟག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལས་དོན་འགའ་ཡང་མི་རྟོགས་སོ། །དོན་འདི་ཡང་མ་གྲུབ་པར་མིང་བཏགས་པ་ཉིད་ལས་རྟག་པར་བྱའོ། །དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །སྒྲ་མི་རྟག་ པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་ཅན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མིག་གིས་གཟུང་བ་ཉིད་མིག་གི་ཡུལ་ཉིད་ནི་སྒྲ་ལ་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་གཉིས་ཀ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ལྟ་བུའོ།

三相因之说明已完。附带说明宗之定义后，欲说似因。"他比量即三相因"等，开启彼等之处。如是显示：欲说明三相因故应当宣说，若说彼自及与彼相似者，则知所断，由此易知离彼之所取，如是说为遣除。
如前已说"他比量即说三相"。"于彼"者，即如是时，意为由他比量是说三相因故。"若不说三相中之一"中，"若"字亦通二者，为似能立，意为似于能立而非能立，即三相中能立不圆满之过。
不仅是未说某些，即使说了若未成立或生疑亦然。谁的呢？答：能诠者反诘者与能诠者论者二者之似因。若问何相未成立或生疑，似因之名为何？
说"与有法相关之一相未成立"，与有法共相关即是与有法相关，指因存在于有法。彼未成立或生疑说为"未成立"，由于于有法未成立故为不了知之因。非与所立相违了知或疑因，然为无常之因，由此不了知任何义。此义亦应从未成立之名施设而了知。
为显示譬喻故说"譬如"等。于"声无常"即以声无常性为差别之所立中，眼所取性即眼境性，如于声论者与反诘者二者皆未成立。

།ཤིང་རྣམས་ལ་སེམས་ཡོད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་སེམས་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བ་ལ།ཤུན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཤུན་པ་ཐམས་ཅད་ཡིན་ཏེ། དེ་བཤུས་པར་གྱུར་ན་འཆི་བར་ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་དག་གིས་སྨྲས་པ་ནི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ལ་མ་གྲུབ་པོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་ཅེ་ན། བཤད་པ། །དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དབང་པོ་དང་། ཚེ་ཞེས་ཟླས་ དབྱི་བའོ།།དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས། པ་ནི་དམིགས་པར་སྐྱེད་པའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་དཔག་ཏུ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པ་མིག་གི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པར་གནས་པའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ། །ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་སྲོག་ཟེར་ རོ།།ལུང་ལས་གྲུབ་པར་འདིར་བརྗོད་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འདིར་སྲོག་གི་ངོ་བོ་ལ་ཚེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་འགགས་ཤིང་ནུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཆི་བ་ཡིན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་པས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དུ་ཟད་ མོད།འོན་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགགས་པའི་བདག་ཉིད་ད་ཡང་ཤིང་དག་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགགས་པ་ནི་ཡོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གང་ཞིག་ཤིང་དག་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པར་འདོད་པ་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ མི་འདོད་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར།དེ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཤིང་ལ་ཡོད་པར་མི་འདོད་ན་ནི་དེ་འགགས་པར་ཡང་མི་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐམ་པ་ཡང་འཆི་བ་ཞེས་བརྗོད་ལ། དེ་ནི་ཤིང་ལ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པའི་ཤི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདིར་ གཏན་ཚིགས་སུ་བྱེད་ལ།དེ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པ་ཡིན་གྱི། སྐམ་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་འཆི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤིང་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། སྐམ་པའི་བདག་ཉིད་འཆི་བ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ། །ནམ་ མཁའི་གོས་ཅན་གྱིས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་ཁྱབ་པའམ་མ་ཁྱབ་པའི་འཆི་བ་མ་བརྟགས་པར་འཆི་བ་ཙམ་གཏན་ཚིགས་སུ་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྒོལ་བ་འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་སུ་གྱུར་པའི་འཆི་བ་དེ་ནི་མ་ཤེས་ལ། མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྐམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འཆི་ བ་ཤིང་ལ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཕྱིར་རྒོལ་བས་ནི་ཤེས་པས་དེའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་བོ། །གང་གི་ཚེ་རྒོལ་བས་ཀྱང་ཤེས་པ་དེའི་ཚེ་ནི་རྒོལ་བ་ལ་ཡང་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་སོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་དང་པོར་བྱས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའོ།

关于"诸树有心识"，即在证成树木有心识时，"一切树皮"即是一切树皮，裸形外道所说"若剥皮则死"对反诘者诸佛教徒而言未成立。为何未成立？说明：彼可分为识、根、寿三者。
其中，识是生起所缘。从色等识可推知，凡是摄于身内、住于眼球等体性者，即是根。所谓寿，世间称为命。此处不宜说由教证成立，故此处命之体性称为寿。彼灭没之相即是彼，故如是说。如是死亡为佛教徒所承许。
虽然如此，为何未成立？答：因为识等灭之体性于诸树木中不可能存在。灭是以有为先，因此，若有人主张树木有识之灭，如何能不承认识？因此，若不承认树木有识，则亦不承认其灭。
若问：枯萎亦称为死，此于树木岂非成立？诚然，然而此处以遍于有识之死为因，彼遍于有即是识之灭，而非仅是枯萎。因此，作为因的死于树木未成立，而已成立的枯萎性之死非是因。裸形外道未观察所立所遍或非遍之死，而仅说死作为因。
因此，此论者不知作为因之死，由于不知故认为成立，因见树木有枯萎性之死故。反诘者由了知故，因此未成立。若论者亦了知时，则应知于论者亦成为未成立。
"以乐等无心识成立"中，乐等即以乐为首的苦等。

།དེ་དག་སེམས་པ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། སྐྱེ་བ་ཅན་ནམ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་སེམས་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་སྐྱེ་བ་ཅན་ནམ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་ དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཅན་ནམ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་སེམས་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།སེམས་ཅན་ནི་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཡང་སྐྱེ་བ་ཅན་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་གྱི་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་གཉི་ག་ཡང་གྲངས་ཅན་རྒོལ་བ་ལ་མ་གྲུབ་བོ། །གཞན་གྱི་དོན་ དུ་གཏན་ཚིགས་སྨྲ་བ་དེས་ནི་གཞན་ལ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ།གཞན་ལ་ཡང་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ཅན་ཉིད་དང་། ཡོད་པ་གཏན་ནས་འཇིག་པའི་མི་རྟག་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བ་ཉིད་གཉི་ག་ཡང་གྲངས་ཅན་རྣམས་ལ་མ་གྲུབ་བོ། །འདིར་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ དང་སྐྱེ་བ་ཅན་གྱི་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི།ཅི་སྟེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་སྐྱེ་བ་ཅན་གཉིས་ཀྱི་ཚད་མ་རྒོལ་བས་ཀྱང་ཤེས་ན་ནི་རྒོལ་བ་ལ་ཡང་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ནས་ཚད་མ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འདི་རྒོལ་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།གཏན་ཚིགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་གཞི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་དེའི་གཞི་སྟེ། འདི་ལ་གཏན་ཚིགས་བརྟེན་པས་ན་གཞི་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ལས་གཞན་གཞིར་གྱུར་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ ཅན་ལ་བྱའོ།།དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་གནས་པ་ན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་པའོ། །གཞི་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་ཡིད་གཉིས་ཟ་བའོ། །བདག་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རླངས་པ་ཐོག་མར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ནི་རླངས་པ་ལ་སོགས་པའོ།།དེའི་དངོས་པོ་རླངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའོ། །འབྱུང་བ་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བའི་ཚོགས་འདུས་པའི་འདུས་པ་བསགས་པའོ། །མེ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་བཟུང་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། ། འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ་གང་གི་ཚེ་དུ་བ་ཡང་རླངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་མེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། གང་གི་ཚེ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེའི་ཚེ་རྟོགས པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཉེས་པ་ཡོད་དོ།

在证成彼等无心识时，因为是有生或无常，所以是无心识。凡是有生或无常者即是无心识，如色等。同样，乐等也因为是有生或无常，所以是无心识。有情是补特伽罗之体性。此中，有生和无常是因的异名，而非同时。此二者对数论论者皆未成立。
为他说因者，应说他所成立者为因，而对他人则成立从无中生的有生性和有完全灭的无常性。如是二者对诸数论师皆未成立。此中，由于不知无常性和有生性的能立，故对论者未成立；若论者亦知无常性和有生性二者之量，则于论者亦当成立。因此，由于未完全了知量故，此对论者未成立。
为显示若有疑惑则未成立，故说"如是自性或"。若对因的自性有疑惑则未成立。所谓"于彼基"即是彼因之基，由因依止于此故为基，因以外作为基的所立法处为基。因住于彼时，以能了知方式而住。对彼基有疑惑即是犹豫。
为显示对自性有疑惑之喻，故说"譬如"。以蒸气为首者即是蒸气等。对其事物是否为蒸气等有疑惑。"大种和合"即地等大种聚集之积聚。"为成立火"即为成立火而取则未成立。此说明：当烟亦疑惑是否为蒸气等时，则成未成立，因为能了知之体性不确定故。确定为烟时，因为是火所生故成为能了知，当有疑惑时，由于非能了知故有未成立之过失。

།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་དཔེར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རི་སུལ་འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །རི་མཐོན་པོའི་ཕན་ཚུན་བསྣོལ་བའི་ས་ཕྱོགས་ཀྱི་རི་སུལ་ན་རྨ་བྱ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། ། སྒྲ་གྲག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྒྲ་གྲག་པ་ནི་རྨ་བྱ་བའི་སྒྲ་གྲག་པའོ། །ཅི་ལྟར་ན་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། །དེ་གྲག་པའི་ཡུལ་མི་རྟོགས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྨ་བྱའི་སྒྲ་དེ་གྲག་སྟེ་འོངས་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རྨ་བྱའི་སྒྲ་ཡུལ་གང་ན་གྲག་པ དེ་མི་རྟོགས་ཏེ་རྨོངས་པར་གྱུར་ན་འདི་ནི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།རི་སུལ་མང་པོ་ཕན་ཚུན་བསྣོལ་བར་འདུག་པ་ལ། ཅི་རི་སུལ་འདི་ཁོ་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲ་གྲག་གམ། འོན་ཏེ་གཞན་ན་ཞེས་གང་གི་ཚེ་རྨ་བྱའི་སྒྲ་གྲག་པའི་རི་སུལ་ལ་རྨོངས་པ་དེ་ནི་ཚེ་འདིར་ནི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དཔེར་ན་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་ན་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་དཔེར་བྱེད་པའོ།།ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་གནས་ཤིང་འདུག་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་སྟེ། ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བདག་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། །ཡོན་ཏན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ན་དམིགས་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། བདག་ གི་ཡོན་ཏན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་།འདོད་པ་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་ཀུན་ན་དམིགས་པ་དེའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་དོ། །ཡོན་ཏན་ནི་ཡོན་ཏན་ཅན་མེད་པར་ཡོད་པ་མེད་དེ། ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་ཡོན་ཏན་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཅི་སྟེ་ ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ན་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་དམིགས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་ལྟར་ཡུལ་དབུས་ན་དམིགས་པར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་བདག་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ལ་བདག་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན། དེའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ན་དམིགས་པ་ཅི་ཞིག་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། མ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་སྔ་མ་ནི་གཞི་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཅན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་བསྟན་ཏོ། །འདི་ནི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཚུལ་གཅིག་གི་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པར་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གཅིག་མ་གྲུབ་ན་ཡང་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ནར་ངེས་པ་སྟེ། དགོས་པ་སྟེ་འདི་ལ་ཡོད་པས་ན་ངེས་པའོ།

所谓"譬如"是作为所依不成的例子。"在此山谷中"是有法。"在高山交错之地的山谷中有孔雀"是所立。"因为有声音"是因。声音是指孔雀的叫声。若问如何是所依不成？说"如不了知声音之处"，即是说，对孔雀叫声传来的那个地方，若不了知、迷惑孔雀声音从何处传来，这就是所依不成。在诸多山谷交错之处，不知是此山谷传来孔雀声还是其他处，当对孔雀声传来的山谷迷惑时，这就称为所依不成。
所谓"譬如"是作为有法不成的例子。遍于一切处而住即是遍于一切处，意为周遍。在证成我遍时，"如一切处皆可见功德性"是因，即我之功德乐、苦、贪、嗔等一切处可见之事。功德离开具功德者则不存在，因为诸功德与具功德者相关联，且我是不动的。因此，若非周遍，如何能在中土见到南方所见之乐等？如是，我遍于一切处。
此中，对诸佛教徒来说，我本身就不成立，那么其功德性遍于一切处又如何能成立？这是不成立因的似因。这两者的区别是：前者是从对所依有疑惑的角度显示对有法的疑惑，此则是显示有法不成立。如是，与一相不相关的有法也是不成立因的似因。同样，若不成立"于异品无"这一相，也是决定因的似因。决定即唯一决定，由于此中具有必要性故为决定。

།ངེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་ལ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་བཟློག་པ་ལ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ནར་ཅིག་ཤོས་པ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བའི་གཏན་ཚིགས་ནོ་མ་ངེས་པ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་དཔེར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་ལ་སོགས་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སོ།།སོགས་པའི་སྒྲས་བཙལ་མ་ཐག་པ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དང་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གཟུང་ངོ་། །གཞལ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞལ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ དང་།ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་གཟུང་ངོ་། །ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ན། གཞལ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་བཞི་ཆར་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་མ་གྲུབ་པ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་རྟག་སྟེ། གཞལ་བྱ་ ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་བཞིན་དང་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།གཞལ་བྱ་ཉིད་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གློག་བཞིན་དང་། ནམ་མཁའ་བཞིན་དང་། བུམ་ པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་འདི་ནི་གློག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ལ།ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པས་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་བརྩལ་མ་ཐག་ ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ།མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་བཞིན་དང་། གློག་བཞིན་དང་། ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་གློག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་ལ། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པ་ཡིན་པས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་ལ་ནི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ།བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་བཞིན་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་བཞིན་དང་། ལས་བཞིན་དང་། བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་གཉི་གའི་ཕྱོགས་ གཅིག་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།གཉི་གའི་ཕྱོགས་གཅིག་ནམ་མཁའ་དང་ལས་ལ་ནི་ཡོད་པ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་དང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།བྱེ་བྲག་པ་དག་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྟག་པར་ཁས་ལེན་པ་དེ་བས་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོགས་སོ།

这是不确定的，因为对于所立既不确定，对其反面也不确定，反而产生颠倒的怀疑。确定是唯一决定，另一种是怀疑因，称为不定因。"譬如"等是作为例子。
凡是常住等即是常住等法。"等"字包含非刚生起性、从努力而生性及常住性。凡是所量性等即是所量性等法。"等"字包含无常性、又无常性及非有形性。当对有法声音成立常住等法时，所量性等四法皆不能成立于异品无的不定因。如说"声音是常住，因为是所量性故，如虚空及瓶子"，所量性遍于同品和异品。
"声音非刚生起，因为是无常故，如闪电、虚空及瓶子"，此无常性存在于闪电等，不存在于虚空等，故存在于同品一分。于异品则遍满，因为存在于一切刚生起者。
"声音是刚生起，因为是无常性故，如瓶子、闪电及虚空"，此无常性存在于闪电等，不存在于虚空等，故存在于异品一分。于同品则遍满，因为存在于一切刚生起者。
"声音是常住，因为是非有形故，如虚空、极微、业及瓶子"，此非有形性存在于两品一分，即存在于两品一分的虚空和业，存在于同品一分的极微，不存在于异品一分的瓶子等，因为瓶子和极微等是有形的。因为胜论派承认极微是常住，所以归属于同品。

།ཆོས་རྣམ་པ་འདི་བཞི་ཆར་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་མ་གྲུབ་པར་དེ་བས་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཚུལ་འདི་མ་གྲུབ་པའི་མ་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཚུལ་དེ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་དཔེར་བྱེད་པ་ནི་དཔེར་ན་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་མི་ལ་ལ་ཞིག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་སྨྲ་བར་འདོད་པའོ། །མི་ནི་ཆོས་ ཅན་ནོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པའོ། །འམ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ སྐབས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དམ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།སྨྲ་བ་ནི་ཚིག་གི་ནུས་པའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མིག་འཛུམས་པ་དང་འབྱེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ མ་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་ལ་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་དམ་མེད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པ་མེད་པས་སྨྲ་བ་ཉིད་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྨྲ་བ་མི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་ཚིག་དེ་ཇི་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྨྲ་བ་མ་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པར་མི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་ པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡུལ་བལྟར་མི་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་ཡུལ་བལྟར་མི་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་ཡུལ་བལྟར་མི་སྣང་ཞིང་མི་དམིགས་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི། ངེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་སྨྲ་བ་ཉིད་དང་ལྡོག་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སྨྲ་བ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་ནི་མི་སྨྲའི། འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་སྨྲ་བ་ཉིད་ལྷན་ཅིག་འགལ་བའི་ཕྱིར་ རོ་ཞེ་ན།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་སྨྲ་བ་ཉིད་གཉིས་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། །འགལ་བ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཡང་ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།

这四种法都不能成立于异品无，因此是不定因。正如此不成立的不定因一样，当对"异品无"这一条件产生怀疑时也是不定因。
其例如："某个想要说话的人不是一切智者"，这里"非一切智者"是所立，"想要说话"是想要言说，"人"是有法。"贪等"和"嗔等"凡是具有贪等的是第二所立。说"或"字是为了表明具有贪等是不同的所立。因此，所立的内容是非一切智性或具有贪等。
言说是语言的功能。"等"字包含眨眼、睁眼等。对于言说等法在异品中是否离开而产生怀疑的不定因称为此名。当要成立非一切智性时，一切智性是异品。对于其中是否有言说等产生怀疑，因此不能确定说话者是一切智者还是非一切智者，所以言说性是不定的。
若问：难道没有观察到一切智者不说话吗？对一切智者的言说为何产生怀疑？正因为如此，"未观察到一切智者说话"这种类型的不可得，正是怀疑的原因。为什么呢？因为不可见境的本性即是不可见境的实体。如是，不可见且不可得是怀疑的因，而非确定的因，因此对非一切智者的异品——一切智性与言说性的离开产生怀疑。
不是因为不可得而说一切智者无言说性，而是说一切智性与言说性相违吗？（答：）一切智性与言说性二者并不相违。由于无相违的原因，也就不能成立离开（异品）。

།ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ལྡོག་པ་སྟོན་པ་ནི། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་རྗེས་སུ་བརྗོད་ ནས།དེ་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྨྲ་བ་ཉིད་མེད་པར་སྒྲུབ་པའོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ། །ལྡོག་པའི་ཁྱབ་པ་འདི་འདྲ་བ་ནི་སྨྲ་བ་ཉིད་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གཉིས་ འགལ་བ་ཡོད་ན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན།འགལ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་མི་འགྲུབ་བོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་པ་དེ་བས་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མི་གྲུབ་བོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་ཅེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་པ་དེ་བས་ན་ཐེ་ཚོམ་པ་གཉིས་ཁོ་ན་སྟེ། གཞན་མེད་པ་དེ་བས་ན་སྨྲ་བ་ཉིད་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གཉིས་འགལ་བ་མེད་དོ། །འགལ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་གང་ཞེ་ན། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།རྒྱུ་མ་ཚོགས་ཏེ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ལས་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གང་ཡང་འགལ་བར་མི་རྟོགས་ཏེ། དེ་ནི་གང་དང་ཡང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་སྨྲས་སོ། །རྒྱུ་ཚོགས་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ཡང་དགག་པར་སུས་ཀྱང་མི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་བས་ན་འགལ་བ་གང་ལས་རྟོགས་ཤེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡང་གང་གིས་རྒྱུ་མ་ཚང་བར་བྱས་པས་མེད་པ་དེ་དང་འགལ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡིན་དང་གང་ཞིག་གང་དང་འགལ་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཅུང་ཟད་བྱེད་པ་ ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གྲང་བའི་རེག་པའི་སྐྱེད་བྱེད་དུ་གྱུར་པས་གྲང་བའི་རེག་པ་བཞིན་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་ཟློག་པར་བྱེད་པས་གྲང་བའི་རེག་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བཟློག་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་བྱེད་པས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འགལ་ བ་འདི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་གནས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་འགལ་བ་གཉིས་ནི་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་པར་བྱ་བ་དང་། བར་རིང་པོར་གནས་པ་གཉིས་ལ་འགལ་བ་མེད་པས་ན་ཉེ་བར་གནས་པ་དག་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དང་། བཟློག་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོར་གཞག་གོ། །དེ་བས་ ན་གང་ཞིག་གང་གིས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དེས་ནི་དེ་ལྟར་མྱུར་ན་དེ་སྐད་ཅིག་གསུམ་པ་ལ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ།།སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་ནི་ཚོགས་པ་ན་ནུས་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་རུང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་ཡང་འགལ་བ་ནུས་པ་མེད་པར་བྱེད་དོ།

关于遍摄性离开的说明：先说"凡是一切智者"，表述无所立的自性一切智者后，说"彼非言说"，即证成无言说性。因此，由于无所立必定于无能立中，以无能立显示遍摄性。
这种离开的遍摄性，若言说性与一切智性二者有相违则可成立，但因为并无相违，所以不能成立。为什么呢？因为有怀疑。由于无相违故有怀疑，因有怀疑故离开不成立。
若问：为何无相违？因为相违只有二种。"因为"是表因由之词。由于相违仅有二种而无其他，所以言说性与一切智性二者无相违。
何为二种相违？所谓"无因不具"，即因缘不具全而无。若是因不具全而无者，不能了知与任何为相违，因为它与任何都不相违，所以说"无因不具"。
难道因缘具足者不是任何人都不能遮止吗？那么从何了知相违？如是，则无因不具也是由于某个使因不具而无的缘故，而了知与彼相违。如是，若某者与某法相违，则必定对彼有所作用。如同寒触的生因通过破坏生起的功能而成为寒触的对治，故与寒触相违。因此，唯有通过所对治的因不具的作用而生起者才是相违。
此相违也是不共存的。因此，相违二者于一刹那共存，以及长时共住二者都无相违，故安立近住者为能对治与所对治的事物。因此，某法被某法所对治时，最快于第三刹那对治。第一刹那

།གསུམ་པ་ལ་ནི་ནུས་པ་མེད་པར་ འགགས་པའི་ཡུལ་དེར་འོང་བར་བྱེད་དོ།།དེ་ལ་སྣང་བ་ནི་འགྲོ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཆུ་རླབས་ཀྱི་ཚུལ་མཐར་གྱིས་ཡུལ་གནོད་པ་ན་གང་གི་ཚེ་མུན་པ་དང་བར་མ་ཆོད་པའི་སྣང་བའི་སྐད་ཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་སྣང་བ་དང་ཉེ་བའི་མུན་པ་སེལ་བ་མེད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་སྣང་ བ་དང་ཉེ་བར་འདུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།མུན་པ་མེད་དེ་འགགས་པ་དང་ཡུལ་དེར་སྣང་བ་སྐྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་རིམ་གྱིས་སྣང་བས་མུན་པ་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །དྲོ་བའི་རེག་པས་གྲང་བའི་རེག་པ་ཟློག་པའི་ཚུལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་མུན་ནག་གི་ཡུལ་དེ་ཉིད་དུ་ སྣང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་གང་ལ་མུན་ནག་གི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་སྐྱེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་སྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལས་མུན་པ་ནི་མུན་པ་གཞན་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་འབྱུང་ངོ་།།དེ་ལྟར་ན་ནུས་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཟློག་པར་བྱེད་པས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ ན་སྐད་ཅིག་གང་ལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཅི་སྟེ་མྱུར་བར་ཟློག་པར་བྱེད་ན་སྐད་ཅིག་གསུམ་པ་ལ་ཟློག་པར་བྱེད་པས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུན་གཉིས་འགལ་བ་ཡིན་གྱི། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ནི་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྒྱུན་ ཅེས་བྱ་བ་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་རྒྱུན་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དོན་དམ་པར་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ནི་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་མང་པོ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྲེག་པར་བྱེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཡོད་པ་ན་གྲང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་བྱུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་འགག་ པའི་ཆོས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་གཉིས་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་འགལ་བར་གནས་པ་ན་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་གཅིག་ན་གནས་པ་མེད་ཀྱང་འགལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་རྒྱུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟློག་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འགྲོ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་སྣང་བས་ཡུལ་གང་ཞིག་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་དེ་ན་གནས་པའི་འགལ་བའི་རྒྱུན་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཁང་པའི་གྲཝའི་ཕྱོགས་གཅིག་ན་གནས་པའི་སྒྲོན་མའི་འོད་མུན་པ་དང་ཉེ་བར་གནས་ཀྱང་མུན་པ་སེལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མུན པས་ནོན་པའི་ཕྱོགས་སུ་སྣང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་ནུས་པ་མེད་པའི་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་འགལ་བ་ནི་རྒྱུན་ལ་གནས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱུང་བ་ཞེས་པ་སྨོས་ཏེ། གྲང་བའི་རེག་པ་རྒྱུན་རྒྱུད་མར་འཇུག་པ་འབྱུང་བ་ལ་གཞན་དྲོ་བའི་རེག་པ་རྒྱུན་ཡོད་ ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

我将为您完整直译这段藏文：
第三刹那使其功能消失并到达该境。其中，光明具有行进的性质，如同水波般逐渐到达所损害的境域。当生起与黑暗无间隔的光明刹那时，生起无遮除近处黑暗的光明。因此，凡是与光明近处的黑暗都将失去功能。黑暗消失且灭尽后，于该处生起光明。如是，光明逐渐遮除黑暗。
暖触对治寒触的方式也是如此。当于黑暗处生起光明时，在生起光明刹那的同一刹那，黑暗对其他黑暗将失去功能。如是，在无功能的状态下，通过生起的方式成为对治，故为相违。因此，若于某刹那有生起，则最快于第三刹那对治，故为相违。
因为是所生与能生的事物，故相续二者相违，而二刹那并非相违。若说相续并非实有，则具相续者为实有。因此，胜义中二刹那并非相违，然而多刹那则相违。如是，当有燃烧的刹那时，即使寒的刹那生起，也将成为具有灭尽性质。
即使因二者住于所对治与能对治的相违关系中，所有极微也不住于一处，然非相违。因为它们的相续不互相对治。具行进性质的光明对治所损害境域中的相违相续。因此，住于房屋一隅的灯光虽与黑暗近住，却不能遮除黑暗，因为能于被黑暗覆盖的方向生起其他光明刹那。
为显示因无功能的作用为缘的相违住于相续中，故说"生起"。即当有暖触相续时，寒触相续的生起将不复存在。

།གང་དག་འགལ་བ་ནི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་མ་སྐྱེས་པ་ལ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་ལ་གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ནི་རྒྱུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་ བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་འགལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་ལ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་། མེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་གྲང་བའི་རེག་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་དེ་བས་ན་འགལ་བ་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ ནོ།།དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཉིད་རེག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་བཞིན་ནོ། །གྲང་བ་དང་དྲོ་བའི་རེག་པ་གཉིས་ཀྱི་འགལ་བ་ཡང་སྔ་མ་དེ་དག་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འགལ་བ་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཅིག་གིས་གཅིག་ སྤངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ཡོངས་སུ་དོར་བའོ། །དེས་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་གིས་གཅིག་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདི་ལ་གང་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་གང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྣམ་ པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་ངོ་བོར་བལྟ་བར་བྱའོ།།སྔོན་པོ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་ཉམས་པར་བཅད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམ་པར་མ་བཅད་ན་སྔོན་པོ་ཡོངས་སུ་མི་གཅོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་ པ་གཉིས་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ།སྔོན་པོ་ལས་གཞན་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔོན་པོའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་ལྟར་རུང་བ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ན་ནི་དམིགས་པས་མེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་སྔོན་པོ་ནི་དངོས་ པོ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་བ་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་ནི་དངོས་སུ་འགལ་བ་ཡིན་ལ། དངོས་པོ་ནི་མེད་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་བ་ལས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གང་ཞིག་གཞན་ལ་མེད་པར་ངེས་ཤེ་ན། གང་རྣམ་པ་ངེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཡིན་གྱི། རྣམ་པ་མ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་པ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་སྤངས་པར སྣང་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།

对于那些说"相违不是实有"的人，应当这样回答：如同对于未生的果，虽然不存在所生和能生两种事物的关系，但由于果是以因为先导而存在，因此是实有。同样，在对治的事物中，虽然不存在所谓的两种相违，但由于火的缘故使其他寒触刹那失去功能，因此相违也确实是实有。
为了说明譬喻，故说"寒与热"，它们本身即是触，二者如是。寒触与暖触二者的相违也应如前所述类推。为了说明第二种相违，故说"互相排除"，即完全舍弃。凡是具有安住之相即本性者，其事物即具有互相排除而安住之相。
在此，当遍断某物时即是遮遣某物，所谓遍断应视为舍弃所遮而安住的本性。当遍断青色时也是断除其本性，因为若不遮遣它，将导致不能遍断青色的过失。因此，诸事物的有与无二者是互相排除而安住的本性。
凡是异于青色的本性，即是对青色事物之无不会错乱，因为当见到如青色般的黄色等时，由所见而确定其非有。如同青色排除无实，同样对于黄色等之无也不会错乱。如是，有与无二者是直接相违，事物由于对无不错乱而相违。
若问："又是何者对他者确定为无？"是具有确定相的义，而非不确定相，如同刹那性等。刹那性是青等一切的自性本质，因此不是确定相。所以，未见有任何离开刹那性而显现者。

།གལ་ཏེ་དེ་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་རྣམ་པར་མ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ངོ་བོས་དབེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མཐོང་བའམ་བརྟག་པ་ཡང་རུང་སྟེ། ངེས་པའི་རང་ བཞིན་ཉིད་གཞན་ལ་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་གྱི་མ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བར།དེ་ལྟར་ན་བརྟག་པ་དང་འདྲེ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་ངེས་པ་བརྟགས་པ་ཡིན་པར་ལྟ་བར་འདི་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པར་འགལ་བར་ཡང་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་ལས་གྱུར་པའི་འགལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདིའི་དགོས་པ་ཡིན་པས་སོ། །འགལ་བ་འདིས་ནི་དངོས་པོའི་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྣང་བའི་རང་བཞིན་ལ་འགོག་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ནི་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་ཤ་ཟ་ཡང་གང་གི་ཚེ་སེར་པོ་ལ་འགོག་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་ མེད་པ་དང་ཤ་ཟ་ཡང་གང་གི་ཚེ་སེར་པོ་ལ་འགོག་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་འགོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཅིག་གི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ ན་དེ་མེད་པའི་ལྟར་རུང་བ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞིང་།།གང་ཞིག་དེ་མེད་པ་ལ་ངེས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བལྟར་རུང་བ་དེ་ཡང་སྣང་བ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རང་ཉམས་པ་བཞིན་དུ་ཉམས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་ ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་དེས་གཅིག་པ་ཉིད་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འགལ་བ་འདི་ཡོད་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འགལ་བ་གཉིས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཐ་དད་དེ། གཅིག་གིས་ནི་གྲང་བ་དང་དྲོ་བའི་རེག་པ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་འགོག་པར་བྱེད་ལ། གཞན་གྱིས་ ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་པའོ།།ཡུལ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་སྤངས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་མཐའ་དག་ལ་ཡིན་ལ། ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་གནས་པའི་འགལ་བ་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ལ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་དང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ ཉིད་གཅིག་གི་ནང་དུ་འདུས་པ་མེད་དོ།

若有人问："如此则无实也成为不确定相？"[对此回答：]如何成为所谓的确定相？因为无实是离开本性的分别。因此，无论是见到还是推测，确定的自性于他者确定为无，而非不确定。
如是，推测和饿鬼等也是被认为具有确定相，这也是自性一致的相违，因为凡是互相排除而安住者即无有一致性。
正因如此，这称为由相而生的相违，因为这是诸事物自性的目的。由此相违建立诸事物的真实差别。因此，对显现自性的遮遣，应当承许其为显现后加以遮遣。
例如，当欲遮遣无实和饿鬼于黄色时，应当承许其为显现后，唯由不见显现而遮遣。即便如此，当遍断一个本性时，应当遮遣似其非有之相，凡是于彼非有确定相的可见者，也应遮遣其显现。因此，如同自身损坏般，也遮遣具损坏者。
凡是互相排除而安住的本性，皆由此否定一致性，因此虽有此相违却也成为共存。所以二种相违的作用不同：一者否定寒触与暖触的一致性，另一者[否定]共存。
境也不同：互相排除遍及一切有实与无实，而不共存相违仅限于实有。因此，由于作用不同且境不同，故此[二种相违]不摄于一类之中。

།འགལ་བ་རྣམ་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་སྨྲ་བ་ཉིད་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་འདི་གཉིས་ལ་མི་སྲིད་དེ། འདི་ལྟར་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་སྨྲ་བ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་མི་སྣང་བ་ ཡིན་ལ།མི་སྣང་བ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདིས་ནི་གཞན་དང་འགལ་བར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲ་བ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྨྲ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།སྨྲ་བ་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྨྲ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་འགོག་པར་འགྱུར་ བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་དེ་ལ་འགལ་བ་མེད་ན་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་གཉིས་བཞིན་དུ་དེ་གཉིས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་པར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། མི་སྣང་བས་ན་འགལ་བ་སྣང་བ་ཡིན་ལ། འགལ་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་སོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ལ། མི་འགལ་བ་བསྒྲུབ་པ་ ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།མི་དམིགས་ཀྱང་འདི་འགལ་བར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་པ་མ་དམིགས་པ་དེ་ལ་ཡང་འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་པ་མ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་འགལ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གཉི་ག་དམིགས་ པ་ན་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོས་ངེས་པ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་མ་དམིགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་སྨྲ་བ་ཉིད་བསྒྲུབ་པས་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་རྟོག་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཅི་སྟེ་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ནི་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན། འབྲས་བུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་དང་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འདི་ལས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཚིག་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱུ་བ་ལོག་པས་ཚིག་ལྡོག་གོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་ ལ་སྨྲས་པ།དོན་གཞན་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལོག་པས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱུ་བ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་གཞན་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་སྨྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ།

这两种相违都不可能存在于言说性与一切智性这两者之间。这是因为：具足一切因缘的一切智性虽有言说性，但并非无实的分别，因为一切智性是不显现的，而不显现并非必定为无实。因此，这并非理解为与他者相违。
一切智者也并非舍弃言说性而安住，因为[若是如此]，舍弃言说的树木等也将成为一切智者。言说性也并非舍弃一切智性，因为[若是如此]，树木等也将成为具言说性。正因为无相违，所以言说性的存在并不能遮遣一切智性。
若有疑问："若此二者无相违，则应如瓶子与毛毯般同时显现，然而[实际上]不显现，故显现为相违，因相违故可知为无实。"对此回答："不显现并不能成立为相违。"即便未见二者同时存在，然而这本身也不是相违。因为仅仅未见同时性并不构成相违，而是在二者都被认知时，由能遮所遮之事物的确定而成立[相违]。
因此，即便未见[二者同时存在]，也不能由言说性的成立而[推知一切智性不存在]，所以不能由此了知他者为无。同样，仅因具有言说性而不能推知具有贪欲等，因为如果语言等是贪欲等的果，则应从语言等能了知贪欲等，然而[语言等]并非[贪欲等的]果。为什么呢？因为贪欲与语言等未成立为因果关系，所以不是果，因此不能由此了知[贪欲等]。
若有疑问："虽然语言非贪欲等之果，但与之同时运行，因此由贪欲等同时运行的终止而语言终止。"对此回答：仅仅由见到其他非因法的终止而同时运行，并不能导致语言等的终止。因此，可以既具有言说性又远离贪欲等。

།དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ན་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། དེ་བས་ ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལས་བཟློག་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཚིག་ལ་སོགས་པ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཚུལ་རེ་རེ་མ་ གྲུབ་པ་དང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་དུ་སྨྲས་ནས།ཚུལ་གཉིས་མ་གྲུབ་པ་དང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་དུ་སྨྲ་བར་འདོད་ནས། ཚུལ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚུལ་གཉིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ནི་གསུམ་ ཡོད་པ་དེ་བས་ན་བྱེ་བྲག་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།གཉིས་པོ་གང་གིས་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་སྟོན་པ་ནི། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བྱས་པ་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་སྐྱེ་བ་དང་ཤེས་པ་ནི་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་ལ་བྱའོ། །ཤེས་པ་ནི་ཤེས་བྱའི་འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་འདིར་ནི་བརྩལ་ མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་གཟུང་སྟེ།དེས་ན་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་གཉིས་ནི་རྟག་པ་ཉིད་དང་བསྒྲུབ་པ་ལ་འགལ་བའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་འགལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་གཉིས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་རྟག་པ་ལ་ནི་བྱས་པ་ཉིད་དང་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་གཉིས་མེད་པ་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཡིན་ལ།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་ངེས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་གཉིས་གྲུབ་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་འགལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ཉིད་ ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟག་པ་ཉིད་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་དག་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་ པ་ལ་ནི་སྨྲས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།མ་སྨྲས་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། འགོད་པ་ནི་མ་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ།

如是说者，是指"由于"之义。因此，对于从非一切智性的对立面即不相容品的一切智性，以及从非具贪欲等的语言等的遮遣而生疑惑。所以语言等是不确定的。如此，已说明每一支分未成立与生疑惑为因的过失。
为说明若两支分未成立与生疑惑则为因的过失，故说"两支分"。若两支分颠倒成立则为相违。由于支分有三种，为了详细了知，故说"以何二者"。显示具特征的自性，即"于同品存在，于异品不存在"，应知与此相违而成立。
所谓"所作性"是自性因。"努力即生性"是果性因。努力即生的生起和认知称为"努力即生"。生起是指正在生起的自性。认知是所知的果。此处应取努力即生的认知，因此是果性因。
这两种因对于成立常住性来说是相违因的似因。为何这二者是相违？所说"此二者"，是指于同品常住中，所作性和努力即生二者决定完全不存在，而于异品无常中决定存在，故颠倒成立。
虽然这二者成立，为何是相违？答：因为这正是从所立常住性颠倒成立无常性。因此，由于颠倒成立所立，故为相违。若问：是否因为颠倒成立所立而这些即为相违？对他比量而言，所说是所立，未说则不是，而安立是未说的。

།དེ་བས་ན་འདོད་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་འདི་གཉིས་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། འདོད་པ་སྒྲས་མ་སྨོས་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ འགལ་བ་གསུམ་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ།གཉིས་ནི་སྨྲས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། འདི་ནི་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པ་ལ་གནོད་པའི་དཔེ་བརྗོད་པ་ནི་དཔེར་ན་ཞེས་བྱའོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གཞན་གྱི་དོན་ནི་དགོས་པ་པོ་ལ་ལེགས་པར་ཉེ་བར་ བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ།།འདུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བསགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འདུས་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་ པ་དེ་མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་པའོ།།དེ་དག་ཉིད་ཡན་ལག་སྟེ་སྐྱེས་བུའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་བསྟན་པའི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་པ་འདུས་པའི་ངོ་ བོ་ཡིན་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཞིང་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་འདི་འདོད་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདུས་པ་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བའོ་ཞེས་བྱ་ བ་སྨོས་ཏེ།འདོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་ནི་འདུས་པ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་པས་འདུས་པ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའོ། །རྒོལ་བ་གྲངས་ཅན་དེ་ནི་འདུས་པ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའོ། དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ པ་ནི་འདུས་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ཅན་དག་བདག་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ན་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། བདག་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་ འདུས་པ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་གང་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡང་ཅིག་ཆར་རམ་རིམ་གྱིས་འདུས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ བས་མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ནི་འདུས་པ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ་ཞེས་པར་འགྲུབ་བོ།

因此，为了说明这两种损害所欲之外还有其他，故说：对于言语未表述的所欲进行损害，由于颠倒成立，难道不是还有第三种相违吗？两种是对所说进行颠倒成立，而这是第三种。
举例说明损害所欲，即所谓"譬如"。眼等是有法。"他利"是指对需求者善加作用，即他利，是所立。因为是和合，因为是积聚，这是因。眼等是微尘积聚的本性，因此说是和合的本性。
凡是床座等，即是床座等。这些本身是支分，因为是士夫受用的支分。这是显示遍摄处的譬喻。此处"为他利"是遍摄，如是床座等是和合的本性，因为是士夫受用且有益，故称为"为他利"。
如何是这个损害所欲？说道："彼非和合，而欲立为他利，因颠倒成立故为相违。"所欲之境非和合的他利，欲立为非和合的他利，数论论者欲立非和合的他利。其颠倒即是"和合为他利"，因为成立此故为相违。
数论师说"有我"时，佛教徒问"为何"，为成立我而说量。因此，眼等应成立为对非和合的我有益。此因遍于颠倒，如是若某物对某物有益，则是能生，所生必定或顿或渐成和合。因此成立眼等为他利即是和合为他利。

།སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་འགལ་བ་འདི་ཡང་བསྟན་ན། རྣམ་འགྲེལ་བྱེད་པ་ཁྱོད་བཞིན་དུ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་སྨོས་ཤེ་ན། ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་གཉིས་ཁོ་ནའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྨྲས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་སྨྲས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་ཤེ་ན། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་པ་ལ་གནོད་པ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ལོག་པར་བསྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་གཏན་ཚིགས་འདི་གཉིས་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་རུང་མ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། ཇི་ལྟར་དེ་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ འདིར་ཡང་ཡིན་པས་དེ་བས་ན་སྨྲས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་ཅི་ཞིག་བྱ།དེ་བས་ན་འདི་གཉིས་ཀྱི་ནང་ཁོ་ནར་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བསྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ ཏེ།གང་གི་ཕྱིར། འདོད་པ་དང་སྨྲས་པ་གཉིས་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ནི་ཕན་ཚུན་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་འདི་གཉིས་ཁོ་ནར་འདུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མཇུག་བསྡུས་པའོ། །འདི་ལྟར་ཕྱིར་རྒོལ་བས་ཤེས་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྐབས་ སུ་བབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདོད་པ་སྨྲ་བ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ།སྒྲུབ་པར་འདོད་པས་ཡུལ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། སྨྲ་བ་ཙམ་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་བྱེ་བྲག་མེད་དོ། །ཚུལ་གཉི་ག་མ་གྲུབ་ན་འགལ་བ་ཡིན་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས། གཅིག་ནི་མ་གྲུབ་པ་ལ་ཅིག་ཤོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཅིག་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པའོ། །སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འདི་ལ་ལྡོག་ པ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།བདག་ཉིད་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་སྨྲ་བ་ཉིད་མཐོང་བས་ན་ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྱོགས་དང་མཐུན་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ པ་དང་།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དག་ནི་བསྐལ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དབང་པོའི་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问：当法称论师陈述此相违时，为何你作为《释量论》的注释者不像他那样说明？另一方答道：因为这已包含在这两种颠倒成立所立的情况之中。
若问：既非成立所说之颠倒，如何包含在两种成立所说之颠倒中？答曰："彼"字表示"因为"之义，因为损害所欲这一点，通过颠倒成立所立的方式，并不异于这两种因。无论是否成立所说之颠倒，正如那两者是颠倒成立所立一样，此处亦然，因此何须论述成立所说之颠倒？所以这确实包含在这两者之中。
若问：难道不是唯有所说才是所立吗？如何说通过颠倒成立所立的方式并无差别？答曰："所欲"，因为所欲与所说二者，从所立的角度而言，彼此并无任何特殊差别。因此总结说，这确实包含在这两者之中。
如是，对论者所欲了知的即是当下论题。作为当下论题者，无论是说出所欲与否，都是立论者意欲成立的对象，而非仅仅是言说而已，因此无差别。已说明若二支不成则为相违。在这两者之中，若一不成而另一存疑，则为不定。
其如何？"离贪者即是离贪"是第一所立，"是一切智者"是第二所立。"因为说"是因。此中"返遮不成"是说：由于在自身有贪及非一切智的相违品上也见到说，故返遮不成。
为何对随行存疑？答曰：因为随顺主张的一切智者与离贪者皆超越世间，即超出感官对象之故。

།ཚིག་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་། དབང་པོའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ བ་གཉིས་ལ་ཡོད་དམ་མེད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ནི་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པ་མེད་པས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་གཉིས་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་མ་ངེས་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ཚུལ་དེ་ཉིད་ལ་ཐེ་ ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དཔེ་དགོད་དེ་བདག་དང་བཅས་པར་འདུག་པ་ནི་བདག་དང་བཅས་པར་འདུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གསོན་པོའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་སྟེ། ཤི་བ་ལ་བདག་ཡོད་པར་མི་འདོད་ དོ།།སྲོག་ནི་དབུགས་རྒྱུ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སོགས་པ་ནི་མིག་འབྱེད་པ་དང་། འཛུམས་པ་ལ་སོགས་པ་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་དེ་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་གསོན་པོའི་ལུས་སོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེ་བས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་འདི་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དེ གཉིས་ལས་ཡང་ཡོད་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་གང་དག་གིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་བསྡུས་པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་རྣམ་པ་གཞན་སྲིད་ན་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་དེ་ཆོས་གཉིས་ལས་གཅིག་དང་འབྲེལ་བར་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུར་མི་ འགྱུར་རོ།།ཆོས་གཉིས་མ་ངེས་པར་ཡོད་པར་སྟོན་ན་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་མ་ངེས་པར་ཡོད་པར་ཡང་བསྟན་པར་མི་ནུས་ན་ནི་མི་རྟོག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །ངེས་པར་ཡོང་པར་བསྟན་ན་ནི་འགལ་བའམ་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་གཉིས་ཀྱི་དངོས་ པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་ཡིན་ལ།ཅི་སྟེ་དེ་གཉིས་ལ་གཅིག་པ་ཡང་ཡོད་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པར་ངེས་པར་ཡང་འགལ་ཏེ་གཅིག་ལ་མི་འཁྲུལ་པར་ཡོད་པར་ངེས་ན་ནི་འགལ་བའམ་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །མི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོད་ པར་ངེས་པ་ཡིན་ན་ནི་ཐུན་མོང་གིས་མ་ངེས་པ་དང་།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་། ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་རོ།

虽然言语等是通过感官识别所知，但对于超越感官对象的一切智者和离贪者二者，是否具有[这些性质]存在疑惑。因此，由于"因为说话就是一切智者还是非一切智者"这一点并不明显，故为不定。
现在为说明若对二者皆存疑则为不定而言：由于对随行和返遮二相本身存疑，故成为怀疑的因。
举例说明：[当说]"有我者即是有我"为所立，"身体"为有法，"活着的"是有法的特征，因为[对方]不承认死者有我。"命"是指呼吸等，"等"字包括开眼、眨眼等有情之法，即命等。具有这些者即是具命等的活体，其性质即是彼性，故说"由此"，这是因。
应当证明此不共[因]也是疑惑之因。宗法通过两种方式成为疑惑之因：因为[此因]涵摄了所有疑惑形态的两种情况，以及对遍摄的这两种形态也不确定存在。对于未涵摄一切事物的形态则不会产生疑惑，因为若有其他形态，则无法显示具有宗法者与两种法中的一者相联系，因此不成为疑惑之因。
若显示两法不确定存在，则成为疑惑之因。若连两者不确定存在也无法显示，则成为不思议之因。若确定存在，则成为相违或因。因此，若涵摄两者的一切情况，而对这两者中的任一也不确定存在，则对此本身成为疑惑之因。
确定存在也相违：若确定不错乱地存在于一者中，则成为相违或因。若确定非不错乱地存在，则成为共不定、对相违品返遮存疑，以及返遮不成而对随行存疑。

།གཅིག་ལ་ཡང་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཐུན་ མོང་མ་ཡིན་པའི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བདག་དང་བཅས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།བདག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུག་པ་ནི་བདག་དང་བཅས་པའོ། །གང་ལ་འབྲེལ་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ལས་ཕུང་པོ་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ ཅེ་ན་གང་ལ་དངོས་པོའི་ཆོས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་འདི་གནས་པར་གྱུར་པའོ།།དེ་བས་འདི་དེ་གཉིས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་གཞན་མེད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། བདག་སྨྲས་པ་ལ་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་། རྣམ་པར་གཅད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དེའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ལ་བདག་ཡོད་པ་དེ་ནི་བདག་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་བདག་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་གཞན་མེད་དོ། །ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྱུར་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་བསྟན་ནས། གཉིས་པ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར།འདི་གཉིས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་བཅས་པ་དང་བདག་མེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་བདག་དང་བཅས་པའམ། བདག་མེད་པར་ཅིག་ལ་ཡང་གནས་ཤིང་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་དོ། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་གཉིས་ལས་མ་ གཏོགས་པར་གནས་པ་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་འདི་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་དུ་ནི་ཤེས་ན། བྱེ་བྲག་ཏུ་འདུག་པར་ངེས་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། བདག་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་དངོས་པོ་ངེས་པ་ལ་ནི་སྲོག་ ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མ་གྲུབ་སྟེ།མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མ་ངེས་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཐུན་མོང་ངམ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་མཇུག་བསྡུ་ བའི་ཐབས་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཁོ་ན་སྟོན་པར་བྱེད་དེ།གསོན་པོའི་ལུས་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་དེ་གཉིས་ལས་གཅིག་ལ་ཡང་གནས་པར་ངེས་པ་མེད་པ་དེ་བས་ན། དེ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་ པའི་དངོས་པོའི་ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་གཅིག་ལ་ངེས་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ནི་རྣམ་པ་གཞན་ལས་ངེས་པར་ལོག་པ་ཡིན་ནོ།

由于对任一也无法确定存在，故成为不共不定。因此，为显示不共不定的两种因，而说"有我"等。与我同在即是有我。所联系者即是无我，因为除此二者外无其他蕴。
若问何种[情况]？即是此命等实法所依止者。因此，此[因]对这两者成为疑惑之因。
若问为何无其他蕴？答：对于说我者，有实法即是有，遮遣即是无，由于这两者涵摄一切事物，故[其他]包含于其中。凡有我者即是有我，其余即是无我，因此无其他蕴。
显示了成为疑惑因的两种因涵摄一切事物后，为显示第二[因]而说"于此二者"。在有我与无我两种情况中，对于有我或无我任一也无法确定安住存在。命等是实法，故除二蕴外无处安住。
因此，仅知"唯安住于此"，但对其特殊安住则无确定，此为其义。为显示此义而说：在证成具有有我性的特征时，对于确定实法而言，命等之法不成立，因为[其]不确定。如是显示了不共法不定的两种因。
"因此"等[文]是以总结方式显示：凡成为宗法者皆成为共不定或不共不定，故唯显示宗法，意为与活体相联系的宗法。由于对此二者任一也无法确定安住，故不离彼二，因为若于遍及一切事物的两种实法中确定存在于一者，则必定返遮于其他形态。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་དང་བཅས་པ་དང་། བདག་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལས་ལོག་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རེ་ཞིག་སྲོག་ལ་སོགས་ པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཅིག་ལས་ནི་ལོག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་བདག་དང་བཅས་པའམ། བདག་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཙམ་དུ་ནི་ངེས་པར་བྱ་ནུས་ན། ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པ་ཡིན་པར་ནི་ངེས་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་གང་ལས་ཀྱང་ལོག་ པ་མེད་དོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་ན་དེ་གཉིས་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་ཡིན་མོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་བཅས་པའམ་བདག་མེད་པའི་དོན་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་གཅིག་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་བཅས་པའམ་ བདག་ལ་མེད་པ་ལ་མ་གྲུབ་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཏེ།སྲོག་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ལས་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་ངེས་ན། བདག་མེད་པ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པར་ནི་ངེས་པ་མེད་པས་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་ཡོད། ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་ནི་བདག་དང་ བཅས་པ་འགའ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་པས་དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་འདིའི་བདག་དང་བཅས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་མེད་ལྡོག་པ་ཡང་མེད་པས་བདག་དང་བཅས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཉིས་མེད་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ དུ་དོགས་པ་ལ།བདག་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་ལས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཉིས་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་ལ། བདག་མེད་པ་ལ་ཡང་མེད་དོ། །བདག་དང་བཅས་པ་དང་བདག་མེད་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་སྔ་མའི་སྒྲ་ལ་ལྟོས་པར་བལྟའོ། །ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ དང་ལྡོག་པ་གཉིས་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་ཅེ་ན།སྨྲས་པ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་གཅིག་མེད་པར་ངེས་པ་ནི་ཅིག་ཤོས་གཉིས་པ་ཡོད་པར་གདོན་མི་ཟ་བར་མེད་ན། མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་ངེས་པ་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེ་བས་ནའོ། ། གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་མེད་པར་ངེས་པ་ནི་ཅིག་ཤོས་ཡོད་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་གཅིག་ལ་གཉི་ག་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གཅིག་མེད་པར་ངེས་པ་ནི་ཅིག་ཤོས་ཡོད་པར་ངེས་པ་མི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཉིས་ནི་ཕན་ཚུན་རྣམ པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེ་བས་ནའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཉིས་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ནི་ཕན་ཚུན་ རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ།

为此而说"由于未成立从一切有我和无我的事物中返遮的缘故"。首先，命等[法]确实是从瓶等某些[事物]中返遮的。因此，若说"从某些有我或无我[事物]中返遮"，虽能确定至此程度，但无法确定从一切[事物]中返遮。因此，不从任何[事物]返遮。
若问：若如是，则对此二者的随行确定否？说"于彼"，即命等对有我或无我义无随行。为何？说"于任一我"，因为对有我或无我不成立之故。命等是实法，虽能确定"必定趣入其中某者"，但不能确定唯趣入无我，如何有确定随行？
对方论者认为无任何有我，因此此因对有我既无随行亦无返遮，岂非确定对有我无随行返遮二者？而非对其存在有疑惑？对此疑问[答]：对有我事物，命等无确定的随行返遮二者，对无我亦无。"从有我和无我"应视为关联前文。
若问：如何无确定的随行返遮二者？答：若确定无随行或返遮其一，则必定无另一者，因为确定存在不会错乱。其事物即是彼性，故如是。因为确定无一者时若无另一者之存在则不存在，故对一者无确定二者皆无。
若问：为何确定无一者则确定有另一者不会错乱？说"因为随行和返遮二者是互相遮遣的本性"。互相遮遣即是无实。彼即是本性，彼之本性即是彼性，故如是。随行和返遮二者是有和无。有和无二者是互相遮遣的本性。

།གང་རྣམ་པར་བཅད་པས་གང་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གནས་པ་ཡིན་ལ་རང་མེད་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡོངས་སུ་གཅོད་དོ། །དེ་བས་ན་རང་མེད་པར་རྣམ་པར་བཅད་པས་ཡོད་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་ པས་ཇི་ལྟར་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཡིན་ལ།ངོ་བོ་ཡང་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་བདག་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ། ལྡོག་པ་མེད་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ མེད་པར་ངེས་པ་ན་ཡང་ལྡོག་པ་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ལ།ལྡོག་པ་མེད་པར་ངེས་པ་ན་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་བདག་དང་བཅས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་ལ། བདག་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་ པ་གཉིས་མེད་པར་ངེས་པ་མེད་དེ།དངོས་པོ་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཀ་མེད་པར་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིར་རྒོལ་བའི་དོར་བྱས་ཏེ། བདག་དང་བཅས་པ་དང་བདག་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་མེད་དུ་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཚད་མའི་དབང་གིས་ཏེ། དེས་ན་གཉི་ག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །དེ་བས་ན་དེ་གཉིས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་ལྡོག་པ་ཡོད་མེད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འགའ་ཞིག་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཉིས་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པར་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྡོག་པ་གཉིས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ།།ཅི་སྟེ་འགའ་ཞིག་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཅིག་མེད་པར་ངེས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཉིས་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡིན་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཁོ་ནར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འགའ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ ངེས་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གཉིས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་འགལ་བ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལ་དེ་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐུན་ པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ལ་ཡོད་མེད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་འགྲུབ་པ་ལ་འགལ་བ་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ།།བདག་དང་བཅས་པ་དང་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་མི་སྲིད་པ་དེ་བས་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གསོན་པོའི་ལུས་ཆོས་ཅན་ ལ་བདག་ཡོད་མེད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是直译：
凡由遮遣某者而周遍遮遣者，即是舍弃而住，由遮遣无而周遍遮遣有。因此，由遮遣无而住于有。无即是无分别所显示的本性，本性亦是遮遣的本性，如同我与无我般作周遍遮遣。如是，无随行即是返遮，无返遮即是随行。
因此，当确定无随行时亦确定有返遮，当确定无返遮时亦确定有随行。因此，即使有我是无实，无我是实有，即便如此，亦无法确定其命等的随行返遮二者皆无。因为一法中同时有无二者相违，故不应确定二者皆无。
不应依对方论者而立有我与无我为有实无实。那么如何？依量而定，故对二者皆有怀疑。因此，对二者的命等返遮之有无存疑。由于如是对某者既不确定有随行返遮二者，亦不确定无二者，因此对随行返遮二者存疑。
若对某者确定无随行返遮其一，则由此确定有二者，故不应仅对随行返遮存疑。由于对任何[对象]皆无确定有无，故对随行返遮二者存疑。由存疑故不定。
何故不定？因为对所立与相违二者的随行返遮如是存疑故无确定。若对同品异品二者的有无存疑，则所立不成，相违亦不成。由于除有我无我二相外更无可能，因此，由具命等故，对有法活体之我有无存疑的命等是不定[因]。

།ཚུལ་གསུམ་པ་མ་གྲུབ་པ་དང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཉེས་པར་བསྟན་ནམ། མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ན་བསྟན་མ་ཐག་པའི་རིམ་པས་ན་ཚུལ་གསུམ་པོ་དག་གི་ནང་ནས་གང་གི་ཚེ་ཚུལ་རེ་རེ་ན་ གྲུབ་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་གྱུར་པ་དང་།ཚུལ་གཉིས་གཉིས་མ་གྲུབ་པའམ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་མ་གྲུབ་པ་དང་། འགལ་བ་དང་། མ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་དང་། ཅི་རིགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་མ་གྲུབ་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་གཏན་ཚིགས་ ལྟར་སྣང་བ་གང་དུ་རིགས་པ་དེ་ནི་མ་གྲུབ་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ།གང་དང་གང་ལ་གང་གི་སྦྱོར་བ་ནི་ཅི་ལྟར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུར་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་འགལ་བར་སྒྲུབ་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་མི་འཁྲུལ་བའི་འགལ་བ་ནི་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་ནོ།།ཡང་ན་འདི་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་དང་འགལ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡང་ཡིན་ཏེ། རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ལ་ མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་ནོ།།རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བཤད་པ་བདེན་ཡང་ངས་འདིར་མ་སྨོས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སྨྲས་པ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ནི་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འབྱུང་བ་དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ན། སྐབས་དེ་ལ་ནི་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་མི་སྲིད་དོ། ། ཚད་མས་མ་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་པའི་གནས་སྐབས་ལ་ནི་གང་གི་ཚུལ་ཚད་མས་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ནི་སྲིད་པ་ཡིན་ན། ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གང་ཡིན་པ་ལ་ནི་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མི་སྲིད ལ།མི་སྲིད་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་སྨོས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་ཅེ་ན། འབྲས་བུའམ་རང་བཞིན་ནམ་མི་དམིགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དེ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྨོས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བའི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དང་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་གིས་ན་འགལ་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་ན་བདག་གི་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་འདོར་བར་གྱུར་ན་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་སྨོས་ པ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་མི་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་མི་སྲིད་དོ།

是否已说明三相不成立与存疑为因的过失？为总结而说：如是，依刚说明的次第，于三相中，当任一相成立或存疑时，或二相不成立或存疑时，即成为不成立、相违、不定的似因。"随应"之意即是，若有不成立或存疑，则依理安立为相应的似因。任何情况下，其结合皆应如理。
难道大师不是也说过不相离的相违也是怀疑之因吗？能成立因的相违且不相离者，即是不相离的相违。或者，此亦是相违，因为成立与其他能立所成法相违故；亦是不相离，因为对自所立的相违不相离故，故称相违不相离。
虽然所说的自所立是正确的，但我此处未说。为何？答：比量的对象是由量所成就的三相而生起比量，因此彼即是比量的对象。在此情况下，不相离的相违是不可能的。在量未成就三相的情况下，对于量所成就的相，似因是可能的。然而，对于量所成就的相，不可能有量所成就的相违不相离，因此不可能，由于不可能故未说。
为何不可能？说："果、自性或不可得"。因为相违不可能故。关于所说的彼二果与自性的相，果即是从因生起的相之真实性。自性即是遍于所立。凡是果与凡是自性，如何能成为相违？如何能舍弃自因与遍行的自性？
关于所说的不可得相，即是现而不可得的相。由于彼必然无实故，相违不可能。

།འོན་ཏེ་དེ་དག་ལས་གཞན་ལས་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། གསུམ་པོ་དེ་དག་ལས་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་གཞན་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ སྨོས་ཏེ།དེ་བས་ན་དེ་དག་ཉིད་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་འདི་གང་ལ་གསུངས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་མི་སྲིད་པ་དེ་བས་ན། ལུང་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་བརྟེན་ ཏེ།འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་བསྟན་ཏེ། ལུང་ལས་གྲུབ་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གང་གི་ཚུལ་གསུམ་བྱེད་པ་དེ་ལུང་ལ་བརྟེན་པའོ། །ལུང་ལས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་པའི་ཚད་མས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་མ་མཐོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ཡིན་པས་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དངོས་ པོ་མཐོང་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་མོ།།དེའི་སྟོབས་ནི་མཐུའོ། །དེས་ཞུགས་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ལས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལུང་ལས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ལུང་ལས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་དེ་གང་གི་ཆེད་དུ་བྱས་ཤེ་ན།དེའི་དོན་དཔྱད་པ་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལུང་གི་དོན་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དབང་པོའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་དང་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཕུལ་དུ་མ་བྱས་པ་དེ་དཔྱད་པ་ལ་ཞུགས་པ་ནི། སློབ་དཔོན་གྱིས་ལུང་ལ་བརྟེན་པའི་འགལ་ བ་མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་ལུང་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ལུང་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་སྲིད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་ལོག་པར་འགལ་བའི་ངོ་བོ་སྟོན་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དེ་ སྲིད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་སྲིད་དོ།།འཁྲུལ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་མེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་དང་དེ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་ཡིད་ བརྟན་དུ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་རྣམས་ནི་རྟོགས་པས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མ་ཡིན་གྱི། རང་བཞིན་གནས་པས་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན། དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པར་ འདུག་པ་བདག་དང་འབྲས་བུ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་ལ་ནི་མི་སྲིད་དེ་གནས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའོ།།དངོས་པོ་ནི་ཡོད་པའོ། །དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པར་འདུག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པར་འདུག་པ་དག་གོ།

若想：是否从彼等之外而生？说："除彼三者外无其他不相离"。因此，唯彼等即是因。
那么，法称论师在何处说此因的过失？答：由于在依事物力而起的比量中不可能存在，因此依据教证的比量而说明不相离的相违。依教证成立而作三相比量者，即是依教证。
难道教证所成的三相不是由量所成吗？说："由未见事物力而起"。见事物仅是分别。其力即是能力。由彼而起非是量故。仅由分别安立、依教证成立三相的比量非是量故。
那么，依教证成立三相的比量是为何而作？说："从彼义的观察"。教证的总义等超越感官对象，且非现量、比量二者所及，入于观察，此即论师所说依教证的不相离相违，于依教证的比量中是可能的。
为何于依教证的比量中也可能？答：诸论师显示自性颠倒相违的体性。由于彼能立可能故，不相离相违可能。"错乱"即颠倒，因为诸颠倒论师增益种种无体性故。
若论师亦有错乱，对其他补特伽罗有何可信？说："如实事物"。诸因非由认知安立为因，而是由自性住而安立。因此，如实安住的自性、果、不可得等是不可能的。安住即胜义有。事物即是有。如实安住所安立者，即是如实安住者。

།དེ་དག་ ནི་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་དེ་བཞིན་དུ་བཞག་པ་ཡིན་གྱི།རྟོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གིས་ན་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་ནོར་བའི་གོ་སྐབས་མེད་དོ། །དེ་ལ་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱི་དཔེ་ནི་གང་ཞིག་ཡུལ་འདི་ཐམས་ཅད་གནས་པ་རང་དང་ འབྲེལ་པ་ཅན་དག་དང་།ཅིག་ཅར་མངོན་པར་འབྲེལ་པ་ནི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་དང་མངོན་པར་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་ནི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་དང་མངོན་པར་འབྲེལ་པ་བསྟན་ནས་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་ཅིག་ཅར་དུ་མངོན་པར་ འབྲེལ་པ་ཅན་དང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ལ་ངེས་པས་དེས་ཁྱབ་པ་སྟོན་ཏོ།།སྤྱི་དེ་ལ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་གཟེགས་ཟན་ནི་གཅིག་པུ་གཡོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ལ། ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་རང་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་ཏུ་འདུ་བའི་སྒོ་ནས་འབྲེལ་པར་སྨྲའོ། །དེ་ལ་གཟེགས་ཟན་པའི་སློབ་མ་པེ་ལུ་ཀས་ ནི་བསལ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་ན་ཡང་སྤྱི་གནས་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་འདི་སྨྲས་སོ།།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པའི་ཡུལ་གྱི་དཔེ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ཡང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པའི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་རང་དང་ལྡན་པ་ཅན་དག་དང་ཅིག་ཅར་དུ་མངོན་པར་ འབྲེལ་ཅིང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ།།སྤྱི་ཡང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་རང་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་དང་ཅིག་ཅར་དུ་འབྲེལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་པར་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་ ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པའི་རྫས་དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་སྤྱི་ལ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཁོ་ན་ཙམ་ནི། དེ་དག་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཙམ་ཡིན་ལ། དེ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ།། །དེ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཡུལ་ན་འདུག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། འབྲེལ་པ་ཅན་དེ་དག་གི་ཡུལ་ནི་དེའི་ཡུལ་ལོ། །དེའི་ཡུལ་ན་འདུག་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ན་འདུག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་དངོས་པོ་དེ་བས་ནའོ། །གང་ཞིག་དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་དག་གི་ཡུལ་ན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ནི་སྤྱི་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཡུལ་ཅན་དེའི་ཡུལ་ན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་པོ་ནི་བ་ལང་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་ཡང་བ་ལང་གི་སྟེང་ན་མི་འདུག་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཉིད་ན་འདུག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང ན་གང་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ཡུལ་གང་ན་གང་མེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

以下是完整直译：
彼等是如实而安立，而非由认知。因此，对于彼等，无有使不相离相违成为可能的错误机会。
其中，不相离相违的例子是：若与一切处所安住的自相属者同时相应，即与一切处所安住者相应。说明共相与一切处所安住相应后，即说明其遍一切处。因此，由确定同时相应者与遍一切处，故显示彼遍摄。
对此共相，大仙人食米者说其为独一不动，并说通过与一切处所安住的自相属者和合而相应。其中，食米者的弟子贝卢迦为成立共相亦住于离除处而说此量。
"如虚空"是显示遍摄处所的譬喻。虚空亦与一切处所安住的树等自相属者同时相应，且遍一切处。"共相亦与一切处所安住的自相属者同时相应"，此说明因法的有法性。
为显示此即是自性因，故说"与彼相属"。一切处所有的实物与共相相属的自性仅仅是彼等相应的自性，随之相应即是随行。此为何？即是住于彼处所的自性。相属者彼等的处所即是彼处所。住于彼处所的自性即是住于彼处所的自性性，因为是彼事物故。若与彼等相属的自性，必定住于彼等处所。
因此，共相是具有随相属者的处所且住于彼处所。主宰虽与牛相应，但岂非不住于牛上的自性？若尔，云何由相属故即住于彼处所？说："何处无何"。何处无何者，于彼处所，其自体不能遍彼处所。

།འདིར་ནི་དེ་དང་ལྡན་པར་ནི་འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ། དེ་གཉིས་ཀྱང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ བས་ན་གང་དུ་གང་འདུ་བ་དེ་ནི་དེས་བདག་གི་བའི་ངོ་བོར་པང་དུ་བླངས་ཤིང་འདུ་བ་ཅན་གྱི་ངོ་བོའི་ཡུལ་ན་བདག་ཉིད་གནས་པས་སོ།།ཡུལ་དེའི་ངོ་བོ་ན་གནས་པ་ཉིད་དེ་པང་དུ་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་དང་འདུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྫས་གང་ལ་གང་ཞིག་འདུ་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ནི་གནས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཁྱབ་པ་དེའི་ཡུལ་ན་ཡོད་པས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཡུལ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལ་ཁྱབ་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འདུག་པའི་འགྲེལ་པར་ཡང་ མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།ཁྱབ་པ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་བས་དེའི་ཡུལ་ན་འདུག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དཔེ་ཐ་རའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྦྱོར་བ་གཉིས་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་ བའི་དོན་ཏོ།།དེ་བས་ན་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། དེ་ནི་དེ་ན་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ན་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཉིད་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དཔེར་ ན་འགའ་ཞིག་ན་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེའོ།།ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །གསལ་བའི་བར་རྣམས་ལ་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། །གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བར་ནི་གསལ་བའི་བར་ཡིན་ནོ། །གསལ་བས་སྟོང་པའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་ ན།།སྤྱི་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་གསལ་བའི་བར་ན་རྟ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ཁ་ཅིག་དང་། སྟོང་པ་ནམ་མཁའ་ལ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་དག་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་འདི་དང་སྔར་སྨོས་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཆོས་ཅན་ལ་གཅིག་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།དོན་གཅིག་ལ་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་མི་རིགས་ཏེ། འདི་དག་གཅིག་གིས་ནི་གསལ་བའི་བར་གསལ་བས་སྟོང་པའི་ནམ་མཁའ་ན་ཡོད་པ་བསྒྲུབས། ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་ནི་དེ་མི་དམིགས་པས་ན་མེད་པར་བསྒྲུབ་ པར་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མི་རིགས་ཏེ།དེ་གཉིས་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

这里是完整的直译：
此处，与彼相应是和合性质的关系，而彼二者唯是处所无别。因此，何处有何和合，即由彼以我所体性摄受，由自身住于和合体性之处所。住于彼处所体性即是摄受。如是则与彼和合。
因此，实物中何者与何和合，彼即具有自性遍摄，因住于彼处所。其义为此：彼处所即住体遍摄，由彼处所有而遍摄。若非彼处所有，则无遍摄，因为不成为遍摄性质住所的关系。既有遍摄，则唯住于彼处所，此即是自性因。
为显示譬如马的结合，故说"第二结合"。所谓"成为所缘相"即是显现义。因此，说明显现不可得后，"彼于彼处无"即是成立无可言说性。如是，遍所摄处显现不可得，显示可言说性即是能遍。
例如"某处无瓶"是譬喻。为显示有法性，故说"于显现间隙亦不得所缘相"。显现间即是显现之间。如同离显现的虚空，共相虽是显现，但于显现间隙中某些马等显现与空虚空不可得，因此显然于彼等无。
此不可得与前说自性是成立相互矛盾义者，故彼二者于有法一处生疑。于一义不应成为相互矛盾自体，此等一者成立显现间隙离显现虚空有，另一者由不可得而成立无，一处一时同时有无不应理，因彼二相违故。

།ལུང་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཉིད་དང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པ་དེ་གཉིས་ནི་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཅི་གཅིག་ ཡིན་ལ།ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་དང་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་འབྲེལ་པ་དང་། སྣང་བར་ཡང་ཁས་ལེན་ཏོ། །དེ་བས་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཉིད་དང་། སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བར་ན་མི་དམིགས་པས་ན་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་བསྟན་ བཅོས་བྱེད་པས་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་མ་མཐོང་བར་འགལ་བས་ཁྱབ་པར་ཆོས་སྨྲ་བ་ནི་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པའི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པ་ཡིན་གྱི།དངོས་པོ་ལ་ནི་འདི་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཏན་ ཚིགས་བསྟན་ཅིང་དེའི་ཞར་ལ་གཏན་ཚིགས་སྣང་བ་ཡང་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་དང་དེའི་ཞར་ལ་དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བསྟན་ཅེ་ན། སྨྲས་པ།། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་སྨོས་ཟིན་ པས་དཔེ་དེས་ཅི་ཞིག་བྱ།འོན་ཏེ་དེ་ཙམ་གྱིས་དོན་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མཚན་ཉིད་བསྟན་ཟིན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཁོ་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེའི་ཚིག་ཁོ་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ནི་ལོགས་ཤིག་ན་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དཔེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་མ་བརྗོད་དོ། །འོ་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དཔེ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་ཁྱབ་པ་ངེས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་ཀྱི དཔེ་མེད་དོ་ཞེས་མི་ཟེར་རོ།།འོན་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་དཔེ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེའི་མཚན་ཉིད་ལོགས་ཤིག་ཏུ་མ་བརྗོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ཀྱི། དཔེའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་བརྗོད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་ནི་མ་སྨྲས་སོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་ན་ ཚིག་ལ་མཁོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དོན་གོ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གོ་བའི་དོན་ནི་དཔེའི་མཚན་ཉིད་གང་ལ་དོན་ཏེ་དགོས་པའམ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གོ་བར་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེ་བས་ནའོ། །དཔེའི་མཚན་ཉིད་ བཤད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་དཔེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ།དཔེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ།

由教证成立故，遍一切性与非遍一切性二者之随成立，乃成为不相错乱之相违。如是，若一者住于一切处所，同时显现关联且承许为显现。因此，由具关联故为遍一切性，由是显现故于间隙不可得，故彼为非遍一切性。
因此，论著作者未见相违遍摄而说相违遍摄之说法者，是开启不错乱相违之机会，而于实际则此不可能，以此未说似因。
由是能立支分故，如同已说因及其附带已说似因，如是由是能立支分故，不应说譬喻及其附带似喻。
若问何故不说？答：已说因之三相，譬喻有何用？若谓仅此不能通达义，故说"仅此"。由已说相之因本身能了知所立，故唯彼能令了解。因此，唯其言词是能立，而譬喻作为能立支分则别无所有。由此非支分故，未另说譬喻之相。
若问：因无因喻，因之遍摄如何得定？答：不说无因喻。然而，离因别无所谓譬喻，因为譬喻摄入因性中。因此说其相未另说，而非说不说譬喻相。
若谓如是则必须说言词所需之相，故说"为令义解"。义解即于何处有譬喻相之义，即所需或所说义可解，故如是说。其事即彼故。说譬喻相是为令了知譬喻，而譬喻仅由因相而得了知。

།དེ་བས་ན་དཔེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དགོས་པ་དཔེ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བགོ་བ་སྟེ། གྲུབ་པའམ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གོ་བ་སྟེ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ ལྟར་དེ་དོན་གོ་བ་ཡིན་ཞེ་ན།སྨྲས་པ། འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དང་མི་དམིགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚུལ་དེ་དག་སྤྱིར་ཐུན་མོང་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་གང་ཞེ་ན། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ ལས་ལྡོག་པའི་ཚུལ་གཉིས་པོ་དེ་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ།།སྤྱིར་བཤད་ཟིན་ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པས་དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་མཐའ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་བས་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་ནི་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གཉིས་སྐྱེ་བ་དང་། དེ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་ པ་ཡིན་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་བཤད་དེ།འབྲས་བུ་ནི་སྐྱེ་བར་ཤེས་ན་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །རང་བཞིན་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ པར་བྱ་བ་བཤད་དེ།དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཙམ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཙམ་ཡོད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་གང་གི་ཚེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་དེའི་བདག་ ཉིད་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་དང་།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་བྱེ་བྲག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱེ་ བྲག་གི་མཚན་ཉིད་བཤད་དོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། དེས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་འདོད་པས་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་སྦྱར་རོ། །གང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་དེ་ན་མེ་ཡོད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་ གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ།ཁྱབ་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དཔེར་ན་ཚང་བང་ལྟ་བུའི་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །མེ་མེད་ན་དུ་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྡོག་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་དཔེར་ན་གཞན་པ་ལྟ་བུའི་ ཞེས་བྱ་བར་བསྟན་པར་བྱ་དགོས་ཏེ།མེ་ལོག་ན་དུ་བ་ངེས་པར་ལྡོག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པར་བྱ་དགོས་ལ། དེ་ཡང་ཚང་བང་ལས་གཞན་པ་ལྟ་བུའི་ཞེས་བསྟན་པར་བྱའོ། །གང་ན་བྱས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ན་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་ལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པར་བསྟན་ཏོ།



我将为您翻译这段藏文文献：
因此，比喻的定义也需要根据其目的来理解。所谓比喻，就是用于说明和理解的工具。
如果问及如何理解其含义，回答是：我们已经普遍地、共同地、无差别地解释了果、自性和不可得这些因的形式。
这指的是什么呢？就是存在于同品中，以及从一切异品中返回的这两种形式，已经无差别地解释过了。
虽然已作普遍解释，但因难以理解，所以还需要详细说明其特殊情况。因此，应当具体说明果和自性二者的生起和随顺关系。
关于果，当知其生起时，应知它仅存在于同品中，并从一切异品中返回。关于自性，应说明它是随顺于彼性的。这里"彼"指能立。"彼性"即是能立性。随顺于能立性的意思是，当有能立时即有所立，而能立也是在有所立的情况下，才能了知其自性，这时自性因便可知其唯在同品中存在，并从一切异品中返回。
如此，应当知道共相的特征是具有别相的本质，而非其他。因此解释别相的特征。
若问此有何用，答曰：正是为了显示共相的特征，必须通过说明别相的特征来阐明。
"何处有烟，彼处有火"这是显示果因的遍充关系。遍充也是通过因果事物的成立而由量确定的。因此应当举例说明，如灶台等。"无火则无烟"是显示返回关系。这也应当举例说明，如其他处等。这是为了显示无火时烟必定返回，应当以灶台之外的地方为例来说明。
"何处有所作性，彼处有无常性"这是显示自性因的遍充关系。

།མི་རྟག་པ་ ཉིད་ཡིན་ན་བྱས་པ་ཡང་མི་སྲིད་དེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ལྡོག་པ་བསྟན་ཏོ།།ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡང་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དཔེ་ལས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ཁྱབ་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་ན་ལྡོག་པར་བསྟན་པར་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་ བར་དེ་དཔེར་ན།བུམ་པ་དང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་དུ་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་རྣམ་པ་དག་ ཅེས་བྱ་བ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་ངེས་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཇི་སྐད་དུ་སྨོས་པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ།།བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ནས་ནི་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ གཞན་དུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེའི་འབྲས་བུ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་སྟེ་དུ་བའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། །འདི་ལྟར་མེ་ལ་དུ་བ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་དུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ།།རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར། ཡིན་པའི་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡང་གཞན་དུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཚང་བང་དང་བུམ་པ་ལས་ཤེས་པར་ བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་སྟོན་པར་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དཔེ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ནི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དངོས་པོ་ ཡང་མ་ཡིན་རྒྱུའི་ངོ་བོ་མེད་ན་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོའམ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོའམ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེར་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་དཔེ་མེད་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ་ལྡོག་པ་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་གཏན་ ཚིགས་ཀྱི་ཚུལ་བཤད་པ་ཁོ་ནས་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དཔེ་ཡིན་ལ།ཁྱབ་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་གྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་བླང་བར་བྱ་ བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

"若是无常性，则所作性亦不可能"，这是显示返回关系。
能证成遍充关系的量也应当从同法喻中显示，而已完全成立遍充的因也必须显示在所立返回时的返回关系。因此，必须举例说明，如瓶子和虚空等。
为什么要这样呢？因为若不如此，就无法显示共相特征的本质，即如前所说的存在于同品和不存在[的形态]——也就是说，无法显示确定唯在同品中存在和确定唯在异品中不存在这些形态。而通过显示别相特征，就能显示如前所说的存在和不存在的形态。
别相特征也无法用其他方式显示。所立的果即是其果，也就是烟。其事物性就是其果性。这是确定的，如此，烟对于火确定是其果性。确定为其果性的别相特征的本质，无法用其他方式显示。
自性因是所立自性的差别，其别相特征的本质也无法用其他方式显示。如此，因果关系和其本质的事物应当从灶台和瓶子中了知。
因此，用能证成遍充关系的量来显示时，应当显示同法喻。为了证成其果性，为了了知无因事物，则显示异法喻。正因如此，必然地，非事物也非因的本质不存在时，果的本质不存在，这可以是事物或非事物。如此，承许事物或非事物为异法喻。
因此，若无有喻例，则无法显示因的随行或返回。所以，正是通过解说因的形式，才能显示：能证成因的遍充关系的量是同法喻，而为了显示完全成立遍充的因在无所立时亦无的情况，应当采用异法喻。

།དོན་འདི་བསྟན་ན་དཔེ་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཁྱབ་པ་གྲུབ་པའི་ཚད་མ་སྟོན་པ་དང་ལྡོག་པ་སྟོན་པ་གྲུབ་པ་མེད་ན་མེ་བླང་བར་བྱ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེའི་དོན་བསྟན་པ་ན་ཡང་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ག་ལས་ཤེ་ན་བཤད་པ། གང་གི་ཚུལ་དེ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་དེའི་ དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དེ་བས་ནའོ།།དཔེའི་ཚུལ་ནི་དེ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་སྟོན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དཔེ་ཡིན་ལ། ཁྱབ་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལོག་ན་ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ ཀྱི་ངོ་བོ་བཤད་པ་ཁོ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་པས་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ།གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚུལ་བཤད་པ་ལས་དཔེའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་པ་འདིས་ནི་དཔེའི་ཉེས་པ་དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྔར་བཤད་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔེ་བླངས་པ་ཡིན་ཡང་རང་གི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་མི་ནུས་པ་དེ་ནི་དཔེའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དཔེ་ལྟར་སྣང་བའི་དཔེ་དགོད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ལས་དང་ རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་དག་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་། གཉི་ག་མེད་པའི་དཔེ་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་ལས་ཏེ། དེ་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་ རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཡིན་ཏེ།རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལུས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྫས་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཚད་མ་ཡོད་པ་ནི་ལུས་ཅན་ཡིན་ལ། ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྫས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་བྱེ་བྲག་པ་དག་རྟག་པར་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། བུམ་པ་ནི་གཉིས་ཀ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ལུས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དག་གཉི་ག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འགོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ།

若显示此义，则唯是显示譬喻，当显示能成立遍充关系之量和显示返回关系时，若无所立则应取火，显示其义时也是显示譬喻。
这从何而知？解说道：凡仅限于彼等形式者，其事物即是彼性，因此如是。譬喻的形式仅限于此，即：以能成立遍充关系的量来显示者是同法喻，而在完全成立遍充时，若所立返回则完全显示返回，这也仅通过解说因的本质而解说，因此何需其相？
通过解说因的形式而显示譬喻真实性的此说，也显示了譬喻过失即似譬喻。如此，虽为成立前说而取譬喻，但若不能成立自果，则是譬喻过失，这是以含蓄方式显示的。
"譬如"是用来陈述似譬喻的譬喻。"声是常"是要成立声为常性。"因为无实体"是因。"如业、极微和瓶"是显示同法喻。这些也都是无所立、无能立之法和二者皆无的过失譬喻。无所立者是业，因为它是无常。无能立者是极微，因为诸极微是有实体。非遍一切实质而有量者是有实体，而非遍一切者和实质极微，胜论派认为是常。因此非无所立。
瓶非二者皆无，因为瓶是无常且是有实体。如是，凡对所立法生疑者，即是对所立法生疑。诸如此类者，称为对所立法生疑，对能立法生疑，及对二者生疑。
"譬如"是陈述譬喻，"具有贪等"是所立。"因为能言"是因。

།ལམ་པོ་ཆེའི་མི་བཞིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་ལ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་འཆི་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །མི་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ གཏན་ཚིགས་ཏེ།ལམ་པོ་ཆེའི་མི་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་ལ་ཡོད་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཏེ།དེ་གཉི་ག་ཡང་ལམ་པོ་ཆེའི་མིའི་དཔེ་ལས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་པས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་གང་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པ་གཉིས་སྲིད་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ལ།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྗེས་སུ་འགོ་བ་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་པ་ནི་དཔེ་གང་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་ཀྱང་སྨྲ་བ་པོས་མ་བསྟན་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་དཔེ་དགོད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་སྨྲས་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །དེ་བས་ན་སྨྲ་བ་ཉིད་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ངེས་པ་ན་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པའི་མི་ བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདོད་པའི་སྒྲས་སླར་རྒོལ་བ་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ།།དེས་ན་འདོད་པའི་མི་ལ་སྨྲ་བ་ཉིད་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་ནི་གྲུབ་ན་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་མི་རྟག་ པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ།།བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ།། །བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་འདི་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བྱས་པ་ཉིད་དུ་བུམ་པ་དང་སྒྲ་འདྲ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མི་རྟག་པའི་སྒོ་ནས་འདྲ་བར་ནི་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ ཏེ།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

"如同大路上的人"这个譬喻中，对具有贪等这一点存在怀疑。此人具有死亡之法，故是具死法者，这是所立。"此人"是有法。"因为具有贪等"是因。"如同大路上的人"这个譬喻中存在可疑之处，而所立"具死法"是确定的。
"非一切智"中，非一切智性是所立。"因为具有贪等"是因。在大路上的人这个譬喻中，一切智性和不具贪等两者都可能存在，因此是可疑的。
同样，所谓"无随行"是指在譬喻中仅显现所立和能立二者的可能性，而能立不能遍摄的因称为无随行。未明显显示随行是指虽有随行，但说者未显示的譬喻称为未显示随行。
"譬如"是用来陈述无随行的譬喻。"凡所说者"是重述所说后，具有贪等是所立。因此，当确定说话即具有贪等时，就显示了遍摄关系。在"如所欲之人"中，"所欲"一词也应理解为反诘。因此，在所欲之人中虽然确立有说话性和具有贪等两者，但遍摄关系未成立，故是无随行譬喻。
"声是无常"中，无常性是所立。"因为所作"是因。"如瓶"这个譬喻中未显示随行。此处虽然瓶与声在所作性上相似，但在无常性方面却不能认识其相似性，因为这会导致过度扩展。

།ཅི་སྟེ་བྱས་པ་ཉིད་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་གྱུར་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་ནི་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་ནས་ངེས་པ་བསྒྲུབ་པའི་ ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་གི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་དཔེར་བླངས་པ་ཡིན་ལ།དོན་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་མ་སྨྲས་པ་ཁོ་ནར་དཔེར་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་འདྲ་བ་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཙམ་ཁོ་ནར་ཉེ་བར་སྦྱར་བ་ཡིན་ལ། ཆོས་དང་ མཐུན་པས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་འགྲུབ་བོ།།དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དོན་དང་ལྡན་པ་དཔེ་ཡིན་ལ། དོན་དེ་ཡང་འདིར་མ་བླངས་ལ། ཆོས་དང་མཐུན་པའི་དོན་བླངས་པ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་འདི་སྨྲ་བ་པོས་ཉེས་པའི་ཕྱིར་དཔེའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །སྨྲ་བ་པོས་ནི་འདིར་གཞན་ལ་ ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་ལ་སྐྱོན་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྨྲ་བ་པོས་ཉེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དཔེ་གང་ལས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གང་མི་རྟག་པ་དེ་ནི་བྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་ དགོད་པ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་རྟག་པ་ངེས་པར་ནི་དཔེ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ནི་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་འདིར་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་བྱས་པ་ཉིད་ངེས་པར་ཡོད་པར་བསྟན་པས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་མི་རྟག་པ་ལ་ངེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བྱས་པ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ ལ་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བས་ནི་མི་རྟག་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མེད་དོ།།དེ་ལྟར་གང་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བས་མི་རྟག་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། ད་ནི་བྱས་པ་པོ་ཞེས་བྱ་བས་བྱས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་བས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་བྱས་པ་ལ་ངེས་པར་ཡོད་པར་བསྟན་ གྱི།བྱས་པ་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་མ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།བྱས་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་གནས་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་ཡོད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྨྲ་བས་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དེ་བས་ན་རང་སྐྱོན་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་སྨྲ་བས་ཉེས་བའི་ཕྱིར་སྐྱོན་ཡིན་ནོ།

我将为您翻译这段藏文：
如果了知所作性即是无常的本质，那么因为是所作故，就能认识其为无常。因此，"凡所作者皆是无常"这样的说法，是在陈述无常性等之后为了确立必然性，所以譬喻是为了理解随行语义的对象，而这个意义正是显示随行。这里仅仅以未说随行语的方式举例。这种情况只是应用了相似性而已，仅凭相似性并不能成立所立。
因此，具有随行意义的才是譬喻，而这里没有采用这种意义，仅采用相似性的意义是不恰当的。所以这是说者的过失，因而是譬喻的过失。说者在此应当使他人理解。因此，虽然事物本身无过失，但由于说者错误显示，所以是过失。
同样，从某个譬喻中有相反的随行，就称为这种情况。"凡无常者皆是所作"这样陈述譬喻时，应当显示所作性的确定譬喻。如此则因为是所作故而能理解无常，但这里是显示无常中必定有所作性，所以只是确定无常中有所作性。因此，像这样显示所作性对无常性并非必然存在，就不能理解无常。
如此，"凡无常"重述无常后，"是所作"是要证成所作性。因此，是显示无常性必定存在于所作中，而非显示所作性存在于无常中。就像无常性并非必定存在于刚刚产生性中，所以刚刚产生性不能使人认识无常性一样，从所作性也不能理解无常性，而是因为是无常故而成为所作。
虽然所作性在事物存在的无常性中必然存在，但因为说者显示为非必然存在，所以虽然自身无过失，但因说者的过失而成为过失。

།དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་ལ་སྨྲ་བ་པོའི་ཉེས་པ་ལས་ཡིན་གྱི།དངོས་པོའི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་སྨྲ་བ་པོ་ཉེས་པ་ཡང་བསམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེའི་ཉེས་པ་རྣམ་པ་དགུ་བསྟན་ནས་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེའི་ཉེས་པ་རྣམ་པ་དགུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་ པ།སྒྲ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞིང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་བྱ་བ་ལ། ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལས་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ལས་རྣམས་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ནམ་མཁའ་ནི་གཉི་ག་ལོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཉི་གའོ། །དེ་དག་ལྡོག་པ་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་པ་སྟེ།དེ་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་ནོ། །དེའི་དཔེ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དཔེ་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་སྟེ། གང་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ ཟ་བ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་དཔེར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་གཅིག་གོ།།ཡིད་ཆེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉེས་པ་མ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པའོ། །སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་ཡིད་ ཆེས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་རྟགས་སུ་གྱུར་པའི་ཚད་མ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་ནི་རྟགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཚད་མའི་བྱེ་བྲག་གོ།།གང་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་ཡིད་ཆེས་པའི་རྟགས་སུ་གྱུར་པ་ཚད་མ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཡོད་པ་བསྟན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་འདྲ་བའི་བསྟན་པ་གང་དག་གི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ ཉིད་དེ་བས་ནའོ།།ཚད་མ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་ནི་འདིར་སྐར་མའི་ཤེས་པའི་མན་ངག་ལ་བསམས་ཏེ། སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྟེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའམ་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་སྐར་མ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མ་བསྟན། མ་བསྟན་པ་དེ་བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའམ། ཡིད་ ཆེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

因此，即使随行相反，在比量中也是由说者的过失所致，而非事物本身的过失。因为在他比量中也要考虑说者的过失。
在说明了同法喻的九种过失之后，为了说明异法喻的九种过失而说：在以声音为常住所立，以无形体为因的情况下，以极微为异法喻时，所立不返的过失是：因为极微是常住的缘故。能立不返的过失是：因为诸业是无形体的缘故。虚空则是二者皆不返，因为是常住且无形体的缘故。
所谓"所立等"，即所立和能立二者。"不返"是指这些在其中存在的即是所立等不返者。其喻已经说明。
为了说明其他譬喻而说"如是"：所立返即是所立返，凡是对所立返有怀疑的，即是对所立返有怀疑者。凡是如此等情况即称为此。
为了举例说明对所立返有怀疑而说"譬如"：非一切智是第一所立，不可信是第二所立。迦毗罗等是有法。一切智者与离贪等是因，即是一切智和可信二者的标志，量的究竟即是以量为性的标志差别。凡是显示有一切智和可信的标志、究竟量者，即称为此。如是显示的事物即是彼故。
究竟量在此是指天文知识的教授，如果迦毗罗等是一切智者或可信者，那么为何不显示天文知识等？因为未显示，所以既非一切智者，也非可信者。

།ཚད་མ་འདིར་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ནི། གང་ཞིག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའམ་ཡིད་ཆེས་པ་དེ་ནི་སྐར་མ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའམ་ཡིད་ཆེས་པའི་རྟགས་སུ་གྱུར་པར་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྱུ་མཆོག་དང་ལྡོང་རིས་དང་དེ་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་ཁྱུ་མཆོག་དང་ལྡོང་ རིས་ལ་སོགས་པ་སྟེ།ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྟོན་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ཁྱུ་མཆོག་དང་ལྡོང་རིས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཡིད་ཆེས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལྡོག་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར་སྐར་མ་ཤེས་པ་ཡང་སྟོན་ལ།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའམ་ཡིད་ཆེས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་མོད། འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། ཤེས་པ་འདི་ནི་ལྟས་ཅན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པར་མི་རུང་ངོ་། །གང་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ བ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་དཔེའོ། །ངེས་བརྔོད་ཀྱི་རིག་བྱེད་དང་སྙན་དངགས་ཀྱི་རིག་བྱེད་དང་། མཆོད་སྦྱིན་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རིག་བྱེད་གསུམ་ནི་གསུམ་སྟེ། དེ་རྟོགས་པ་ནི་གསུམ་རིག་པའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་དེས་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ ཡིན་པའི་ཚིག་ཡོད་པ་སྟེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འདིས་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེས་གང་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་སྟོན་པ་དེ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཡིན་པ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡོད་པ་དེ་ ནི་ཚིག་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ལོག་པར་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། དེ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་པའོ། །གཽ་ཏ་མ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དྲང་སྲོང་ཡིད་ཆེས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་ པ་ཆོས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དྲན་པ་དེ་དག་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ཏེ།གསུམ་རིག་པའི་བྲམ་ཟེས་ཚིག་གཟུང་བར་བྱ་ཞིང་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གཽ་ཏ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གཽ་ཏ་མ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྒྲུབ་ པའི་ཆོས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་གིས་ཚིག་གཟུང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་གསུམ་རིག་པ་ཡིན་ཡང་འོན་ཀྱང་ཅི་དེ་དག་ཅི་འདོད་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །གང་ལ་གཉི་ག་ལྡོག་པ་ལ་ ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེའོ།

这里是这段藏文的直译：
在此量论中，异法喻是：凡是一切智者或可信者，皆显示天文知识等一切智或可信之相，如牛主和画师等所说者即是牛主和画师等。虚空衣者等导师是一切智者和可信者。
在此，异法喻牛主和画师等对于非一切智和不可信的返转是有怀疑的，因为他们既显示天文知识，又可能非一切智者或不可信，这有何相违？此种知识是占星术的错误，不能用来推断一切智性。凡是对所立返转有怀疑者，即称为此。"譬如"是其譬喻。
明论、诗论和祭祀者的三明，通达此三者即是通达三明者。所要表述的迦毗罗等，有不应取的言说，这是所立。因为具有贪等，这是因。此中异法喻显示凡是无所立者遍，即是异法喻。凡是有所取言说者即称为应取言说，对所立相违随说后，说"彼不具贪等"即是能立无之证成。
凡是乔答摩等者，称为此：忆念圣者可信所生等法论的彼等是作者，是三明婆罗门所应取言说及造论者，也是离贪者，乔答摩等有法是返转处。对于从乔答摩等返转具贪等法有怀疑，因为他们虽是应取言说者和通达三明者，然而他们是具贪者还是离贪者存有怀疑。凡是对二者返转有怀疑者，即称为此。"譬如"是譬喻。

།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ནོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ཐོབ་པ་ཐོག་མ་ཁོ་ན་བདག་གིར་བྱེད་པའོ། །བདག་ གིར་བྱས་པའི་རྗེས་ལ་ཞེན་པའི་སེར་སྐྱ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་དུ་འཛིན་པ་སྟེ།ཡོངས་སུ་འཛིན་ཅིང་ཀུན་དུ་འཛིན་པ་དེ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་བདག་གིར་བྱེད་པ་ལ། བདག་གིར་བྱས་པ་རྣམས་མི་གཏོང་བས་དེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་ པར་མངོན་ནོ།།ཚད་མ་འདི་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ནི་གང་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། གང་ཞིག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། དེ་ནི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་ཀུན་དུ་ འཛིན་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའོ།།དཔེར་ན་ཁྱུ་མཆོག་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། ཀུན་དུ་འཛིན་པ་དང་། ཁྱུ་མཆོག་ ལ་སོགས་པའི་དཔེ་དེ་དག་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ།ཁྱུ་མཆོག་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཅིང་ཀུན་དུ་འཛིན་པ་དང་མི་ལྡན་པར་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་གིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པར་འབྱུང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དཔེ་གསུམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་ལྡོག་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པའོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། ། སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འདིར་ལྡོག་པ་བསྟན་པ་ནི་གང་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་རྗེས་སུ་བརྗོད་ན་དེ་ནི་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་སྒྲུབ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ནི་བསྒྲུབ་པར བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ།།རྡོའི་དུམ་བུ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེའོ། །འདི་ཇི་ལྟར་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྡོའི་དུམ་བུ་ལས་ཇི་ཙམ་གཉི་ག་ལྡོག་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་གལ་ཏེ་རྡོའི་དུམ་བུ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་སྨྲ་བ་ཉིད་གཉི་ག་ལོག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཁྱབ་པ་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

这段藏文的直译如下：
"非离贪"即是说具有贪欲，这是所立。迦毗罗等是有法。遍执是最初获得时据为己有。在据为己有之后执著的迦毗罗即是普执，因为具有遍执和普执这二者。迦毗罗等对于所获得的据为己有，对已据为己有的不舍弃，由此显然具有贪等。
此量论中的异法喻是：凡是无所立处即显示无能立，凡是离贪者即随说无所立，说"彼无遍执和普执"即是证成无能立。"如牛主等"是譬喻。所立即非离贪性，能立即遍执和普执，对于从牛主等返转有怀疑，因为对于牛主等是否不具遍执和普执有怀疑，对是否离贪也有怀疑。虽然你们的论典说是离贪和无遍执，然而确实只是有怀疑。
又为显示第三种譬喻：凡是无返转者即是无返转。"非离贪"即是具有贪等，这是所立。"因为说"是因。此中显示返转：若随说"凡是无非离贪性"为无所立，则"彼非说者"即是证成无所立，由此以无能立显示遍于无所立。"如石块"是譬喻。
问：此如何是无返转？答：因为从石块二者皆返转。虽然从石块返转具贪性和说者性二者，然而由于遍于返转未成立，故此是无返转。

།ཁྱབ་པ་ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པར་བརྗོད་ནས་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལས་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་འདྲ་བ་ནི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལྡོག་པ་དེ་མ་གྲུབ་པའི་དོན་འདི་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔེ་ཡིན་ན། དེ་ནི་རང་གི་བྱ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་མ་བསྟན པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚེ་གཞན་ལ་དོན་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་ པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ།དེ་རང་དག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་ཅི་སྟེ་ཕ་རོལ་པོས་མ་དག་པར་བརྗོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དེ་ལྟར་ནི་མ་བརྗོད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ནི་བརྗོད་དེ། དེ་བས་ན་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སྨྲས་པས་ཉེས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ སམ་དཔེའི་ཉེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།འདྲ་བ་དང་མི་འདྲ་བ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྡོག་པའི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་ནི་དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ཚིག་གི་དོན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་ལྡོག་པའི་ཚིག་མ་སྦྱར་བས་དེ་བས་ན་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་སྨྲས་པ། མི་འདྲ་བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ནི་མ་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ལྡོག་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སྨྲ་བ་པོའི་སྐྱོན་གྱིས་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་ནི་ལྡོག་པའི་ཚིག་ལས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ནི་གཏན་ཚིགས་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ངེས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་ཡིན་པར་མ་བསྟན་ན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ དུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་པར་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ།

以下是这段藏文的完整直译：
若问遍于如何？说"一切离贪"，在说明无所立后，以"非说者"显示无能立。因此，必定从无能立显示无所立，如此即是遍于。由此，为了成立此返转未成立之义而作为譬喻，因其不能完成自身作用，故是譬喻过失。凡是未明显显示返转者，即称为如此。
"声是无常"中，无常性是所立。"因为所作"是因。"如虚空"是异法喻。此中在为他比量时，应令他人通达彼义，即使自身已清净，然对方说为不清净，如其所说非为正理，如其正理未能宣说而说因，因此在为他比量中由说而有过失，故也是因或喻之过失。
虽然不能从相似与不相似通达所立，然而是决定所立之因。因此，决定所立之因应以随行返转之语来说。若非如此，则非能令通达之说。如是显示即应以譬喻门来显示。因此，所谓譬喻即是显示随行返转语之义。此中因未加返转语，故说异法喻，仅从不相似门显示能成立，如此非为能立。返转从境门是能立，然未如是显示。因此，是显示返转，由说者过失而有过失。
当是所立时，无所立决定于无能立应从返转语显示。如是即从因显示所立决定。若未显示无所立决定于无能立，则虽有能立，无所立也可能存在。

།དེ་ལྟ་ན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པ་ཡིན་པར་གྲགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །ལྡོག་པ་ ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པར་བསྟན་གྱི།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ངེས་པ་ཡིན་པར་མ་བསྟན་ནོ། །འདི་ལྟར་གང་མ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས། དེ་ནི་རྟག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་བསྟན་ཏོ། ། དེ་བས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། མ་བྱས་པ་ནི་རྟག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ཡིན་གྱི་མ་བྱས་པ་ཉིད་ནི་རྟག་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་ཡིན་པ་བསྟན་གྱི། རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྡོག་པའི་ཚིག་སྨྲས་པ་ཡིན ནོ།།དེ་ལྟ་བུ་ལྡོག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་སྨྲ་བ་པོས་ཉེས་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེའི་སྐྱོན་གྱི་དཔེ་བསྟན་ནས། ཉེས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེ་ལྟར་སྣང་བ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ ན།དེ་དག་གིས་ནི་གཏན་ཚིགས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པ་དེ་ངེས་པར་བསྟན་མི་ནུས་སོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་བྱེ་བྲག་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཡིན། རང་གི་ནི་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བྱེ་བྲག་གི་ མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ཅི་སྟེ་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་ནུས་པ་ནི་ཅིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན། བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་དག་གིས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་དོན་གྱི་དབང་གི་ཤུགས་ཀྱིས་དེ་དག་གསལ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གྲགས་པ་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན།དེ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་བྱ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་འདི་ཙམ་གྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་སྨྲས་ཟིན་ཏོ། །སུན་འབྱིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སུན་འབྱིན་པ་ལྟ་བ་ནི་མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་ པའི་སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སྨྲས་པ་འདིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་ལ་སྨྲས་པ་ཞེས་བྱའོ། །མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། གང་སྔར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མ་ཚང་བ་དང་། མ་གྲུབ་པ་དང་། འགལ་བ་དང་། མ་ངེས་པ་བསྟན་པ་ དེ་དག་བརྗོད་པའི་ཚིག་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ནོ།

如此则不会成为能立对所立决定的共识。因此，必须说明无所立决定于无能立。颠倒的返转是显示无能立决定，而未显示无所立决定于无能立。如此，以"凡非所作"说明无能立后，以"彼是常"显示无所立。因此，此义为：非所作唯是常，如是而非所作性是显示决定于无所立常性，而非常性决定于无能立。因此，说所立决定因的返转语。如此返转颠倒也因说者过失而成过失。
显示譬喻过失的譬喻后，为显示过失之因，说"以似譬喻"，虽应为显示所立决定因而说譬喻，然彼等不能确定显示因的总相，即同品有、异品遍无。总相应由别相了解而通达，岂非自身？说"别相"者，若能通达别相即能了知何相，然彼等也不能了知别相。因此，应由义力势而明了彼等，若应取所立决定能立之共识，因不能故为过失，因不能作自身作用故。以此程度已说无能立。
为显示能破，说"能破似为不圆满等之说"，因此说为表达故称为"说"。为说明不圆满等语是能破故，说"如前"，即说不圆满、不成立、相违、不定等语即是能破。

།མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་མ་ཚང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་པོའི་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ལ། དོན་ཀྱང་ཡིན་པ་དེས་ངེས་པར་ གྲུབ་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འགལ་བ་བཞིན་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་སུན་འབྱིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཕ་རོལ་པོའི་འདོད་པ་ངེས་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རམ། ངེས་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ ཀྱང་ཡོད་དོ།།སུན་འབྱིན་པ་སྨྲས་ཟིན་ཏོ། །སུན་འབྱིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བས་ན་སུན་འབྱིན་པ་ལྟར་སྣང་བའོ། །དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། ལྟག་ཆོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྟག་ཆོད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་ལན་དང་འདྲ་བ་ལ་ལྟག་ཆོད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ལན་གྱི་གནས་སུ་རབ་ཏུ་སྦྱར་ བའི་ཕྱིར་ལན་དང་འདྲ་བ་ནི་ལྟག་ཆོད་ཡིན་ནོ།།ལན་དང་འདྲ་བ་དེ་ཉིད་ལན་གྱི་གནས་སུ་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་མི་བདེན་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚིག་འདིས་བརྗོད་པས་ན་བརྗོད་པའོ། །དེ་ནི་ལན་ཡིན་ཏེ། ལན་དང་འདྲ་བའི་ལྟག་ཆོད་ནི་ལྟག་ ཆོད་རྣམས་ཡིན་ནོ།།རིགས་པའི་ཐིགས་པའི་ཚིག་གི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་བཤད་པ་ཡིས། །ཟླ་ཉི་ལྟ་བུའི་དགེ་བ་དྲི་མེད་བདག་གིས་གང་ཐོབ་པ། །ཡེ་ཤེས་ཆོས་མཆོག་གང་ཡིན་རྒ་མེད་གོ་འཕང་འཐོབ་གྱུར་ནས། །དེ་ཕྱིར་བདག་ནི་འགྲོ་ལ་ཕན་པ་འབའ་ཞིག་བྱེད་པར་ཤོག། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་ རྩིས་ན།།ཚིག་བཅད་རྣམས་ནི་ཚིག་སྟོང་དང་། །དེ་བཞིན་བརྒྱ་ཕྲག་བཞི་དག་དང་། །བདུན་ཅུ་རྩ་བདུན་རབ་ཏུ་ལྡན། །རིགས་པའི་ཐིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་སློབ་དཔོན་ཆོས་མཆོག་གིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛྙཱ་ན་ གརྦྷ་དང་།ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་དྷརྨ་ཨཱ་ལོ་ཀས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ། རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་སུ་མ་ཏི་ཀཱི་རྟི་དང་། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སླད་ཀྱི་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་དཔེ་དང་གཏུགས་ཏེ་ལེགས་པར་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ ་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།

不圆满等岂非颠倒不能立？若问此如何是能破？答：不圆满等既是对方所许，又是义，因能障碍决定成立故。不同于相违，不仅因必定颠倒成立而成能破，而且因能障碍对方所许之决定，或能使无决定，决定颠倒成立亦有之。
已说能破。似能破者，因似能破而显现，故为似能破。若问彼等为何？即诡辩。诡辩之词，谓似答即诡辩，因安立于答处故，似答即诡辩。为显示彼似答即安立于答处故，说"非真实不真实过失之说"，由此语言表达故为说。彼为答，似答之诡辩即诸诡辩。
以略说理滴语之事，
如日月般无垢善我所获，
智慧胜法何者得不老位，
因此愿我唯作利益众生。
诸智者若普数，
偈颂共一千四，
如是百数四种，
圆满七十有七。
《理滴论》广释，由阿阇黎法胜所造圆满。
印度堪布智藏与主校译师比丘法明灯译校而定。印度堪布善称称与藏地译师比丘智慧贤后以中原地区梵本校对善译校而定。


------------
 

这句话的翻译是：

"藏地译师比丘罗丹谢绕（བློ་ལྡན་ཤེས་རབ）对照后期中原（印度中部地区，主要指摩揭陀等佛教圣地）的经典，善加翻译、校对并最终确定。"

补充说明：
1. "ཡུལ་དབུས" (yul dbus) 直译为"中原"或"中土"，在藏文佛教文献中通常指的是印度的中部地区，特别是佛教圣地所在的恒河流域，包括摩揭陀（现在的比哈尔邦）等地区，而不是中国的中原。

2. "སླད་ཀྱི" (slad kyi) 意为"后期的"，这里指的是译师在后期所获得的来自印度中部的经典版本。

3. 罗丹谢绕（1059-1109）是著名的藏传佛教译师，他曾多次前往印度求法，并翻译了大量佛教经典。

